Chủ nhật, 11/01/2026
Doanh Nhân Trẻ

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Khám phá sao Kim, sứ mệnh mới của khoa học

Hải Ngư
- 13:10, 08/08/2021

(DNTO) - Khoa học không thể cưỡng lại sức hấp dẫn của sao Kim (Venus), nên một sứ mệnh mới đang được thực hiện. Đó là tìm hiểu cặn kẽ về khí hậu và cơ hội sống trên hành tinh láng giềng gần nhất của Trái đất này.

Với ngưỡng nhiệt độ ở bề mặt đủ nóng để nấu chảy chì, sao Kim đã bị các cơ quan vũ trụ bỏ mặc trong cả một thập kỷ. Giờ đây khoa học của con người lại phải tìm hiểu thêm về khí hậu và cơ hội sống trên hành tinh láng giềng của Trái đất mang tên vị nữ thần Venus này.

Kim tinh khá giống Trái đất về kích cỡ, thành phần cấu tạo và khoảng cách so với mặt trời. Nhưng carbon dioxide đã biến nó thành một viễn cảnh địa ngục. Ảnh: AP

Kim tinh khá giống Trái đất về kích cỡ, thành phần cấu tạo và khoảng cách so với mặt trời. Nhưng carbon dioxide đã biến nó thành một viễn cảnh địa ngục. Ảnh: AP

Trong một vài năm nữa, một phi đội tàu vũ trụ robot sẽ đổ bộ sao Kim và bắt đầu thăm dò một trong những tinh tú khắc nghiệt nhất trong hệ mặt trời. Một tàu vũ trụ sẽ vượt qua bầu khí quyển dày đặc và cực kỳ nóng của hành tinh, trong khi hai chiếc khác sẽ bay vòng quanh những đám mây dày đậm đặc độ axit bao phủ sao Kim, và sử dụng kính thiên văn radar tinh vi để khảo sát địa hình bên dưới.

Nhiệm vụ xem xét kỹ lưỡng như vậy thể hiện đang có một sự quan tâm mới ở tầm đặc biệt dành cho ngôi sao láng giềng với địa cầu. Mục tiêu sứ mệnh mới của những tàu thăm dò như Veritas, Davinci+ của NASA và vệ tinh EnVision của châu Âu rất đơn giản. Họ muốn biết tại sao hành tinh anh chị em với Trái đất này lại hoàn toàn khác với thế giới của chúng ta.

Vào đầu thời đại không gian những năm 60, các nhà thiên văn đã nắm được một số kiến thức về cặp đôi láng giềng sao Kim - Trái đất. Theo các chuyên gia này, cả hai hành tinh đều có cùng kích cỡ và độ tuổi, cùng thành phần cấu tạo, còn quỹ đạo thì tương tự nhau là quay quanh mặt trời. Bên dưới những đám mây dày đặc của sao Kim được dự đoán là có thể hiện hữu đại dương hoặc rừng thẳm. Thế là trong những năm 70 và 80, hàng loạt phi thuyền robot thăm dò đã được các cơ quan vũ trụ của Mỹ và Liên Xô phóng đi để khám phá sự thật.

Tàu thăm dò quanh quỹ đạo EnVision của châu Âu sẽ lập bản đồ bề mặt Venus từ trên cao. Ảnh: ESA

Tàu thăm dò quanh quỹ đạo EnVision của châu Âu sẽ lập bản đồ bề mặt Venus từ trên cao. Ảnh: ESA

Cuối cùng một vài tiết lộ đã được vén màn. Đó là viễn cảnh một thế giới của... địa ngục. Sao Kim được phát hiện có nhiệt độ bề mặt lên đến 475°C, đủ nóng để nấu chảy chì. Đồng thời, sức ép khí quyển trên bề mặt của nó là 93 bar, tương đương với áp suất một km dưới đại dương trên Trái đất. Các tàu thăm dò của Liên Xô khi hạ cánh trên sao Kim vào những năm 70 và 80 đã khôn ngoan tìm ra cách truyền dữ liệu đi từ hành tinh này chỉ trong một khoảng thời gian ngắn là mất hai tiếng đồng hồ, trước khi chúng bị sức nóng và áp suất nghiền nát và phá hủy.

Ngược lại với địa cầu của chúng ta, sao Kim lại bị bao phủ bởi những đám mây tử khí dày đặc axit sulfuric, rất dễ dàng hủy hoại sự sống. Nguyên nhân của những khác biệt này được giải thích là do một lượng lớn khí cacbonic đã tích tụ trên sao Kim. Tình trạng lý hóa này đã giữ lại bức xạ mặt trời và gây ra hiệu ứng nhà kính tồn tại trên quy mô lớn, chẳng khác gì cuộc khủng hoảng khí hậu hiện đang dần chớm phá vỡ các mô hình thời tiết, làm tan chảy các chỏm băng trên Trái đất hiện nay.

