Chia sẻ tại Hội nghị Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân lần thứ 4, ngày 29/5, trả lời câu hỏi của người dân về vấn đề xuất khẩu hàng hóa sang Trung Quốc, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết, hiện vẫn đang tiếp tục chỉ đạo các tỉnh biên giới làm việc với tỉnh bạn để giao lưu hàng hoá giữa 2 nước.

“Tuy nhiên, chính sách chống dịch của Trung Quốc và của chúng ta khác nhau, đây là một trong những nguyên nhân khách quan tác động đến việc xuất khẩu hàng hoá sang Trung Quốc. Trung Quốc muốn tăng cường xuất nhập khẩu chính ngạch, hạn chế xuất khẩu tiểu ngạch”, Thủ tướng nêu vấn đề.

Do đó, người đứng đầu Chính phủ cho biết, muốn xuất khẩu được hàng hoá thuận lợi sang thị trường Trung Quốc, Việt Nam buộc phải tăng cường xuất khẩu chính ngạch, tập trung làm thương hiệu, nâng cao chất lượng sản phẩm, kết nối doanh nghiệp, người dân để cùng nâng cao giá trị nông sản...

"Trong ngắn hạn, hướng tới mục tiêu xuất khẩu giá tốt, thu nhập người nông dân tương ứng tăng theo, không tăng sản lượng đánh đổi môi trường sinh thái, đa dạng sinh học, Bộ NN&PTNT và các bộ, ngành liên quan định kỳ cùng nhau họp, nắm bắt thông tin, cân đối cung cầu trong nước, định mức xuất khẩu, thay đổi tư duy cách tiếp cận an ninh lương thực, bảo đảm cuộc sống gắn liền cơ cấu kinh tế trồng trọt", Thủ tướng yêu cầu. 

Đặc biệt, để phát huy các nguồn lực về nông nghiệp cho xuất khẩu, nhiều ý kiến cho rằng, rất cần chính sách để khích lệ cho khoa học kỹ thuật phát triển, nhất là đề án phát triển thương hiệu nông sản.Tại phiên đối thoại, nhiều ý kiến cho rằng, thời gian vừa qua, giá cả vật tư nông nghiệp, thức ăn chăn nuôi đồng loạt tăng rất cao so với trước dịch Covid-19 là bài toán nhức nhối khiến nhiều nông dân chịu thua lỗ, nhiều người phải "treo" ao, "treo" chuồng. 

Về vấn đề này, Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Lê Minh Hoan nhận định, hướng đến mục tiêu phát triển kinh tế nông nghiệp xanh, hữu cơ, tuần hoàn cũng như thích ứng với biến đổi khí hậu thì giảm chi phí đầu vào thông qua các giải pháp kỹ thuật là một “mệnh lệnh”.

Theo đó, những giải pháp thay đổi quy trình sản xuất theo hướng tiết kiệm nguyên liệu vật tư, tăng cường sử dụng phân bón hữu cơ và tuần hoàn các phế phẩm nông nghiệp ở quy mô hộ, liên hộ, hợp tác xã cần được nhân rộng, trở thành phổ biến.

Cụ thể, ông Hoan cho rằng, có nhiều cách để người dân tiết kiệm chi phí đầu vào: “Tôi có đi thị sát các mô hình ở nhiều địa phương. Thực tế cho thấy hiện nay nhiều nông dân đã biết cách giảm chi phí đầu vào bằng cách lựa chọn các mô hình kinh tế tuần hoàn, tận dụng các phế phụ phẩm trong sản xuất nông nghiệp. Cách làm này đã giúp nông dân giảm đáng kể tiền mua phân bón, mua vật tư nông nghiệp…”.

"Theo tôi, giá thành sản phẩm được quyết định bởi 2 yếu tố cầu thành là lượng và giá. Vì vậy, mô hình nông nghiệp mới tại đồng bằng sông Hồng và sông Cửu Long đã chứng minh chúng ta có thể tiết giảm lượng trong quy trình sản xuất để tiết kiệm vật tư đầu vào. Ngân hàng Thế giới đánh giá nông dân Việt Nam đang lạm dụng hơn 55% chi phí vật tư đầu vào", ông Hoan nói và khuyến cáo đến bà con nông dân: Trong sản xuất làm sao để chi phí đầu vào thấp hơn để được đầu ra cao hơn. Doanh nghiệp cần tập trung nghiên cứu các mô hình mới để đạt mục tiêu bắt buộc là tiết giảm chi phí.

Bên cạnh đó, Bộ trưởng Hoan cho rằng người nông dân có thể tham gia hoạt động vào các hợp tác xã để mua chung, mua sỉ các loại vật tư nông nghiệp để tiết kiệm chi phí cũng như tăng hiệu quả trong sản xuất.

“Cùng với đó, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng, chúng ta cần tự chủ dần một số nguyên liệu trong sản xuất thức ăn chăn nuôi, thủy sản, đặc biệt là những nguyên liệu đang phải nhập khẩu với số lượng lớn từ nước ngoài. Nếu quyết tâm và cùng nhau nỗ lực triển khai đồng bộ các giải pháp, tôi tin rằng chúng ta sẽ kiểm soát tốt vấn đề này”, Bộ trưởng Hoan nhấn mạnh.

Nêu quan điểm, Bộ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Hồng Diên cho hay, thời gian tới, nếu giá cả tiếp tục leo thang sẽ có đề xuất trợ giá để hỗ trợ nông dân. Đồng thời, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục nghiên cứu, tham mưu cho Chính phủ để sớm bình ổn giá các mặt hàng, nguyên liệu đầu vào. Đặc biệt, điều chỉnh thuế giá trị gia tăng, hoàn thuế… để các mặt hàng, vật tư thiết yếu như phân bón có thể giảm xuống, bớt khó khăn cho nông dân.

“Theo tính toán thì vật tư đầu vào chiếm 55% giá thành sản phẩm, nên nếu tính toán tỉ mỉ thì hoàn toàn có thể giảm giá thành các nguyên liệu. Đây cũng chính là cách các doanh nghiệp chia sẻ lợi ích với người nông dân, chia sẻ với Chính phủ”, ông Diên thông tin.

 Nhấn mạnh thêm về vấn đề này, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết, vừa qua, Chính phủ đã đề xuất và đang triển khai chương trình phục hồi và phát triển kinh tế xã hội. Ngay trong thời gian phòng chống dịch vừa qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự vào cuộc, đồng hành của Quốc hội, Chính phủ đã ban hành nhiều chính sách tiền tệ như giảm lãi suất hỗ trợ người dân và doanh nghiệp. Cùng với đó, các chính sách tài khóa như miễn giảm thuế, phí, lệ phí, tiền điện, nước... cũng được áp dụng kịp thời.

“Chính phủ cũng tập trung đầu tư phát triển hạ tầng, nhất là hạ tầng giao thông, văn hóa, giáo dục, y tế…, đặc biệt là hạ tầng giao thông với hàng loạt tuyến cao tốc để giảm chi phí logistics. Đây là quyết tâm rất cao của Đảng và Nhà nước ta, chúng ta có nguồn lực và đã bố trí nguồn lực để trợ lực cho người dân, doanh nghiệp chứ không phải tính cua trong lỗ”, Thủ tướng nhấn mạnh.