Khi Quốc hội ban hành Nghị Quyết 252/2025/QH15 sửa đổi Nghị quyết 81/2023/QH15 về Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, nhiều dấu hiệu cho thấy đây là tiền đề tốt để doanh nghiệp có thể bứt phá mạnh mẽ.

Liên kết, phát triển vùng theo hướng hiệu quả, bền vững

Mục đích của Nghị quyết là xây dựng một quy hoạch chiến lược dài hạn nhằm tạo không gian phát triển quốc gia hiệu quả, đồng bộ và bền vững, khai thác tối đa lợi thế vùng miền, phát triển hạ tầng kết nối, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Nghị quyết cũng hướng tới bảo đảm cân bằng, an ninh năng lượng - lương thực - nước, bảo vệ môi trường, thích ứng biến đổi khí hậu và nâng cao đời sống người dân, đồng thời tăng cường vị thế quốc gia trên trường quốc tế.

Theo Nghị quyết này, Việt Nam sẽ hình thành 6 vùng kinh tế - xã hội, gồm:

- Vùng Trung du và miền núi phía Bắc, gồm 14 tỉnh: Hà Giang, Cao Bằng, Lạng Sơn, Bắc Giang, Phú Thọ, Thái Nguyên, Bắc Kạn, Tuyên Quang, Lào Cai, Yên Bái, Lai Châu, Sơn La, Điện Biên và Hoà Bình. Trọng tâm là liên kết hạ tầng giao thông, kết nối Hà Nội và cửa khẩu quốc tế.

- Vùng Đồng bằng sông Hồng, gồm 11 tỉnh, thành phố: Hà Nội, Hải Phòng, Hải Dương, Hưng Yên, Vĩnh Phúc, Bắc Ninh, Thái Bình, Nam Định, Hà Nam, Ninh Bình và Quảng Ninh. Trọng tâm liên kết nhằm phát triển vùng trở thành động lực tăng trưởng hàng đầu, liên kết khoa học công nghệ.

- Vùng Bắc Trung bộ và duyên hải miền Trung, gồm 14 tỉnh, thành phố: Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế, Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hoà, Ninh Thuận và Bình Thuận. Liên kết giúp phát triển kinh tế biển và hạ tầng giao thông xuyên suốt hành lang ven biển.

- Vùng Tây Nguyên, gồm 5 tỉnh: Kon Tum, Gia Lai, Đắk Lắk, Đắk Nông và Lâm Đồng. Trọng tâm liên kết vùng gắn với hành lang kinh tế Đông - Tây và bảo vệ rừng.

- Vùng Đông Nam bộ, gồm 6 tỉnh, thành phố: Thành phố Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Dương, Bình Phước và Tây Ninh. Trọng tâm là hình thành các cụm liên kết ngành công nghiệp, dịch vụ và đô thị thông minh.

- Vùng Đồng bằng sông Cửu Long, gồm 13 tỉnh, thành: Cần Thơ, Long An, Tiền Giang, Bến Tre, Trà Vinh, Vĩnh Long, An Giang, Đồng Tháp, Kiên Giang, Hậu Giang, Sóc Trăng, Bạc Liêu và Cà Mau. Trọng tâm liên kết nhằm giúp thích ứng biến đổi khí hậu, quản lý nguồn nước và chuỗi giá trị nông sản.

Nhạc trưởng - Bài toán then chốt cho liên kết vùng

Việc liên kết vùng là một chủ trương đúng đắn với yếu tố then chốt là tạo sự kết nối hạ tầng thông suốt (hạ tầng giao thông, hạ tầng số, dữ liệu, văn hóa xã hội…). Với ý nghĩa đó, vai trò của “nhạc trưởng” vùng là vô cùng quan trọng. Nhạc trưởng vùng phải có đủ quyền, đủ tầm, đủ dữ liệu, đủ cơ chế để điều tiết liên kết vùng. Ví dụ, Quyết định số 825/QĐ-TTg ngày 11/07/2023 của Thủ tướng Chính phủ về thành lập Hội đồng điều phối vùng Đông Nam bộ do Thủ tướng Chính phủ ban hành, quy định Chủ tịch Hội đồng là Thủ tướng Chính phủ, Phó Chủ tịch thường trực là Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư và các Phó Chủ tịch, Ủy viên khác theo phân công.

