Khai thác di sản thành thương hiệu kinh tế: Từ bánh cuốn Thanh Trì đến chuỗi giá trị du lịch
(DNTO) - Sự kiện nghề làm bánh cuốn Thanh Trì chính thức được đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia vào ngày 18/3/2026 không chỉ là một danh hiệu văn hóa đơn thuần. Đây là cột mốc quan trọng để định vị lại giá trị kinh tế của ẩm thực truyền thống trong chuỗi cung ứng du lịch bền vững của Việt Nam.
Thứ trưởng Hồ An Phong trao Quyết định ghi danh nghề làm Bánh cuốn Thanh Trì vào danh mục Quốc gia về Di sản văn hoá phi vật thể cho đại diện Chính quyền và nhân dân phường Vĩnh Hưng. Ảnh: Báo Chính phủ
Việc công nhận một nghề thủ công truyền thống là di sản quốc gia tạo ra nền tảng pháp lý và thương hiệu mạnh mẽ để các địa phương khai thác kinh tế du lịch. Tại Hà Nội, làng nghề bánh cuốn Thanh Trì hiện đang đứng trước cơ hội chuyển mình từ mô hình sản xuất hộ gia đình nhỏ lẻ sang các tổ hợp trải nghiệm văn hóa kết hợp ẩm thực.
Các số liệu khảo sát thị trường du lịch đầu năm 2026 cho thấy hơn 65% du khách quốc tế ưu tiên lựa chọn các điểm đến có chứng nhận di sản văn hóa phi vật thể để trải nghiệm thực tế. Điều này tạo ra dư địa lớn cho việc phát triển các tour du lịch thực tế chuyên sâu, nơi du khách không chỉ thưởng thức sản phẩm mà còn trực tiếp tham gia vào quy trình chế biến "thủ công" đặc trưng.
Việc sở hữu danh hiệu di sản giúp nâng cao giá trị thặng dư cho sản phẩm nông nghiệp địa phương. Giá trị một suất bánh cuốn không còn dừng lại ở chi phí nguyên liệu đầu vào mà bao hàm cả giá trị lịch sử và thương hiệu quốc gia.
Theo dự báo kinh tế năm 2026, ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đặt mục tiêu đóng góp khoảng 7% vào GDP, trong đó ẩm thực là một trong những trụ cột then chốt. Việc chuẩn hóa quy trình sản xuất, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm và đóng gói bao bì theo tiêu chuẩn quốc tế sẽ giúp các đặc sản như bánh cuốn Thanh Trì thâm nhập sâu hơn vào hệ thống bán lẻ hiện đại và các khách sạn cao cấp.
Ẩm thực là một trong những trụ cột then chốt trong ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam. Ảnh minh họa
Sự kiện nghề làm bánh cuốn Thanh Trì chính thức được đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia cũng thúc đẩy các địa phương khác nhìn nhận lại kho tàng di sản của mình dưới góc độ tài sản kinh tế. Những thành công bước đầu trong việc thương hiệu hóa bánh mì hay cà phê Việt Nam trên bản đồ thế giới là minh chứng rõ nét cho thấy di sản chính là "mỏ vàng" chưa khai thác hết.
Trong bối cảnh các đô thị lớn như Hà Nội và TP.HCM đang nỗ lực lọt top các thành phố đáng sống nhất thế giới, việc duy trì và phát triển các làng nghề di sản chính là cách để tạo ra bản sắc riêng biệt, tránh sự rập khuôn trong quá trình đô thị hóa. Sự kết nối giữa nghệ nhân, doanh nghiệp lữ hành và các nhà hoạch định chính sách sẽ là chìa khóa để biến danh hiệu di sản thành những con số tăng trưởng cụ thể cho kinh tế địa phương.