Thứ hai, 02/02/2026
Doanh Nhân Trẻ

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Tăng trưởng kinh tế

GS.TS. Vũ Văn Hiền
- 06:00, 18/12/2020

(DNTO) - Tăng trưởng kinh tế là một nội dung cơ bản và là điều kiện trọng yếu có ý nghĩa rất to lớn đối với sự thịnh vượng chung của cộng đồng xã hội, của một khu vực, vùng miền hoặc của một quốc gia.

Lịch sử phát triển của xã hội loài người trước hết bắt nguồn từ sự tăng trưởng kinh tế. Tăng trưởng kinh tế có tác động mạnh mẽ và quyết định đối với tiến bộ xã hội. Tăng trưởng kinh tế là sự gia tăng tổng sản lượng thực tế của một nền kinh tế theo một thời gian nhất định, là sự lớn lên của một cơ thể kinh tế - xã hội. Sự tăng trưởng kinh tế thường được đo bằng sự gia tăng của tổng sản phẩm quốc gia (GNP) hoặc tổng sản lượng quốc nội (GDP) theo thời gian hoặc tăng thu nhập theo đầu người.

Đạt được một tỷ lệ cao trong tăng trưởng kinh tế là một trong bốn mục tiêu cơ bản của chính sách kinh tế vĩ mô. Tăng trưởng kinh tế là một nội dung cơ bản và là điều kiện trọng yếu có ý nghĩa rất to lớn đối với sự thịnh vượng chung của cộng đồng xã hội, của một khu vực, vùng miền hoặc của một quốc gia. Sự tăng trưởng được đặc biệt quan tâm không chỉ vì nó giúp cho cộng đồng có nhiều hàng hóa, vật phẩm và dịch vụ cung ứng cho các quá trình sản xuất và trong đời sống xã hội, mà nó còn cung cấp một khối lượng lớn các hàng hóa và dịch vụ đa dạng, phong phú, đáp ứng các nhu cầu muôn vẻ ngày càng cao cho tất cả cộng đồng cũng như cho mỗi người để bảo đảm các điều kiện cải thiện thực sự mức sống.

Tăng trưởng kinh tế có tác động mạnh mẽ và quyết định đối với tiến bộ xã hội. Ảnh: TL

Tăng trưởng kinh tế có tác động mạnh mẽ và quyết định đối với tiến bộ xã hội. Ảnh: TL

Muốn bảo đảm có sự tăng trưởng và tạo điều kiện để có thể tăng trưởng liên tục, các nền kinh tế cần phải được tăng cường và phát huy một số yếu tố sau:

Một là, cần tăng cường và phát triển tư liệu sản xuất, đặc biệt là những tư liệu sản xuất tiên tiến. Chính các tư liệu sản xuất tiên tiến cùng với công nghệ tiên tiến và cách quản lý, quản trị tiên tiến sẽ tạo ra năng suất lao động xã hội cao, làm tăng mạnh mẽ các sản phẩm cho xã hội. Quá trình tăng trưởng và phát triển kinh tế thế giới cho thấy cuộc cách mạng khoa học – kỹ thuật và công nghệ đang có tác dụng hết sức sâu sắc tới mọi mặt của đời sống xã hội, tạo ra năng suất lao động cao hơn, chất lượng cuộc sống tốt hơn. Cuộc cách mạng Công nghiệp lần thứ tư vừa đang vẫy gọi, vừa là những thách đố nghiêm túc đối với mọi nền kinh tế của thế giới. Nếu tận dụng những thành tựu của cuộc cách mạng này một cách hiệu quả, tăng trưởng kinh tế sẽ vượt lên và ngược lại, sẽ bị tụt hậu trong một thế giới phát triển không ngừng.

Hai là, thu hút thật nhiều các nguồn lực đầu tư cho sản xuất. Làm sao để mọi nguồn lực trong đó đặc biệt là tiền của và trí tuệ đều được huy động vào trong sản xuất và phục vụ đời sống văn hóa, xã hội. Sản xuất lớn với công nghệ hiện đại cần đến nguồn lực vượt trội. Vậy nên cần thực hiện cần kiệm, tiết kiệm trong sản xuất và tiêu dùng để dành vốn cho đầu tư phát triển, đồng thời huy động tối đa nguồn vốn trong các tầng lớp dân cư trong nước, kết hợp với thu hút vốn từ bên ngoài đưa vào đầu tư phát triển.