Đám mây dày đặc bao phủ sao Kim do tàu thăm dò Akatsuki chụp được. Ảnh: ISS

Đám mây dày đặc bao phủ sao Kim do tàu thăm dò Akatsuki chụp được. Ảnh: ISS

Sự so sánh này khiến các nhà khoa học đặt câu hỏi là, cũng tích tụ carbon dioxide nhưng sao tình cảnh hành tinh Venus lại tồi tệ gấp trăm nghìn lần Trái đất? Có chuyện may mắn về xuất hiện sự sống hay còn hiện diện sự khác biệt nào đó trong hành trình quỹ đạo bay của cả hai khi xoay quanh mặt trời? Câu trả lời vẫn đang được khoa học truy vấn để tìm kiếm các hành tinh sở hữu nước có khả năng tồn tại ở dạng lỏng để con người sinh sống được trên quỹ đạo xung quanh các ngôi sao khác trong thiên hà.

Theo Giada Arney, phó điều tra viên chính phụ trách tàu thăm dò Davinci+, cuộc điều tra của NASA về sự tiến hóa của sao Kim có thể giúp nhân loại hiểu rõ hơn về cách các miền thế giới có thể sinh sống được phân bố ở những nơi khác trong vũ trụ, và quy trình tiến hóa của các hành tinh dạng này. 

So với Trái đất, sao Kim ở gần mặt trời - 67 triệu dặm so với 93 triệu dặm, khiến hành tinh này ấm hơn một chút khi nó hình thành cách đây 4,5 tỷ năm trong quá trình khai sinh Thái dương hệ. Kết quả là, hơi nước trong bầu khí quyển của Venus không bao giờ ngưng tụ thành biển, đại dương, để hấp thụ carbon dioxide và ngăn chặn sự gia tăng nhiệt độ của nhà kính như trên Trái đất của chúng ta.

Tàu thăm dò Davinci + của NASA đi vào bầu khí quyển của Venus. Ảnh NASA

Tàu thăm dò Davinci + của NASA đi vào bầu khí quyển của Venus. Ảnh NASA

Đến lúc này không có cách nào khác hơn là đành khám phá Kim Tinh qua nghiên cứu bề mặt của nó. Tàu thăm dò Magellan của Mỹ đã làm chuyện ấy vào năm 1989 khi sử dụng radar để nhìn xuyên qua các đám mây, và cung cấp một bản đồ toàn cầu tuyệt vời về ngôi sao này với những tiết lộ về bề mặt nứt nẻ, dấu vết của những núi lửa từng có. Nhưng đó cũng vẫn chỉ là ảnh chụp nhanh với công nghệ camera phôi thai hồi ấy, nên chuyện liệu những hỏa diệm sơn ấy có còn hoạt động hay không thì đành chịu!

Giờ đây, các tàu thăm dò không gian mới sẽ sử dụng công nghệ radar, khối phổ kế của thế kỷ 21, được kỳ vọng sẽ cung cấp một bức tranh sinh động về hành tinh này với chuẩn thăm dò sâu hơn và việc xác định các phân tử cũng dễ dàng hơn. Cả tàu Veritas của NASA lẫn EnVision của châu Âu sẽ từ một quỹ đạo cao trên các đám mây axit cùng lập bản đồ bề mặt Sao Kim.

Ngược lại, Davinci+ sẽ phóng một tàu thăm dò nhỏ, hạ dù xuống bầu khí quyển của Venus để lấy mẫu các thành phần khí trong mỗi 100 mét. Những phép đo này sẽ rất quan trọng trong việc tìm hiểu nguồn gốc bầu khí quyển của Sao Kim hầu cung cấp manh mối về sự hình thành, tiến hóa. Biết rõ về mức độ deuterium, các khí quý như argon và neon, có thể xác định được lượng nước đã từng có ở đấy.

