Chiếm 80-90% tổng khối lượng giao dịch của thị trường liên ngân hàng, lãi suất VND bình quân kỳ hạn qua đêm đã tăng lên 7,88% tại phiên giao dịch ngày 4/10. Đây là mức cao nhất trong khoảng 10 năm qua.

Lãi suất kỳ hạn qua đêm đã cao hơn hẳn các kỳ hạn dài hơn. Cụ thể, kỳ hạn 1 tuần ở mức 6,43%; kỳ hạn 2 tuần ở mức 7%; kỳ hạn 1 tháng ở mức 6,78% và mức 7,48% với kỳ hạn 3 tháng. Điều này cho thấy sự thiếu hụt thanh khoản ngắn hạn trong hệ thống ngân hàng khi các ngân hàng vay với lãi suất cao để bù đắp nhu cầu.

Dù Ngân hàng Nhà nước (NHNN) bơm ròng liên tục nhưng thanh khoản của hệ thống ngân hàng có dấu hiệu căng lên. Từ phiên giao dịch 23/9 đến phiên giao dịch 4/10, nhà điều hành đã có 8/9 phiên bơm tiền vào hệ thống với khối lượng lũy kế 59.400 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, việc lãi suất VND liên ngân hàng được đẩy lên cao cũng một phần xuất phát từ định hướng điều hành của NHNN nhằm tạo ra chênh lệch an toàn với lãi suất USD, góp phần kìm hãm đà tăng của tỷ giá.

Trước diễn biến của thị trường, Thống đốc NHNN Nguyễn Thị Hồng mới đây đã khẳng định, thời gian qua của NHNN đã điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt, chủ động trước các biến động phức tạp của thị trường thế giới và phù hợp với thực tiễn trong nước, qua đó góp phần đạt mục tiêu kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô; thanh khoản của hệ thống ngân hàng được đảm bảo tốt; thị trường tiền tệ, ngoại hối diễn biến tích cực hơn, tâm lý thị trường ổn định.

"Xét về bình diện toàn hệ thống, thanh khoản của các tổ chức tín dụng hiện nay vẫn tốt và có dư thừa. Trong tháng 10 vừa qua, thị trường chủ yếu chịu tác động của yếu tố tâm lý và những diễn biến phức tạp của thị trường thế giới. Trước tình hình đó, NHNN đã nhanh chóng, kịp thời thực hiện vai trò điều tiết của mình thông qua triển khai các công cụ, giải pháp để hỗ trợ thanh khoản hệ thống", Thống đốc Nguyễn Thị Hồng, nhấn mạnh.

Cũng theo Thống đốc, vừa qua NHNN tổ chức một số cuộc họp với các ngân hàng thương mại để cùng đánh giá, phân tích và xác định những điểm nghẽn của thị trường để từ đó có giải pháp phù hợp. Qua đánh giá và phân tích, các tổ chức tín dụng cũng đều thống nhất trong bối cảnh hiện nay, cần tăng cường đoàn kết, tin cậy hỗ trợ lẫn nhau vì mục tiêu đảm bảo an toàn hệ thống và của từng ngân hàng.

Hiện nay, các ngân hàng đều đảm bảo các chỉ tiêu an toàn hoạt động theo quy định của NHNN. Tuy nhiên, để chủ động ứng phó trước các diễn biến phức tạp của kinh tế thế giới, các ngân hàng cũng thấy rằng cần rà soát, đánh giá một cách thận trọng hơn để chủ động có các giải pháp cải thiện, đảm bảo an toàn, vững chắc hệ thống.

“Với vai trò điều hành của mình, NHNN sẵn sàng hỗ trợ thanh khoản, đảm bảo khả năng chi trả của các tổ chức tín dụng, đặc biệt là dịp cuối năm”, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng khẳng định.

Đối với thị trường tiền tệ và ngoại hối, bà Hồng cho biết, Ngân hàng Nhà nước đã rất chủ động, phản ứng kịp thời, nhờ vậy, thị trường ngày càng diễn biến tích cực, tâm lý thị trường cũng đã được ổn định. Thời gian tới, một trong những vấn đề quan trọng là Ngân hàng Nhà nước cũng như các Bộ, ngành phải chủ động, tăng cường dự báo, phân tích tình hình, cập nhật liên tục những diễn biến mới để chủ động điều hành, đồng thời cần có sự phối hợp đồng bộ giữa các chính sách.

Hiện nay, Thủ tướng Chính phủ đã và đang chỉ đạo quyết liệt đẩy mạnh đầu tư công, thực hiện chính sách tài khóa mở rộng, có trọng tâm trọng điểm, điều đó sẽ giảm bớt áp lực đối với tiền tệ, tín dụng từ hệ thống ngân hàng.

Bên cạnh đó, Thống đốc chỉ rõ, các giải pháp tăng cường xúc tiến thương mại, đẩy mạnh xuất khẩu, tăng cường thu hút đầu tư… cũng góp phần cải thiện cung cầu ngoại tệ, giảm áp lực đối với tỷ giá. Thực tế nhiều năm qua, nhiều thời điểm Ngân hàng Nhà nước can thiệp với khối lượng lớn nhưng sau đó lại mua ngoại tệ trở lại để tăng dự trữ ngoại hối.

"Thời gian tới, NHNN sẽ chủ động bám sát và nắm chắc tình hình để đưa ra các giải pháp, công cụ điều hành phù hợp với liều lượng, thời điểm hợp lý. Sự phù hợp ở đây không chỉ là với xu thế của thế giới, mà còn phù hợp với thực tiễn và đặc thù của nền kinh tế Việt Nam”, bà Hồng nhấn mạnh.