Ba là, tăng cường số lượng và đặc biệt là chất lượng lao động. Muốn tăng trưởng kinh tế phải mở rộng và đầu tư chiều sâu cho sản xuất, phát triển nhiều ngành nghề mới. Tất cả điều đó đòi hỏi phải gia tăng số lượng, nhất là chất lượng đội ngũ lao động. Vấn đề quan trọng hàng đầu để làm tốt việc này là đào tạo nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, tăng cường nguồn lao động chất lượng cao mang tính quyết định cho sản xuất và tăng trưởng kinh tế.

Bốn là, phải biết khai thác và sử dụng có hiệu quả tài nguyên thiên nhiên và lợi thế về địa kinh tế. Đây là yếu tố mà không phải nước nào, vùng nào cũng có thế mạnh và càng không phải ở đâu cũng có ý thức và trình độ khai thác sử dụng đúng đắn, có hiệu quả. Do có nguồn tài nguyên hoặc lợi thế về vị trí địa lý, giao thông vận tải, có những vùng đất, vùng quê biết tận dụng và khai thác được thế mạnh của thiên nhiên mà bỗng chốc phát triển vượt bậc, tốc độ tăng trưởng đột biến. Ngược lại, có những nơi đang sầm uất, đang tấp nập thì có khi lại bị tàn lụi, bị kinh tế thị trường bỏ rơi.

Năm là, vấn đề dân số cũng có ảnh hưởng quan trọng đến tăng trưởng kinh tế. Khi kinh tế tăng trưởng mà dân số cũng tăng ở mức tương ứng thì thu nhập bình quân đầu người vẫn đứng im. Theo tính toán của các nhà khoa học, đối với các nước đang phát triển, nếu mức tăng dân số là 1% mỗi năm thì GDP tăng 2% vẫn chỉ bù đắp cho số dân tăng lên, GDP tăng 3% trở lên thì đời sống nhân dân mới được gọi là cải thiện. Chính sách dân số là nhân tố có tác động rất lớn đến tăng trưởng kinh tế. Vấn đề cần quan tâm là bảo đảm mức tăng dân số hợp lý, làm sao đất nước luôn ở trạng thái “dân số vàng” hoặc “dân số bạc”, tránh hiện tượng già hóa dân số dẫn đến thâm hụt lao động kéo dài.

Gần 35 năm đổi mới đất nước với những thành tựu rất to lớn, có ý nghĩa lịch sử, đã đưa đất nước ta có bước phát triển mới ngoạn mục, tích tụ những điều kiện và khả năng cho một cuộc bứt phá vươn tầm. Đổi mới thực sự là công cuộc giải phóng năng lực sản xuất, là động lực quyết định đến tăng trưởng kinh tế, làm thay đổi bộ mặt xã hội, đời sống nhân dân được cải thiện đáng kể, chính trị ổn định, định hướng xã hội chủ nghĩa ngày càng sâu đậm, vai trò lãnh đạo của Đảng được tăng cường, quốc phòng an ninh được củng cố vững chắc, quan hệ hợp tác quốc tế ngày càng phát triển và đẩy mạnh thêm.

Tin nên đọc

Thành tựu to lớn của công cuộc đổi mới đạt được đã chứng tỏ năng lực sáng tạo cách mạng của Đảng ta và nhân dân ta là vô cùng to lớn. Đến lượt nó, đổi mới đã mang đến cho chúng ta một luồng sinh khí mới, tạo cho đất nước ta một thế mới, lực mới, gia tốc mới. Đó là tổng hợp những thành tựu to lớn mà công cuộc đổi mới đã đạt được, là kết quả của việc phát triển mọi mặt do sự thông thoáng trong nước cùng với mở rộng quan hệ hữu nghị hợp tác với bên ngoài.

Vấn đề cốt lõi trong những thành tựu kể trên chính là sự tăng trưởng của nền kinh tế liên tục ở mức cao. Tăng trưởng kinh tế đã tạo tiền đề cho tất cả các lĩnh vực văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại của đất nước phát triển không ngừng.