Tin khác

Công nghệ Số hóa
Bộ Nông nghiệp và Môi trường đặt mục tiêu đến hết năm 2026 sẽ xây dựng và đưa vào sử dụng thí điểm Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản; trước tiên áp dụng với truy xuất nguồn gốc quả sầu riêng.
1 ngày
Chuyển đổi số
Ngày 27/12, nền tảng số DIPNET - Hệ sinh thái bảo vệ và thương mại hoá tài sản trí tuệ Việt Nam đã chính thức ra mắt tại Hà Nội.
2 tuần
Chuyển đổi số
Trong bối cảnh nền kinh tế số đang tái định nghĩa lại mọi quy chuẩn của các ngành nghề, đặc biệt là lĩnh vực bán lẻ, Tổng Công ty Thương mại Sài Gòn – TNHH Một Thành viên (SATRA) đã chính thức thiết lập quan hệ hợp tác cùng Tập đoàn FPT nhằm khởi động chiến lược chuyển đổi số toàn diện cho giai đoạn 2025-2030.
2 tuần
Vườn ươm doanh nghiệp
Ngày 12/12, UBND TP Hà Nội và các đơn vị thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ đã tổ chức Hội thảo Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong xây dựng nền tảng dữ liệu khởi nghiệp quốc gia – Kết nối Startup với hệ sinh thái khởi nghiệp toàn cầu.
4 tuần
Công nghệ Số hóa
Việc tìm kiếm các giải pháp đột phá trong việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu lớn (Big Data) được xem là hướng đi quan trọng và cấp thiết, giúp các Startup kết nối dễ dàng với nhà đầu tư và tăng tính cạnh tranh trên thị trường quốc tế.
1 tháng
Công nghệ Số hóa
Sáng nay (10/12), Trung tâm ươm tạo Dự án Khởi nghiệp (YESI) thuộc hệ sinh thái Vườn ươm Khởi nghiệp Doanh nhân trẻ, Viện Nghiên cứu và Quản trị Real Coach (Realcoach) và Quỹ khởi nghiệp sáng tạo Wikex Fund đã tiến hành ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược, với kỳ vọng đồng hành cùng các doanh nghiệp Việt Nam trên hành trình phát triển bền vững.
1 tháng
Công nghệ Số hóa
Hưởng ứng chiến dịch “60 ngày cao điểm chuyển đổi mô hình từ thuế khoán sang kê khai” do Cục Thuế phát động, Tổng Công ty Viễn thông - Viettel Telecom cam kết đồng hành cùng các hộ kinh doanh chuyển đổi thành công.
1 tháng
Tài chính - Thị Trường
Động thái thoái vốn toàn bộ cổ phần tại Nvidia trị giá 5,8 tỷ USD của SoftBank không chỉ là một giao dịch tài chính mà còn là bước ngoặt chiến lược của nhà sáng lập Masayoshi Son nhằm "tất tay" vào các dự án hạ tầng AI tham vọng hơn. Quyết định này diễn ra trong bối cảnh thị trường quốc tế dấy lên lo ngại rằng ngành trí tuệ nhân tạo đang bước vào một "bong bóng" định giá lịch sử.
1 tháng
Công nghệ Số hóa
Ngày 2/9, tập đoàn công nghệ Nvidia đã chính thức lên tiếng bác bỏ những tin đồn gần đây về tình trạng thiếu hụt chip xử lý AI thế hệ mới H100 và H200.
3 tháng
Vườn ươm doanh nghiệp
Nền tảng trực tuyến liên kết vườn ươm trong lĩnh vực công nghệ được kỳ vọng tạo nền tảng đưa các startup lớn mạnh vươn tầm quốc tế, góp phần thúc đẩy hệ sinh thái khởi nghiệp bền vững và đóng góp cho sự phát triển của quốc gia.
3 tháng
Công nghệ Số hóa
Nhằm tạo ra một không gian chung, kết nối và nâng cao năng lực cho cộng đồng khởi nghiệp công nghệ, Bộ Khoa học và Công nghệ đã giao nhiệm vụ cho Trung tâm Ươm tạo - Cục Khởi nghiệp và Doanh nghiệp công nghệ phối hợp với Vườn ươm Khởi nghiệp Doanh nhân trẻ (YESI) triển khai nghiên cứu phát triển một nền tảng trực tuyến liên kết vườn ươm cấp quốc gia.
4 tháng
Công nghệ Số hóa
Từ 1/10/2025, nếu không chuyển đổi sang tài khoản giao thông, hơn 4 triệu ô tô sẽ không được qua trạm thu phí điện tử không dừng. Quy định mới này khiến nhiều chủ ô tô đang sử dụng ví ePass và VETC lúng túng, mông lung chưa biết nên làm như thế nào?
4 tháng
Công nghệ Số hóa
Ngày 13/8, Diễn đàn “AI trong Quảng cáo sáng tạo: Từ dữ liệu đến cảm xúc” diễn ra tại TP. Hồ Chí Minh đã thu hút gần 400 CEO, CMO, chuyên gia marketing cùng đại diện các tập đoàn, doanh nghiệp và công ty truyền thông từ khắp cả nước.
4 tháng
Công nghệ Số hóa
Chuyển đổi xanh của Việt Nam đang tăng tốc với những con số ấn tượng về công suất điện gió, điện mặt trời. Nhưng đằng sau sự bứt phá này, hệ thống điện vẫn thiếu một nền tảng chiến lược: dữ liệu mở, chuẩn hóa và sẵn sàng cho trí tuệ nhân tạo (AI) tham gia điều độ. Nếu không lấp đầy khoảng trống này, mục tiêu hấp thụ tối đa năng lượng tái tạo sẽ khó đạt được.
5 tháng
Thời sự - Chính trị
Trong một động thái đầy bất ngờ, ngày 8/8, chính quyền Mỹ đã bắt đầu cấp phép cho Nvidia xuất khẩu chip trí tuệ nhân tạo (AI) H20 sang Trung Quốc, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong cuộc đối đầu công nghệ căng thẳng giữa hai cường quốc.
5 tháng
Xem thêm