Cú sốc xe điện Trung Quốc và cơn đau đầu của các tỷ phú dầu mỏ
(DNTO) - Khi đội quân xe điện thay thế hàng triệu xe chạy xăng mỗi năm, sức mạnh chi phối thị trường dầu toàn cầu của Liên minh OPEC+ đang đứng trước phép thử lớn nhất lịch sử.
Bãi sạc xe điện ở Thâm Quyến, Trung Quốc. Ảnh: Bloomberg
Hàng triệu trạm sạc điện mọc lên dọc các con đường cao tốc tại Bắc Kinh và Thượng Hải đang thay đổi vận mệnh của ngành năng lượng toàn cầu. Trung Quốc, "cỗ máy" từng tiêu thụ mọi giọt dầu để bơm vào nền kinh tế công xưởng, giờ đây đang âm thầm ngắt kết nối với nhiên liệu hóa thạch truyền thống.
Số liệu từ Hiệp hội Xe du lịch Trung Quốc (CPCA) cho thấy, tháng 7/2024 chứng kiến một cột mốc mang tính bước ngoặt: xe sử dụng năng lượng mới (NEV) - bao gồm xe điện hoàn toàn và xe hybrid sạc điện - chiếm 51,1% tổng doanh số bán xe hơi nội địa. Cứ hai chiếc xe bán ra, có hơn một chiếc là xe năng lượng mới. Trong khi đó, doanh số xe chạy xăng truyền thống ghi nhận mức sụt giảm 26% so với cùng kỳ năm trước.
Sự dịch chuyển quy mô lớn này tương đương với việc hàng triệu thùng dầu biến mất khỏi danh sách nhu cầu tiêu dùng mỗi ngày.
Không chỉ dừng lại ở ô tô cá nhân, các phương tiện vận tải hạng nặng - vốn là "khách sộp" của ngành dầu mỏ - cũng đang chuyển mình mạnh mẽ. Tỷ lệ thâm nhập của xe tải LNG (khí tự nhiên hóa lỏng) đã tăng vọt lên khoảng 30% trong năm nay (theo Rystad Energy). Chuyên gia kinh tế trưởng tại Rystad Energy, ông Claudio Galimberti, nhận định đây chính là yếu tố làm giảm đáng kể nhu cầu tiêu thụ dầu diesel tại nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.
Một dây chuyền lắp ráp xe tải LNG ở Khu tự trị Nội Mông, Trung Quốc. Ảnh: Reuters
Sự thay đổi cấu trúc tiêu thụ nhiên liệu tại Trung Quốc lập tức bóp nghẹt đà tăng giá của thị trường năng lượng quốc tế. Bất chấp nỗ lực cắt giảm sản lượng của Liên minh OPEC+, giá dầu Brent liên tục gặp khó khăn trong việc thiết lập mốc 90 USD/thùng và có lúc lùi sâu xuống vùng 70 USD.
Các tổ chức hàng đầu như Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) và Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) đã phải liên tục hạ mức dự báo tăng trưởng nhu cầu dầu thô toàn cầu trong năm 2024, chủ yếu do dữ liệu tiêu thụ "đáng thất vọng" từ Trung Quốc.
Cuộc đổ bộ của các thương hiệu xe điện quốc tế và sự phát triển mạnh mẽ của VinFast ở Việt Nam cũng đang dần định hình lại thói quen di chuyển của người dân. Trong bối cảnh giá dầu thế giới hạ nhiệt nhờ đà giảm tốc của Trung Quốc, giá xăng dầu trong nước có thêm dư địa để bình ổn. Tuy nhiên, bài toán chuyển đổi năng lượng và tốc độ phủ sóng xe điện từ Trung Quốc là lời nhắc nhở rõ ràng đối với các doanh nghiệp phân phối xăng dầu Việt Nam về một tương lai nơi nhiên liệu truyền thống không còn giữ vị trí độc tôn.