Động thái này diễn ra trong bối cảnh PNJ đang đối mặt với khủng hoảng kép: cổ phiếu rơi xuống vùng đáy 6 năm khiến vốn hóa bốc hơi hàng nghìn tỷ đồng, đồng thời ban lãnh đạo phải đề xuất kế hoạch lỗ kỷ lục 6.271 tỷ đồng trong năm 2026 do hệ lụy trực tiếp từ vụ án tại PNJ-LAB.

Bất chấp làn sóng xả bán từ người nội bộ, cấu trúc sở hữu của nhóm cổ đông gia đình Chủ tịch PNJ vẫn duy trì ở mức cao với tổng cộng 58,16 triệu cổ phiếu. Trọng tâm của nhóm này là bà Cao Thị Ngọc Dung và ba người con gái, hiện đang kiểm soát khoảng 41 triệu đơn vị, tương ứng hơn 8% vốn công ty.

Cụ thể, bà Dung trực tiếp sở hữu 15,02 triệu cổ phiếu (2,9%), trong khi con gái Trần Phương Ngọc Thảo nắm giữ hơn 11 triệu cổ phiếu (2,15%). Riêng bà Trần Phương Ngọc Hà chỉ còn giữ 399.999 cổ phiếu (0,08%) sau khi vừa hoàn tất bán ra 18 triệu đơn vị.

Nhóm cổ đông gia đình mở rộng cũng tiếp tục nắm giữ lượng cổ phần đáng kể, nổi bật là ông Cao Ngọc Duy (em trai bà Dung) với gần 14 triệu cổ phiếu (2,7%), cùng mẹ ruột (gần 1,1 triệu), em gái (hơn 1,32 triệu) và em dâu (gần 1,7 triệu cổ phiếu).

Nghịch lý của các đợt giao dịch nội bộ quy mô lớn này là mục đích xả hàng không nhằm tháo chạy, mà để giải quyết bài toán thanh khoản cấp bách cho chính PNJ. Trong tháng 9, hai người con gái của bà Dung đã thu về ước tính hơn 900 tỷ đồng từ việc bán 25 triệu cổ phiếu, nhằm mục đích cho công ty vay bổ sung vốn lưu động.

Hoạt động bơm vốn cá nhân này đã được tiến hành từ trước, với việc gia đình chủ tịch giải ngân 700 tỷ đồng cho doanh nghiệp tính đến cuối tháng 8. Dù mang mục đích hỗ trợ dòng tiền, áp lực bán liên tục - kết hợp với việc ông Cao Ngọc Duy đăng ký xả thêm 9 triệu cổ phiếu trong tháng 10 - đã kích hoạt đà bán tháo trên thị trường. Hậu quả là giá cổ phiếu PNJ giảm kịch sàn hai phiên liên tiếp, rơi xuống mốc 28.600 đồng/cổ phiếu vào ngày 29/9, qua đó đánh mất 4.200 tỷ đồng vốn hóa chỉ trong hơn một tuần và lùi về mức 14.635 tỷ đồng.

Sức ép dòng tiền của PNJ xuất phát trực tiếp từ hệ lụy của sự cố buôn lậu kim cương liên quan đến Giám đốc PNJ-LAB. Dù cơ quan điều tra xác định số kim cương lậu không đi vào hệ thống bán lẻ, vụ việc đã làm rạn nứt nghiêm trọng niềm tin của khách hàng và tạo ra áp lực khổng lồ lên chính sách thu đổi sản phẩm.

Lũy kế 8 tháng đầu năm 2026, doanh thu của PNJ tăng 39% đạt 31.404 tỷ đồng, nhưng lợi nhuận sau thuế của công ty mẹ lại lao dốc 54% xuống mức 668 tỷ đồng; riêng hai tháng 7 và 8 ghi nhận mức lỗ ròng 61 tỷ đồng.

Sự suy giảm đột ngột này buộc ban lãnh đạo phải trình Đại hội đồng cổ đông bất thường vào ngày 21/10 kịch bản tài chính khắc nghiệt nhất. Theo phương án mới, PNJ dự kiến ghi nhận khoản lỗ sau thuế lên tới 6.271 tỷ đồng trong năm 2026, thay thế hoàn toàn cho mục tiêu lãi 3.409 tỷ đồng ban đầu. Kế hoạch lỗ lịch sử này hoàn toàn đến từ nghiệp vụ kỹ thuật khi công ty dự kiến phải trích lập dự phòng tới 7.071 tỷ đồng cho các tổn thất có thể phát sinh từ chính sách mua lại hàng hóa.

Nếu loại trừ khoản dự phòng khổng lồ này, hoạt động kinh doanh cốt lõi của PNJ thực tế vẫn tạo ra mức lãi khoảng 801 tỷ đồng.

Trạng thái căng thẳng thanh khoản cũng trực tiếp bào mòn quyền lợi ngắn hạn của cổ đông. Trong tài liệu họp sắp tới, PNJ đã đề xuất hạ tỷ lệ chi trả cổ tức tiền mặt năm 2025 từ mức 20% xuống còn 10%, đồng thời tuyên bố không chia cổ tức tiền mặt cho năm 2026.

Để thoát khỏi áp lực dòng tiền và củng cố nguồn lực vận hành, doanh nghiệp bán lẻ trang sức này đang lên phương án huy động thêm 8.000 tỷ đồng nhằm bổ sung vốn lưu động cho chặng đường 3 năm tiếp theo.