Sự thay đổi trong tâm lý thị trường không chỉ phản ánh nỗi lo lạm phát tái bùng phát mà còn đặt ra thách thức lớn cho các nền kinh tế đang nỗ lực phục hồi, trong đó có Việt Nam.

Chỉ vài tháng trước, kịch bản hạ cánh mềm với lãi suất đi ngang hoặc giảm dần là niềm tin chủ đạo của Phố Wall. Tuy nhiên, các báo cáo việc làm và chỉ số giá tiêu dùng (CPI) gần đây đã vẽ nên một bức tranh hoàn toàn khác, nơi nền kinh tế Mỹ vẫn "nóng" hơn mức cần thiết. Thị trường lao động thắt chặt cùng mức tăng lương ổn định đang tạo ra áp lực cầu kéo, khiến lạm phát lõi neo ở mức trên 3% một cách bền bỉ.

Đối với các ngân hàng đầu tư lớn, sự cứng đầu của dữ liệu vĩ mô là tín hiệu cho thấy chu kỳ thắt chặt chưa kết thúc. Việc đặt cược vào một đợt tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 9 đang trở thành một lựa chọn thay thế cho kịch bản giữ nguyên chính sách trước đó.

Theo Bloomberg, sự dịch chuyển này ngay lập tức làm lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn ngắn bật tăng, kéo theo sự mạnh lên của đồng USD trên thị trường ngoại hối quốc tế.

Với các doanh nghiệp xuất nhập khẩu Việt Nam, đây chính là "so what" của sự kiện này - một sự thay đổi nhỏ trong dự báo tại Washington có thể ngay lập tức làm tăng chi phí huy động vốn bằng đồng USD và đẩy chi phí vay nợ lên cao hơn dự kiến. Những doanh nghiệp có dư nợ vay ngoại tệ lớn hoặc phụ thuộc vào nhập khẩu nguyên liệu từ thị trường Mỹ sẽ là đối tượng chịu ảnh hưởng trực tiếp đầu tiên khi dòng tiền toàn cầu định giá lại rủi ro lãi suất.

Khi Fed duy trì lãi suất cao lâu hơn dự kiến, khoảng cách chênh lệch lãi suất giữa USD và các đồng tiền nội tệ tại nhiều thị trường mới nổi sẽ tiếp tục nới rộng. Điều này vô hình trung tạo ra áp lực thoái vốn của khối ngoại, khi họ tìm kiếm lợi nhuận an toàn hơn từ các tài sản định danh bằng đồng bạc xanh. Áp lực mất giá cục bộ lên VND là điều khó tránh khỏi trong bối cảnh cung cầu ngoại tệ trên thị trường liên ngân hàng vẫn đang duy trì ở trạng thái nhạy cảm.

Việc đồng USD mạnh lên còn làm tăng gánh nặng chi phí hàng hóa nhập khẩu, gây áp lực ngược lên chỉ số giá tiêu dùng trong nước. Đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, nhiệm vụ điều hành chính sách tiền tệ trở nên phức tạp hơn gấp bội khi phải cân bằng giữa việc duy trì lãi suất thấp để hỗ trợ tăng trưởng tín dụng và việc can thiệp để ổn định tỷ giá.

Dư địa chính sách hiện nay đang thu hẹp dần trước sức ép từ cả yếu tố bên ngoài lẫn mục tiêu nội tại, hãng tin Reuters cho biếtX.

Tình trạng lạm phát "cứng đầu" tại Mỹ không chỉ là vấn đề của một quốc gia mà còn là bài kiểm tra sức chịu đựng của chuỗi cung ứng toàn cầu. Một đợt tăng lãi suất vào tháng 9, nếu xảy ra, sẽ đánh dấu sự kết thúc của những kỳ vọng lạc quan về một giai đoạn nới lỏng tiền tệ nhanh chóng. Các định chế tài chính đang bắt đầu xây dựng các mô hình phòng vệ rủi ro mới, nơi sự thận trọng về thanh khoản được đặt lên hàng đầu thay vì tập trung vào tăng trưởng nóng như giai đoạn trước.

Trong bối cảnh đó, sự ổn định của nền kinh tế Việt Nam sẽ phụ thuộc nhiều vào khả năng điều tiết dòng vốn và tính linh hoạt của chính sách tài khóa. Việc chủ động phòng ngừa rủi ro tỷ giá thông qua các công cụ phái sinh, cũng như đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, đang trở thành yêu cầu sống còn đối với các doanh nghiệp Việt.

Thay vì kỳ vọng vào một sự đảo chiều chính sách sớm từ Fed, các bên tham gia thị trường có lẽ cần làm quen với trạng thái "lãi suất cao kéo dài" như một bình thường mới.

Các doanh nghiệp cần theo dõi sát sao phản ứng của thị trường tài chính toàn cầu trong các phiên họp tới, đặc biệt là những tín hiệu từ biểu đồ dot-plot mới nhất của Fed. Dù quyết định cuối cùng vẫn phụ thuộc vào diễn biến dữ liệu thực tế tại thời điểm tháng 9, việc chuẩn bị các kịch bản tài chính dự phòng không bao giờ là thừa đối với một môi trường kinh tế đầy biến động như hiện nay.

Sự chuẩn bị kỹ càng chính là chìa khóa để vượt qua những cơn sóng thay đổi chính sách từ các ngân hàng trung ương lớn trên thế giới.