Ngành ngân hàng đang ứng dụng nhiều hơn các công nghệ tiên tiến trong cung cấp các sản phẩm dịch vụ tài chính sáng tạo như: Internet kết nối vạn vật (IoT), trí thông minh nhân tạo (AI), học máy (ML), phân tích dữ liệu nâng cao, công nghệ sổ cái phân tán (DLT), điện toán đám mây và các giao diện lập trình ứng dụng (APIs).

Tuy nhiên, chuyển đổi số ngân hàng không chỉ dừng lại ở vấn đề công nghệ đơn thuần. Ðể quá trình chuyển đổi thành công và phát huy hiệu quả, cần có sự thay đổi mạnh mẽ và đột phá trong tư duy, cũng như xây dựng được một hệ sinh thái số đồng bộ. Do đó, sự phát triển và ứng dụng công nghệ số trong ngành ngân hàng cũng đi kèm không ít thách thức đòi hỏi thay đổi về thể chế, vốn đầu tư lớn, về nguồn nhân lực ngân hàng có đầy đủ kiến thức và năng lực để nắm bắt các công nghệ mới và các kỹ năng mới trong hoạt động ngân hàng – tài chính thời kỳ số hóa, về năng lực kiểm soát, xử lý được những rủi ro mới một cách hiệu quả.

Bày tỏ quan điểm của mình, ông Hoàng Nguyên Vân, Phó Viện trưởng Viện Sáng tạo và Chuyển đổi số (VIDTI) cho hay: trong những năm gần đây thúc đẩy về chuyển đổi số đối với ngân hàng Nhà nước rất quyết liệt, gần đây nhất Vietcombank, BIDV cũng ra mắt sản phẩm ngân hàng số, nhưng để triển khai ra làm sao và lộ trình như thế nào xưa nay chúng ta chỉ nhìn ở góc độ là những kênh sản phẩm dịch vụ số cho khách hàng trên nền tảng mobile di động, và nó đang bị đứt quãng khi kết nối giữa frarem cung cấp dịch vụ tài chính cho khách hàng hay dịch vụ backend điều hành phê duyệt của ngân hàng… Tuy nhiên để đi đến đích được ngân hàng số thì bài toán vẫn còn dang dở.

"Như ở châu Âu họ có hành lang pháp lý, có chỉ thị về dịch vụ thanh toán, quyết định về định danh về bảo vệ thông tin dữ liệu của khác hàng, cũng như các thông tin chung đầy đủ. Việt Nam chúng ta có quy định về pháp lý và không pháp lý, nhưng hiện giờ vẫn chưa có quy định cụ thể, như vậy chúng ta đang thiếu sự đột phá để triển khai ngân hàng số", ông Vân dẫn chứng.

Cũng theo ông Vân, các dịch vụ tài chính trên di động tại Việt Nam vẫn đang chập chững những bước đầu tiếp cận với công nghệ trong khi đó dịch vụ Open banking hiện giờ được liên minh châu Âu cũng như Mỹ, Singapore, Hồng Kông, Malaysia đang triển khai rầm rộ. Còn tại Việt Nam phê duyệt những khoản vay truyền thống sẽ không đem lại sự mong chờ của khách hàng. Đặc biệt trong đại dịch Covid, các doanh nghiệp không tiếp cận được dịch vụ tài chính vì giãn cách xã hội.

"Hiện nay ở Việt Nam đang mới chỉ cung cấp những nền tảng trên mobile, trong khi đó nền  tảng làm sao để kết nối các khối với ngân hàng truyền thống và các dịch vụ ngân hàng số cũng như các khối SME, công ty fintech, đối tác công nghệ, hệ sinh thái số, hiện giờ chưa làm được, đây là điều nan giải và khá nhức nhối cho những người lãnh đạo ngân hàng", ông Vân cho hay.

Liên hệ thêm về thực trạng số hoá ngân hàng tại Việt Nam, ông Vân nêu ví dụ gần đây nhất có ngân hàng OCB, Vietinbank đã triển khai các điểm ùn ở banking. Nhưng theo ông Vân phân tích, hiện giờ các API được cung cấp trong hệ sinh thái số cho các ngân hàng mở rộng quan tâm khách hàng của họ và các kênh, hệ sinh thái số thương mại điện tử, fintech, các công ty công nghệ số khác, hiện giờ đang bị hạn chế.

"Việc xây dựng nền tảng Open API trong đó có Open API banking là điều tiên quyết và bắt buộc để kết nối các dịch vụ tài chính giữa ngân hàng truyền thống và ngân hàng số tạo sự đột phá, phát triển nền tảng mở sẽ là hướng tiếp cận giúp ngân hàng giải quyết bài toán đa dạng hóa dịch vụ tài chính, tiếp cận nhóm khách hàng khác nhau với chi phí hợp lý về nguồn nhân lực, tài chính và thời gian, rút ngắn khoảng cách để về đích", ông Hoàng Nguyên Vân nhấn mạnh.