Tiếp tục hành trình đổi mới, trong 5 năm thực hiện Nghị quyết Đại hội XII vừa qua, nền kinh tế nước ta đã có bước phát triển mới, kinh tế vĩ mô ổn định, các cân đối lớn của nền kinh tế cơ bản được bảo đảm; hội nhập kinh tế quốc tế phát triển sâu, rộng trên nhiều cấp độ, đa dạng về hình thức, ký kết nhiều hiệp định thương mại song phương, đa phương thế hệ mới; xuất, nhập khẩu, thu hút vốn đầu tư nước ngoài tăng mạnh. Trong năm 2020, đại dịch Covid-19 và thiên tai, bão lũ nghiêm trọng ở các tỉnh miền Trung đã tác động hết sức nặng nề đến toàn bộ đời sống kinh tế - xã hội của đất nước và làm giảm nhịp độ tăng trưởng kinh tế 5 năm qua. Mặc dù vậy, tốc độ tăng trưởng GDP bình quân giai đoạn 2016-2020 vẫn đạt gần 6%/năm. Quy mô nền kinh tế và thu nhập bình quân đầu người ước đạt 2.750 USD/người/năm; chất lượng tăng trưởng được cải thiện, năng suất lao động tăng từ 4,3%/năm giai đoạn 2011-2015 lên 5,8%/năm giai đoạn 2016-2020.

Phát huy những thành tựu đã đạt được, trên cơ sở khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh hạnh phúc, phát huy ý chí và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc kết hợp với sức mạnh thời đại, đẩy mạnh toàn diện công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chúng ta có đủ mọi điều kiện để phát triển kinh tế tăng trưởng nhanh và bền vững. Dự thảo văn kiện trình Đại hội XIII của Đảng đã nêu mục tiêu: phấn đấu đến năm 2025 trở thành nước phát triển có công nghiệp theo hướng hiện đại, vượt mức thu nhập trung bình thấp. Đến năm 2030, kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng, là nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao. Đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước: Trở thành nước phát triển, thu nhập cao.

Với hướng đi đúng đắn và quyết tâm chính trị cao trên cơ sở ý Đảng lòng dân hòa nhập, nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa của chúng ta nhất định liên tục tăng trưởng ở mức cao, đất nước ta nhất định sẽ lập kỳ tích phát triển bền vững, vươn tầm, tiến theo nhịp bước của thời đại.