Từ đó, “Nhạc trưởng” - Chủ tịch Hội đồng phải là người thiết kế cơ chế phân bổ lợi ích công bằng; có ngân sách, quỹ, cơ chế tài chính vùng; chỉ đạo sát sao, tạo động lực để địa phương hợp tác, chia sẻ, thậm chí hy sinh lợi ích ngắn hạn vì giá trị dài hạn của vùng. Muốn vậy, phải có thể chế cho vùng, là cơ sở thúc đẩy Nghị quyết đi vào đời sống thực tế.

Doanh nghiệp: hãy tận dụng thời cơ

Từ khi Nghị quyết trên được Quốc hội thông qua, có thể thấy đây là tiền đề tốt để doanh nghiệp có thể bứt phá mạnh mẽ trong tương lai. Nhìn tổng thể, các doanh nghiệp chính là những người sẽ thụ hưởng các chính sách phát triển vùng, song hành cùng Chính phủ trong các dự án đầu tư, kết nối cơ sở hạ tầng, quy hoạch chung. Doanh nghiệp đang có không gian rộng lớn hơn để xây dựng chiến lược phát triển đầu tư, sản xuất kinh doanh một cách xuyên suốt, liền mạch.

Thực tế nhiều năm qua, các doanh nghiệp đã chủ động tìm hiểu thông tin, chủ động kết nối các địa phương, liên kết địa phương, vùng, khai thác tiềm năng rộng lớn của các vùng, khu vực đất nước, phục vụ nhu cầu phát triển.

Đối với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, họ cũng có mặt ở Việt Nam nhiều năm và tham gia với các thành phần kinh tế khác để đi cùng sự phát triển của cả nước. Do vậy, bất cứ doanh nghiệp nào dù là trong nước hay ngoài nước, đều có cơ hội thụ hưởng chính sách và tham gia vào mọi hoạt động sản xuất, kinh doanh, đều công bằng như nhau. Doanh nghiệp nào biết chủ động đón bắt thời cơ, biết khai thác thông tin và có chiến lược đầu tư, sản xuất kinh doanh tốt sẽ đóng vai trò đầu tàu dẫn dắt toàn hệ thống phát triển.

Liên kết vùng là chủ trương của Chính phủ làm thay đổi nhận thức của địa phương về phát triển. Nó không bị bó hẹp ở từng tỉnh, địa bàn hành chính mà sẽ là sân chơi rộng lớn để doanh nghiệp san bằng mọi khoảng cách địa lý, khai thông mọi nguồn lực, tận dụng sức mạnh, lợi thế của từng vùng, hưởng các ưu đãi chính sách nhất quán trong nội vùng và liên kết vùng. Qua đó doanh nghiệp có thể mở rộng tiềm năng phát triển của mình, phát huy sức mạnh nội lực của từng địa phương, từng vùng liên kết và làm nền tảng đẩy nhanh tiến độ thời gian, tiết kiệm chi phí vận hành, nâng cao năng lực doanh nghiệp, xây dựng thương hiệu quốc gia, tạo thuận lợi trong cạnh tranh và phát triển.

Trong năm 2026, việc liên kết vùng chắc chắn sẽ là một đòn bẩy để các địa phương, các vùng liên kết có không gian rộng lớn, thu hút sâu rộng nhiều nguồn lực doanh nghiệp dựa trên thế mạnh và lợi thế của từng vùng. Nếu Nghị quyết 252/2025/QH15 sớm đi vào thực tiễn, cơ hội cho doanh nghiệp là rất lớn. Đây cũng là thước đo để các địa phương, các vùng liên kết nhìn nhận đầy đủ vai trò của mình trong chiến lược phát triển quốc gia. Khi đó, các “nhạc trưởng” vùng sẽ mang đến một dấu ấn đặc biệt cho vùng của mình, hiệu quả được nhìn nhận qua sự phát triển của các vùng. Đây chính là một cơ sở quan trọng để Chính phủ đánh giá năng lực cán bộ và có hướng điều chỉnh phù hợp.