VNDirect kỳ vọng nền kinh tế Việt Nam sẽ duy trì đà phục hồi trong năm tới và dự báo GDP tăng trưởng 6,9% so với cùng kỳ (+/-0,3 điểm %) trong năm 2024. Các động lực chính đến từ Chính phủ thực hiện chính sách tài khóa mở rộng để hỗ trợ tăng trưởng; lãi suất cho vay thấp hơn giúp kích thích tiêu dùng và đầu tư tư nhân và đơn hàng xuất khẩu nông sản và hàng hóa công nghiệp của Việt Nam có khả năng phục hồi đáng kể từ quý 4/2023.

Trong báo cáo phân tích, VNDirect cũng kỳ vọng lãi suất huy động và lãi suất cho vay sẽ duy trì đà giảm trong những tháng cuối năm 2023. Lạm phát Mỹ hạ nhiệt, Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) để ngỏ khả năng cho lần tăng lãi suất tiếp theo. Trong cuộc họp vào tháng 7, Fed đã quyết định nâng phạm vi lãi suất mục tiêu lên 5,25% - 5,5%. Đồng thời, Fed nhấn mạnh rằng quyết định tăng lãi suất điều hành trong những tháng tới sẽ phụ thuộc vào dữ liệu kinh tế tại thời điểm đó, hàm ý rằng Fed vẫn để ngỏ khả năng cho lần tăng lãi suất tiếp theo. Tuy nhiên, dự báo thị trường phần nào tích cực hơn so với dự báo của Fed. 

Lãi suất huy động tiếp tục giảm trong tháng 7/2023

Lãi suất tiền gửi bình quân kỳ hạn 12 tháng của ngân hàng thương mại giảm xuống 6,40%/năm vào cuối tháng 7/2023, giảm 20 điểm cơ bản so với cuối tháng 6/2023 và 143 điểm cơ bản so với cuối năm 2022. Lãi suất tiền gửi bình quân kỳ hạn 3 tháng giảm xuống 4,24%, giảm 6 điểm cơ bản so với cuối tháng 6 và 143 điểm cơ bản so với cuối năm 2022.

Khối phân tích kỳ vọng lãi suất tiền gửi bình quân kỳ hạn 12 tháng sẽ giảm xuống 6,0-6,2%/năm trước cuối năm 2023, bởi các tác động từ 4 đợt giảm lãi suất của Ngân hàng Nhà nước (NHNN); do nhu cầu tín dụng yếu trong nửa đầu 2023 làm giảm áp lực huy động; Chính phủ thúc đẩy đầu tư công và mở rộng tài khóa, từ đó bơm thêm tiền vào nền kinh tế.

Khối phân tích kỳ vọng lãi suất cho vay sẽ giảm mạnh trong các quý tiếp theo. Cùng với việc giảm lãi suất huy động, lãi suất cho vay đã giảm 0,5-1,0 điểm % so với cuối năm 2022.

"Chúng tôi kỳ vọng lãi suất cho vay có thể giảm hơn nữa trong những tháng cuối năm nay, nhờ chi phí vốn của các ngân hàng thương mại đang giảm nhanh do tác động từ 4 đợt giảm lãi suất điều hành của NHNN. Thứ nữa, Thông tư 02 được ban hành cho phép ngân hàng thương mại giãn trích lập dự phòng nợ xấu. Chúng tôi dự báo lãi suất cho vay có thể giảm thêm 100-150 điểm cơ bản trong những quý tới và đây sẽ là động lực chính cho sự phục hồi trong tiêu dùng tư nhân và đầu tư", Khối phân tích nhận định.

Áp lực lạm phát gia tăng trong các tháng tiếp theo

Theo Tổng cục Thống kê, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 7/2023 tăng nhẹ lên mức 2,06% so với cùng kỳ năm trước từ mức 2,00% so với cùng kỳ trong tháng 6. Theo tháng, chỉ số CPI tháng 7/2023 tăng 0,45% so với tháng trước và cao hơn mức tăng 0,27% của tháng 6. Đà tăng gần đây của giá lợn hơi đã kéo chỉ số CPI nhóm thực phẩm tháng 7/2023 tăng 0,79% so với tháng trước và đây là yếu tố chính làm gia tăng áp lực lên lạm phát.

