Lãi suất liên ngân hàng biến động

Lãi suất bình quân liên ngân hàng VND tăng mạnh ở hầu hết các kỳ hạn. Ngày 30/3, lãi suất liên ngân hàng đã chạm mốc 12% kỳ hạn qua đêm, cao hơn so với con số 11,6% của kỳ hạn một tuần, trong khi cuối tuần trước (ngày 27/3) hai kỳ hạn này mới chỉ dừng ở 4,5% và 7%, theo dữ liệu của VIRA.

Ngày 24/3, lãi suất liên ngân hàng (LNH) VND từng vượt lên mức 8% nhưng sau đó nhanh chóng trở về mức trước đó. 

Biến động mạnh của lãi suất LNH VND với sự bật tăng ngay trong phiên đầu tuần đang cho thấy sự căng thẳng thanh khoản ngắn hạn trên thị trường này vào đúng giai đoạn cuối tháng khi nhu cầu thanh khoản gia tăng với các tổ chức tín dụng. 

Có thể thấy NHNN cũng đã nhanh chóng hành động, chào thầu 90 ngàn tỷ đồng ở các kỳ hạn 7 ngày, 14 ngày và 56 ngày, đặc biệt không chào thầu tín phiếu NHNN. Với gần 60 ngàn tỷ đồng đáo hạn, riêng hôm qua, nhà điều hành đã bơm hơn 31 ngàn tỷ đồng để ổn định thị trường.

Diễn biến trên không khá bất ngờ khi tăng trưởng tín dụng duy trì ở mức cao hướng tới mục tiêu thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong khi đó huy động vốn lại tăng chậm hơn, làm gia tăng khoảng cách giữa chênh lệch tín dụng - huy động. Hai tháng đầu năm, huy động vốn chỉ tăng 0,8% trong khi tín dụng đã tăng 1,4%. Năm 2025, tăng trưởng huy động của toàn hệ thống chỉ đạt hơn 14%, trong khi tăng trưởng tín dụng là gần 19%.

Áp lực thanh khoản hiện hữu và rủi ro cũng lớn hơn khi mà không ít ngân hàng có tỷ lệ cho vay trên huy động tiệm cận mức trần theo quy định của NHNN. Theo đó, các băng buộc phải đẩy mạnh kênh huy động, hạn chế cho vay trên thị trường LNH, nguyên nhân tạo ra sự biến động mạnh trên thị trường này.

Trong khi đó, biến động từ môi trường vĩ mô thế giới ngày càng lớn khi áp lực từ cuộc chiến Trung Đông chưa dịu bớt. Căng thẳng địa chính trị khiến dòng vốn toàn cầu theo đó có xu hướng tìm đến tài sản an toàn như vàng, USD khiến DXY tăng trong ngắn hạn, ảnh hưởng trực tiếp đến tỷ giá trong nước.

Để đảm bảo thanh khoản trong giai đoạn này, các tổ chức tín dụng cũng phải điều chỉnh tăng với lãi suất huy động, thiết lập mức nền mới. Nhóm Big4 (Agribank, BIDV, Vietcombank và VietinBank) gia nhập cuộc đua tăng lãi suất huy động với mức lãi suất kỳ hạn 24-36 tháng từ 5,3%/năm được nâng mạnh lên đến 6,5%/năm. Lãi suất ưu đãi một số ngân hàng thương mại cổ phần lên tới 8,3% cho khách hàng ưu tiên, kỳ hạn 6-12 tháng.

Các yếu tố trên đang khiến lãi suất LNH biến động tăng là điều dễ hiểu.

NHNN giảm hỗ trợ trên kênh OMO

Trước đó, nhận định về thị trường tháng 3, VCBS cho biết, khi lãi suất LNH duy trì ở mức cao, các ngân hàng cũng không mặn mà cho vay để đảm bảo thanh khoản. Tổ chức này dự báo thanh khoản thị trường LNH sẽ tiếp tục duy trong trạng thái thắt chặt, dao động ở ngưỡng cao, thời điểm căng thẳng thanh khoản có thể vượt ngưỡng 8%.

Trong khi đó, theo Maybank, mức độ đột biến của lãi suất LNH VND khả năng chỉ mang tính tạm thời. Các chuyên gia kỳ vọng mặt bằng lãi suất chung sẽ nhích lên vùng 6-7%, so với mức trung bình 5,4% trong quý 4/2025 trong bối cảnh áp lực tỷ giá gia tăng, rủi ro lạm phát lớn và khả năng FED khó cắt giảm lãi suất trong thời gian tới.

"Trong bối cảnh này, việc thắt chặt thanh khoản nội địa và duy trì mặt bằng lãi suất cao hơn là cần thiết để NHNN bảo vệ sự ổn định của VND mà không làm suy giảm dự trữ ngoại hối vốn còn hạn chế",  Maybank nhận định.

Các chuyên giá cũng nhận thấy, mức hỗ trợ của NHNN đang có xu hướng thấp hơn so với tháng trước khi quy mô dư nợ OMO giảm xuống đáng kể, từ mức khoảng 500 ngàn tỷ đồng cuối tháng 2 còn khoảng 250 ngàn tỷ đồng cuối tháng 3. Theo Maybank, điều này thể hiện "sự cởi mở" hơn của nhà điều hành đối với một môi trường lãi suất cao.

NHNN cũng vừa có công văn về việc thực hiện các giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất từ các tổ chức tín dụng. Theo đó, các tổ chức tín dụng phải cân đối nguồn vốn, đảm bảo thanh khoản và khả năng chi trả, hướng tín dụng vào sản xuất, kinh doanh, đảm bảo an toàn hoạt động.

Ngoài ra, các ngân hàng cũng cần thực hiện nghiêm công bố lãi suất cho vay, chênh lệch lãi suất tiền gửi, các gói tín dụng, các chương trình ưu đãi trên trang thông tin điện tử tạo thuận lợi cho khách hàng tiếp cận nguồn vốn.