Với người Việt Nam, nhà ở không chỉ là tài sản mà còn là mục tiêu phấn đấu, là đích đến, là thành tựu, là niềm kiêu hãnh của mỗi đời người. Về mặt tinh thần, nhà là không gian cư trú, sum họp, là tổ ấm gắn bó các thành viên trong mối quan hệ gia đình, thân tộc. Nhà ở cũng là nơi con cháu thờ cúng tổ tiên, là nơi kết nối linh thiêng giữa người sống và người đã khuất, giữa thế hệ này sang thế hệ khác. Có lẽ vì vậy mà người Việt Nam ai cũng thiết tha có một ngôi nhà.

Trong bối cảnh xã hội ngày một phát triển, phá vỡ mô hình đại gia đình tam tứ đại đồng đường, nhà ở càng trở thành nhu cầu bức thiết với số lượng cần đáp ứng ngày càng gia tăng đến chóng mặt. Nhưng để có được một căn nhà không phải là điều dễ dàng, nhất là với nhóm người lao động có thu nhập thấp, mà điển hình là anh chị em công nhân trong các nhà máy, khu công nghiệp.

Tại cuộc tiếp xúc với HĐND TP.HCM về vấn đề nhà ở cuối tuần qua. Khoảng 500 nữ công nhân lao động thuộc nhiều lĩnh vực, ngành nghề đã tham dự chương trình tiếp xúc cử tri nữ chủ đề "Chính sách an sinh xã hội - nhà ở cho công nhân, viên chức, người lao động", do HĐND TP.HCM chủ trì. Tại hội nghị, người lao động quan tâm đến nhiều vấn đề an sinh, trong đó nổi lên vấn tiếp cận nhà ở giá rẻ cho công nhân, lao động…

Còn trong phiên thảo luận tại tổ tại kỳ họp bất thường lần thứ nhất về dự thảo Nghị quyết về chính sách tài khóa, tiền tệ để hỗ trợ Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội chiều 4/1/2022,  Bộ trưởng Lao động - Thương binh và Xã hội Đào Ngọc Dung cũng nhắc đến vấn đề nhà ở, nhà trọ cho công nhân, người lao động, như là một vấn đề cần được quan tâm hiện nay. 

Tương tự, trên nhiều địa phương, các Liên đoàn Lao động cũng đã tổ chức khảo sát nhu cầu, thực trạng phòng trọ, đời sống, thu nhập và nhu cầu về nhà ở của người lao động tại một số doanh nghiệp.

Cùng với thống kê cả nước có khoảng 70% lao động đang thuê trọ ở các khu nhà nhà trọ tự phát, diện tích dưới 3m2/người, trong khi thu nhập bình quân từ 4 - 6 triệu đồng/tháng/người.

Cho thấy, chưa bao giờ vấn đề nhà ở cho công nhân lại được quan tâm như hiện nay.  Việc có một căn nhà hoặc một chỗ ở thoải mái tươm tất cho công nhân để bảo đảm cuộc sống của người lao động, phục hồi sản xuất và kinh tế hậu Covid-19 còn có ý nghĩa rất quan trọng.

Vừa qua, thời điểm dịch bùng phát mạnh chúng ta đã chứng kiến hàng nghìn lao động chấp nhận về quê, bỏ lại giấc mơ lập nghiệp tại thành phố do ám ảnh dịch bệnh chết chóc xuất hiện tập trung trong các khu nhà trọ được xây dựng san sát với khoảng cách các dãy phòng đối nhau rất hẹp, không ngoại trừ việc dùng chung nhà vệ sinh cho nhiều phòng dẫn đến nguy cơ lây lan bệnh là khủng khiếp và kéo dài.  

Mặt khác, suốt nhiều tháng liền cách ly trong không gian phòng trọ, người lao động cảm thấy rất bí bách, ngột ngạt. Hàng chục ngàn công nhân bất chấp nguy hiểm về quê tránh dịch kéo theo hệ lụy đứt gãy chuỗi cung ứng lao động dẫn đến việc các doanh nghiệp thiếu hụt nhân công.

Trước tình trạng này, nhà ở xã hội cho người có thu nhập thấp là một trong những  nội dung quan trọng liên quan đến phúc lợi xã hội mà người dân được hưởng theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, dù được nhiều ưu đãi nhưng giá nhà ở xã hội,  hiện nay với mức từ 1 - 1,6 tỉ đồng/căn, so với thu nhập 5 - 10 triệu đồng/tháng/người xem ra vẫn ngoài tầm tay với của hàng vạn người lao động.

Trong bối cảnh đó, nhà cho thuê, nhà trọ, nhà lưu trú, ký túc xá cho công nhân bao gồm các mục tiêu an toàn, sạch đẹp, có trường học, bệnh viện, nhà trẻ, các dịch vụ phục vụ đời sống sinh hoạt hằng ngày là chính sách khả thi hơn, căn cơ hơn. Nó cũng phù hợp với các trường hợp công nhân đã xây được nhà ở ổn định ngoài quê, nhất là số công nhân từ miền Tây lên chỉ có nhu cầu thuê để có chỗ ở ổn định trong thời gian làm việc sau đó sẽ trở về quê.  

Với nhận thức lao động tại các khu công nghiệp là yếu tố quan trọng để khôi phục và phát triển kinh tế sau dịch bệnh, việc kéo người lao động trở lại nơi làm việc và để họ yên tâm công tác thì giải quyết vấn đề nhà ở là căn cơ, nền tảng. 

Vừa qua, mặc dù chỉ là chính sách “giải cứu” trong khi chờ đợi những giải pháp bền vững nhưng việc người lao động đang ở thuê, ở trọ làm việc trong các khu công nghiệp, khu chế xuất, khu vực kinh tế trọng điểm sau dịp Tết Nhâm Dần đã được hỗ trợ ba tháng tiền thuê nhà (từ 500 nghìn - 1 triệu đồng/tháng) cũng khiến không ít công nhân vui mừng. Nó cho thấy đang có một tương lai rộng mở cho nhu cầu nhà ở của công nhân.  

Về kênh thông tin chính thống để tìm hiểu và đăng ký thuê, mua nhà ở xã hội theo nhu cầu, thì “Website và app di động SXD247 là kênh thông tin chính thức về các dự án nhà ở của TP.HCM với đầy đủ thông tin về tên dự án, chủ đầu tư. Các dự án được đăng tải là các dự án đã thực hiện xong thủ tục pháp lý và được mở bán”, ông Huỳnh Thanh Khiết, Phó giám đốc Sở Xây dựng TP.HCM cho biết.