Tin khác

Thời sự - Chính trị
Nhiều lô hàng nông sản, thực phẩm nhập khẩu đang bị ùn ứ tại cảng, gây phát sinh chi phí lớn do cơ quan kiểm tra tạm dừng tiếp nhận hồ sơ để chờ hướng dẫn thực hiện Nghị định 46/2026/NĐ-CP.
1 ngày
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Sáng 31/1, phát biểu tại phiên họp thứ 4 Ban Chỉ đạo Quốc gia về triển khai Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam Đặng Hồng Anh đã đề xuất Ngân hàng Nhà nước cần dành hạn mức tín dụng từ 1-2% tổng dư nợ để hỗ trợ các doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp, nhằm tháo gỡ tâm lý "sợ rủi ro" của các ngân hàng thương mại hiện nay.
1 ngày
Thời sự - Chính trị
Bước sang tháng 2/2026, hàng loạt chính sách kinh tế quan trọng chính thức có hiệu lực, tạo ra những thay đổi căn bản trong quản lý thị trường tài chính, hoạt động xuất nhập khẩu và dịch vụ số. Điểm chung của các quy định mới là sự kết hợp giữa tư duy quản lý chặt chẽ đối với các lĩnh vực nhạy cảm và tinh thần kiến tạo, đơn giản hóa thủ tục hành chính thông qua công nghệ.
2 ngày
Thời sự - Chính trị
Cách đây tròn 85 năm, ngày 28/1/1941, Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc vượt qua cột mốc 108 trở về Pác Bó (Cao Bằng), trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam. Sự kiện ấy không chỉ là sự “trở về” về mặt địa lý, mà là bước ngoặt thay đổi vận mệnh dân tộc. Hôm nay, trong khí thế của Đại hội XIV, doanh nhân trẻ đang đứng trước một “cột mốc 108” mới: Cột mốc của kỷ nguyên vươn mình, đưa đất nước hoá rồng vào năm 2045.
3 ngày
Thời sự - Chính trị
Những ngày giáp Tết Bính Ngọ 2026, lực lượng chức năng TP Hồ Chí Minh liên tiếp phát hiện nhiều vụ chế biến, kinh doanh thực phẩm không rõ nguồn gốc, sử dụng hóa chất công nghiệp gây nguy hại sức khỏe người tiêu dùng.
4 ngày
Thời sự - Chính trị
Nơi đây không phải là biểu tượng của quyền lực hành chính, mà là không gian phục vụ nhân dân. Từ đây, doanh nghiệp, người dân, các địa phương cảm thấy được đồng hành.
4 ngày
Thời sự - Chính trị
Thế giới đang chứng kiến một cuộc tháo chạy đầu tư lịch sử vào các loại tài sản thực khi những bất ổn chính trị từ Washington làm lung lay các nền tảng kinh tế truyền thống.
4 ngày
Thời sự - Chính trị
Liên minh Châu Âu và Ấn Độ đã chính thức công bố hiệp định thương mại tự do sau hai thập kỷ dừng đàm phán, đánh dấu bước ngoặt lớn trong quan hệ kinh tế song phương. Thỏa thuận này được xem là giải pháp cho bài toán tăng trưởng của cả hai bên trước bối cảnh căng thẳng thương mại leo thang với chính quyền Tổng thống Donald Trump.
5 ngày
Thời sự - Chính trị
Những ngày đầu Xuân Bính Ngọ 2026, trong không khí hân hoan chào mừng kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam quang vinh, đất nước ta vừa chứng kiến một sự kiện chính trị đặc biệt trọng đại: Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng đã thành công rất tốt đẹp, chính thức kích hoạt một giai đoạn lịch sử mới: Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam.
5 ngày
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Đại hội XIV của Đảng đã mở ra một chương mới trong lịch sử kinh tế đất nước: Phải xác lập bằng được mô hình tăng trưởng mới dựa trên nền tảng của kinh tế tri thức, kinh tế số, kinh tế xanh và tuần hoàn. Trong cuộc chuyển mình vĩ đại đó, kinh tế tư nhân không chỉ là người đồng hành, mà phải nắm giữ vai trò của những “động lực quan trọng nhất”, những “sếu đầu đàn” dẫn dắt lực lượng sản xuất mới.
5 ngày
Thời sự - Chính trị
Theo Cục Đường bộ Việt Nam, trong tổng số 18 dự án thành phần đã được Bộ Xây dựng chấp thuận chủ trương thu phí, hiện có 5 dự án đang trong giai đoạn chạy thử nghiệm và đánh giá hiệu năng hệ thống thu phí tự động không dừng (ETC).
5 ngày
Thời sự - Chính trị
Ban Chỉ đạo quốc gia về dữ liệu tập trung thực hiện 5 đột phá về dữ liệu số gồm: Thể chế dữ liệu; hạ tầng dữ liệu gắn với trí tuệ nhân tạo tự chủ; nhân lực dữ liệu; phát triển cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành; phát triển hệ sinh thái dữ liệu và kinh tế dữ liệu.
5 ngày
Tài chính - Thị Trường
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chỉ đạo khẩn trương triển khai các mô hình thị trường mới nhằm tăng cường quản lý, minh bạch hóa và thúc đẩy phát triển các loại tài sản quan trọng của nền kinh tế; yêu cầu trong tháng 2, khẩn trương đưa vào vận hành sàn giao dịch vàng, thí điểm vận hành sàn giao dịch tài sản mã hóa, thành lập trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất do Nhà nước quản lý.
5 ngày
Thời sự - Chính trị
Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương cho biết: Hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam đạt xếp hạng tín nhiệm mức “Đầu tư”, Bộ Tài chính sẽ tập trung triển khai đồng bộ ba nhóm giải pháp trọng tâm, từ quản lý an toàn nợ công, ổn định kinh tế vĩ mô đến tăng cường phối hợp với các tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế.
6 ngày
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Cuộc chiến thực sự không diễn ra giữa người và máy, mà là giữa những người biết dùng AI và những người từ chối nó.
6 ngày
Xem thêm