Nghe ngóng, chờ đợi

VN-Index mất hơn 77 điểm, lùi sâu dưới mốc 1.200 điểm, một phiên giao dịch ngày 8/4 nằm ngoài sự mong đợi của nhà đầu tư chứng khoán. Đây là phiên giảm thứ 3 liên tiếp sau khi chỉ số đã mất hơn 100 điểm trong hai phiên trước đó. Hơn 430 mã giảm kịch sàn trong phiên.

Điều đáng nói, thanh khoản của phiên giao dịch giảm rõ rệt, nếu hai phiên liền trước, thị trường ghi nhận hơn 40 ngàn tỷ đồng mỗi phiên tham gia vào thị trường, ngày 4/4 đạt kỷ lục với hơn 45 ngàn tỷ đồng, thì hôm nay chỉ còn 27 ngàn tỷ đồng trên cả ba sàn. Mặc nhóm cổ phiếu ngân hàng đồng loạt giảm sàn hay nhiều cổ phiếu triển vọng giảm mạnh, dòng tiền đã không còn tham lam bắt đáy.

Điều này cho thấy tâm lý cẩn trọng xuất hiện trên thị trường. Nhà đầu tư bắt đầu chọn cách nghe ngóng và chờ đợi. Ngày mai, sắc lệnh thuế đối ứng của ông Trump chính thức có hiệu lực. Tổng thống Donald Trump đồng ý đàm phán với Việt Nam, tuy nhiên tỷ lệ thuế sẽ ở mức độ nào là điều nhà đầu tư mong chờ nhất.

Nhìn ra thế giới, cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung đang leo thang căng thẳng chưa từng có khi Bắc Kinh đã phản ứng mạnh mẽ trước đe dọa mới nhất từ Tổng thống Donald Trump.

Căng thẳng leo thang mạnh mẽ khi ngày 2/4, Chính quyền Trump thông báo áp thuế mới 34% lên hàng Trung Quốc. Ngay sau đó, Trung Quốc công bố sẽ áp dụng mức tăng thuế quan 34% đối với toàn bộ hàng hóa nhập khẩu từ Mỹ từ ngày 10/4, đáp trả chính quyền Trump. Diễn biến mới nhất, Tổng thống Trump tuyên bố sẽ áp thuế bổ sung 50% nếu Trung Quốc không rút thuế trả đũa 34%. Đáng nói, phía Trung Quốc tỏ rõ sự "kiên quyết phản đối" đe dọa tăng thuế quan của ông Trump và cam kết không nhượng bộ trước áp lực.

Chỉ số Dow Jones biến động mạnh, giảm 0,9% trong phiên với khối lượng giao dịch cổ phiếu đạt mức cao nhất trong ít nhất 18 năm, với khoảng 29 tỷ cổ phiếu được sang tay.

Chiến lược đầu tư trong bối cảnh thị trường lao dốc

Sự sụt giảm quá lớn của thị trường đã tác động không nhỏ đến tâm lý nhà đầu tư. Dù vậy, các chuyên gia đều cho biết, thị trường giảm mạnh có thể lại là cơ hội cho nhà đầu tư trong dài hạn.

Câu chuyện "Tái ông thất mã"

SSI tính toán, trong 10 năm qua, VN-Index đã chứng kiến điều chỉnh hơn 4% trong 24 lần, tuy nhiên sau đó đã sớm phục hồi với tỷ lệ hồi phục sau 1-3 tháng và 12 tháng lần lượt ở mức 70% và 75%, tỷ suất sinh lời trung bình sau 12 tháng là 16%, một tỷ lệ tương đối cao. Các ngành phòng thủ như công nghệ thông tin, năng lượng, tiện ích, tài chính, tiêu dùng thiết yếu có xu hướng hồi phục tốt hơn trong khung thời gian 1-3 tháng sau các đợt thị trường điều chỉnh mạnh. 

Hiện tại, đòn thuế của ông Trump đang gây tác động tiêu cực ngắn hạn là điều khó tránh khỏi, tuy nhiên ở kịch bản cơ sở, điều này lại mang lại lợi ích dài hạn cho Việt Nam sẽ đến từ mô hình tăng trưởng kinh tế cân bằng do ảnh hưởng từ cuộc chiến thương mại. 

Theo ước tính sơ bộ đối với trên 80 mã cổ phiếu được SSI theo dõi, tổng lợi nhuận các doanh nghiệp dự báo tăng 17% trong kịch bản khả quan với mức thuế áp 10%, và giảm về mức tăng trưởng 1 chữ số nếu mức thuế trung bình lên 20%. Dù vậy, triển vọng kinh doanh của doanh nghiệp còn phụ thuộc nhiều biến số và có thể được hỗ trợ bởi các giải pháp ứng phó của Chính phủ.

Theo đó, SSI cho biết, "tin xấu thực tế có thể trở thành cơ hội tốt, đặc biệt là cơ hội ở các ngành phòng thủ như hàng tiêu dùng thiết yếu, năng lượng, điện, công nghệ thông tin". Các yếu tố cơ hội như định giá thấp, câu chuyện tăng trưởng nội địa mạnh mẽ, câu chuyện nâng hạng và kết quả từ việc sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị sẽ tạo lực đẩy cho thị trường.

Tránh đánh đồng

Trong khi đó, Chứng khoán BSC cũng cho biết, theo quan sát của công ty này, thị trường thường ổn định và phục hồi trong khoảng một tuần đến một tháng từ các đợt giảm điểm lớn (2018-2024). Ví như giai đoạn Covid, chuỗi giảm điểm sâu chính thức tạo đáy vào phiên 30-31/2020 và bắt đầu chu kỳ tăng mạnh mẽ sau đó.

Xét trên cơ cấu vốn hóa trên HoSE, chỉ khoảng 5,5% doanh nghiệp xuất khẩu sang Mỹ. Tỷ trọng xuất khẩu cũng như mức áp thuế khác nhau nên tránh đánh đồng tác động với các doanh nghiệp trên sàn.

"Nhà đầu tư nên thận trọng, cân đối lại tỷ lệ đòn bẩy, và tập trung vào các doanh nghiệp ít chịu tác động của chính sách thuế quan", BSC khuyến nghị.

Bảo toàn vốn 

Nhận định thị trường vẫn còn biến động, Chứng khoán MBS khuyến nghị nhà đầu tư nên quan sát chứng khoán thế giới vì các thị trường này tạo đỉnh trước và điều chỉnh trước.

"Tâm lý nhà đầu tư đang bi quan khi “bóng ma” thương chiến càn quét qua các thị trường, trading trong một xu hướng xuống thì quản trị danh mục phải đặt lên hàng đầu, cho đến lúc thị trường tạo đáy phải “sống sót”, do vậy nhà đầu tư nên bảo toàn vốn để có thể sống sót qua tuần này", MBS khuyến nghị.