Mỹ áp thuế drone 100%: Ý đồ chiến lược đằng sau rào cản camera nhiệt
(DNTO) - Quyết định áp thuế lên tới 100% đối với thiết bị bay không người lái của Mỹ không chỉ bảo hộ sản xuất trong nước mà còn chứa đựng ý đồ chiến lược nhằm kiểm soát các công nghệ nhạy cảm. Để lọt qua khe cửa hẹp ưu đãi 15%, các tập đoàn công nghệ toàn cầu buộc phải bước vào cuộc tái cấu trúc linh kiện toàn diện.
Chính quyền Tổng thống Donald Trump chính thức kích hoạt đòn thuế áp đặt mức phí lên tới 100% đối với thiết bị bay không người lái. Ảnh: EPA
Cánh cửa thị trường Mỹ đang hẹp lại nhanh chóng đối với các nhà sản xuất thiết bị bay không người lái ngoại quốc sau sắc lệnh thuế quan mới. Chính quyền Tổng thống Donald Trump chính thức kích hoạt đòn thuế áp đặt mức phí lên tới 100% đối với dòng sản phẩm này theo Mục 232 thuộc Đạo luật Mở rộng thương mại (TEA - Trade Expansion Act).
Theo thông báo từ Nhà Trắng ngày 13/8/2026 (giờ địa phương), biện pháp này được đưa ra nhằm giải quyết nguy cơ an toàn mạng và sự phụ thuộc quá mức vào nguồn cung bên ngoài. Đòn thuế mới không chỉ nhắm vào thiết bị hoàn chỉnh mà còn bao phủ cả các trạm sạc cùng hệ thống linh kiện cốt lõi.
Sự thay đổi chính sách đột ngột này khiến hàng loạt doanh nghiệp công nghệ đứng trước nguy cơ đứt gãy thị trường xuất khẩu lớn nhất thế giới nếu không kịp thời điều chỉnh danh mục linh kiện đầu vào.
Việc Mỹ phân chia hai mức thuế 100% và 25% thể hiện tính toán chiến lược rõ ràng dựa trên năng lực tác chiến và giám sát của thiết bị. Mức thuế tối đa 100% đánh trực tiếp vào các dòng máy bay không người lái (UAV - Unmanned Aerial Vehicle) có trọng lượng cất cánh trên 25 kg hoặc tích hợp camera nhiệt (thermal camera).
Các dòng UAV nặng trên 25 kg sở hữu khả năng mang tải trọng lớn, trong khi camera nhiệt là công nghệ nhạy cảm phục vụ trinh sát ban đêm và kiểm tra hạ tầng thiết yếu. Bằng cách thiết lập rào cản thuế quan tuyệt đối với hai nhóm này, Washington muốn ngăn chặn các thiết bị có khả năng ứng dụng kép xâm nhập vào hệ thống an ninh nội địa.
Đối với các dòng UAV dân dụng nhỏ hơn dưới 25 kg và không trang bị cảm biến nhiệt, mức thuế được xoa dịu ở mức 25%. Cấu trúc phân tầng này cho phép Mỹ vừa bảo vệ được các phân khúc công nghệ an ninh trọng yếu, vừa duy trì nguồn cung cho các hoạt động thương mại phổ thông.
Rào cản thuế quan còn đi kèm quy tắc truy xuất nguồn gốc vô cùng gắt gao đối với các quốc gia được hưởng ưu đãi. Sản phẩm từ Hàn Quốc, Liên minh châu Âu (EU) hay Nhật Bản chỉ được áp mức thuế trần 15% nếu phần lớn phần cứng và phần mềm có xuất xứ từ Mỹ hoặc các đối tác thân cận.
Mức thuế tối đa 100% đánh trực tiếp vào các dòng máy bay không người lái có trọng lượng cất cánh trên 25 kg hoặc tích hợp camera nhiệt. Ảnh: Reuters
Quy định này triệt tiêu hoàn toàn khả năng né thuế thông qua việc trung chuyển hoặc lắp ráp đơn thuần tại nước thứ ba. Nếu một chiếc UAV xuất xứ Hàn Quốc sử dụng linh kiện cốt lõi từ quốc gia ngoài danh sách ưu đãi như Trung Quốc, doanh nghiệp sẽ ngay lập tức mất quyền hưởng thuế trần 15% và bị áp mức thuế 100%.
Thách thức mới buộc các tập đoàn công nghệ lớn phải thực hiện cuộc đại phẫu toàn bộ chuỗi cung ứng cấp hai và cấp ba. Bất kỳ chi tiết nhỏ nào từ cảm biến đến mã nguồn phần mềm đều phải được rà soát để đảm bảo tính tuân thủ nghiêm ngặt.
Nhằm thúc đẩy năng lực sản xuất nội địa, Washington đồng thời mở ra cơ chế miễn thuế cho các doanh nghiệp xây dựng hoặc mở rộng nhà máy chế tạo UAV ngay tại Mỹ. Chính sách này tạo ra động lực mạnh mẽ kéo dòng vốn đầu tư và công nghệ quay trở lại thị trường nội địa.
Trận tuyến thuế quan mới cũng mở ra cơ hội cho các quốc gia nằm trong chuỗi cung ứng an toàn. Khi các doanh nghiệp Hàn Quốc hay Nhật Bản phải khẩn trương tìm kiếm nguồn linh kiện thay thế để giữ mức thuế 15%, những trung tâm sản xuất điện tử phụ trợ tại châu Á như Việt Nam đứng trước cơ hội lớn để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Nắm bắt được yêu cầu về tỷ lệ nội địa hóa và nguồn gốc an toàn, các doanh nghiệp gia công hoàn toàn có thể trở thành mắt xích thay thế chiến lược cho các tập đoàn đa quốc gia.