Khối phân tích nhận thấy một số yếu tố có thể gây áp lực lên lạm phát trong những tháng cuối năm 2023, như đà tăng gần đây của giá lợn và giá gạo; chênh lệch giá xăng giữa 6 tháng cuối năm 2023 và 6 tháng cuối năm 2022 sẽ thu hẹp đáng kể so với mức chênh lệch của nửa đầu năm 2023 và nửa đầu năm 2022; việc Chính phủ tăng lương cơ bản cho cán bộ, công chức nhà nước từ ngày 1/7/2023 cũng sẽ làm gia tăng áp lực lên lạm phát.

Tuy nhiên, Khối phân tích cho rằng áp lực lạm phát vẫn sẽ nằm trong tầm kiểm soát do tổng cầu trong nước còn yếu trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế thấp, đồng thời giữ nguyên dự phóng lạm phát bình quân của Việt Nam năm 2023 ở mức 3,3% (+/-0,2 điểm % - hoàn thành mục tiêu kiểm soát lạm phát dưới 4,5% của Quốc hội giao).

Cẩn trọng với biến động tỷ giá

Áp lực tỷ giá gia tăng trong tháng 7 và đầu tháng 8, khi tỷ giá USD/VND chạm mức 23.963 tại ngày 15/8/2023 (+1,7% so với cuối tháng 6). Tính từ đầu năm 2023, tỷ giá USD/VND đã tăng khoảng 1,4%. Các chuyên gia nhận thấy một số yếu tố có thể gây sức ép lên tỷ giá VND trong nửa cuối năm 2023, bao gồm chênh lệch lãi suất giữa VND và USD tiếp tục thu hẹp do lãi suất điều hành của Fed có thể duy trì ở vùng đỉnh đến cuối năm 2023, trong khi NHNN định hướng tiếp tục hạ lãi suất để hỗ trợ tăng trưởng; sau động thái nâng trần nợ công, Chính phủ Mỹ đã đẩy mạnh phát hành trái phiếu chính phủ để bù đắp thiếu hụt ngân sách, đẩy lãi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ lên mức caonhất kể từ đầu năm 2023; Trung Quốc nới lỏng chính sách tiền tệ sẽ gây áp lực lên đồng NDT và Khối phân tích nhận thấy sự tương quan mạnh mẽ giữa Việt Nam đồng và đồng NDT trong quá khứ; lạm phát trong nước có thể gia tăng từ cuối quý 3/2023.

Tuy nhiên, NHNN có một số yếu tố hỗ trợ để ổn định tỷ giá, bao gồm thặng dư thương mại duy trì mức cao; FDI và kiều hối ổn định và các thỏa thuận bán cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài dự kiến thực hiện trong nửa cuối năm 2023 sẽ làm tăng nguồn cung ngoại tệ.

Nhìn chung, các chuyên gia cho rằng tỷ giá có thể biến động mạnh vào cuối năm 2023, tuy nhiên, tỷ giá US$/VND được dự báo sẽ tăng không quá +2,0% so với đầu năm 2023. Đồng thời, mức giảm giá vừa phải của VND so với USD (<3%) sẽ thúc đẩy hoạt động xuất khẩu (tăng khả năng cạnh tranh của xuấtkhẩu Việt Nam).

"Ngoài ra, chúng tôi cho rằng điều này ít có khả năng khiến cho dòng vốn đầu tư nước ngoài chảy mạnh ra khỏi Việt Nam. Tuy nhiên, áp lực tỷ giá càng lớn thì dư địa để NHNN tiếp tục giảm lãi suất điều hành càng thu hẹp", Khối phân tích nhận định.