Với sự ra đời của một thế hệ công ty phần mềm mới như Zoom hoặc Slack, nền kinh tế lớn thứ ba châu Á - Ấn Độ, sẵn sàng chuyển mình thành một cường quốc công nghệ thông tin toàn cầu, mở ra kỷ nguyên giàu có và tạo công ăn việc làm cho một lực lượng lao động chất xám chưa từng thấy ở nước này.

Đại dịch Covid-19 đã buộc các doanh nghiệp trên khắp thế giới phải đầu tư rất lớn vào cơ sở hạ tầng kỹ thuật số. Áp lực này đã làm tăng thêm sức mạnh ảnh hưởng của các công ty cung cấp dịch vụ phần mềm, hay còn gọi là SaaS (Software as a service). Theo một cuộc khảo sát của tập đoàn kiểm toán KPMG, từ năm ngoái các doanh nghiệp đã chi thêm 15 tỷ đô la mỗi tuần cho nhóm này để cố gắng tìm kiếm sự an toàn cho môi trường làm việc từ xa.

Các công ty SaaS sẽ đảm nhận cung cấp mọi thứ ứng dụng dựa trên web, từ tính bảo mật đến mức độ hoạt động của phần mềm. Một số cái tên nổi tiếng thế giới dạng này hiện nay bao gồm Zoom (ZM), SAP Concur, hay công ty khổng lồ của Mỹ đang sở hữu ứng dụng nhắn tin Slack, Salesforce (CRM).

Hiện có gần một nghìn công ty SaaS ở Ấn Độ, trong đó có 10 tên tuổi “kỳ lân”, tức các startup có trị giá ít nhất 1 tỷ USD. Theo Girish Mathrubootham, Giám đốc điều hành của Freshworks, công ty SaaS được định giá 3,5 tỷ đô-la nổi tiếng nhất của Ấn Độ vừa IPO sàn chứng khoán vào tháng trước, đây có thể là một cơ hội lớn tương tự cơ hội đã từng đến với ngành dịch vụ công nghệ thông tin (CNTT) trong những năm 90.

Freshworks được thành lập cách đây hơn một thập kỷ tại thành phố Chennai, miền nam Ấn Độ. Giống như Salesforce của Mỹ, Freshworks cung cấp phần mềm để giúp các doanh nghiệp quản lý quan hệ khách hàng. Đây cũng là tên tuổi uy tín của Ấn Độ trong lĩnh vực này khi đã huy động được vốn từ các nhà đầu tư sừng sỏ như Tiger Global hay Accel, và hiện có hơn 50.000 khách hàng.

Các công ty SaaS khác của xứ Ấn còn tìm ra lực kéo khác bằng cách tập trung vào các doanh nghiệp thích hợp. Điển hình như Zenoti chọn xây dựng phần mềm cho ngành spa và thẩm mỹ viện. Năm ngoái, các nhà đầu tư đã bơm 1,5 tỷ đô la vào nhóm doanh nghiệp này, nhiều gấp 4 lần so với năm 2018.

Các tập đoàn hỗ trợ vốn rất hào hứng với SaaS vì đã nhận ra tầm mức ứng dụng tỏa rộng của thế giới phần mềm trong thập kỷ qua. Tuy hiện chỉ là một đối thủ khiêm tốn trong thị trường SaaS toàn cầu, nhưng Ấn Độ đang được các nhà đầu tư đánh giá là sẽ có thể thống trị lĩnh vực trên vì hai lý do.

Ở đây sở hữu một lượng lớn các nhà phát triển nói tiếng Anh và chi phí đầu tư thuê nhóm này tương đối thấp. Chính nhờ sự nổi lên của ngành công nghệ thông tin của Ấn Độ mà mảng kỹ thuật phần mềm đã trở thành một trong những lựa chọn nghề nghiệp được tìm kiếm nhiều nhất tại quốc gia này.

Chi phí vận hành thấp cho các kỹ sư CNTT nơi đây đúng là một điểm cộng lớn. Theo báo cáo của công ty tư vấn Bain & Company, mức lương các nhà phát triển dịch vụ phần mềm ở Ấn Độ nhận thấp hơn 85% so với các đồng nghiệp ở Hoa Kỳ. Một sự thay đổi không nhỏ khác là, trong khi các “kỳ lân” kỳ cựu về thương mại điện tử của xứ Ấn như Flipkart hay Paytm trước đây đều tập trung chủ yếu vào thị trường nội địa, thì nay hầu hết các công ty SaaS đều nhắm đến các khách hàng toàn cầu. Đây cũng là chiến lược mà các gã khổng lồ CNTT của Ấn Độ như Freshworks, TCS và Infosys (INFY) đang tận dụng vị thế để thực hiện.

Mới nghe qua thấy rất phấn khích, thế nhưng vẫn tồn tại một số trở ngại nhất định mà các công ty SaaS Ấn Độ phải vượt qua trước khi đạt đến đích giá trị 1 nghìn tỷ USD cho các srartup của mình. Những kỹ sư nước này vốn được đào tạo trong ngành dịch vụ CNTT nên sẽ có thể gặp khó khăn trong việc phát triển các quy ước cần thiết để xây dựng một công ty tập trung vào những sản phẩm dịch vụ công nghệ phần mềm.

Thứ nữa, hệ sinh thái khởi nghiệp của Ấn Độ vẫn còn tương đối non nớt khi so sánh với tiềm lực và kinh nghiệm của Thung lũng Silicon. Chính vì lẽ đó cho đến nay, tuy quy mô của một số kỳ lân cây nhà lá vườn đã khá khủng nhưng đất nước vẫn chưa có thương hiệu sản phẩm cường quốc công nghệ toàn cầu. Những người trong nghề đang kỳ vọng, tương lai điều đó có thể thay đổi để Ấn Độ cũng trở thành là một quốc gia sản phẩm đích thực.