Cú phanh từ Washington và những toan tính địa chính trị mới
(DNTO) - Sau những phiên leo dốc nghẹt thở chạm ngưỡng 120 USD/thùng, thị trường năng lượng thế giới vừa chứng kiến một cú đảo chiều ngoạn mục trong phiên giao dịch ngày 10/3/2026. Tín hiệu hạ nhiệt này không chỉ đến từ các con số kỹ thuật mà còn là kết quả của một ván bài địa chính trị đầy toan tính từ Nhà Trắng.
Một nhà giao dịch theo dõi thông tin tài chính trên màn hình. Ảnh: AP
Thị trường dầu mỏ toàn cầu mở cửa ngày 10/3/2026 với tâm lý giải tỏa khi giá dầu Brent giao tháng 5 giảm mạnh 5,2% xuống còn 92,45 USD/thùng, trong khi dầu WTI lùi sâu về mức 88,90 USD/thùng. Theo dữ liệu từ sàn ICE London tính đến 10g sáng nay (giờ Việt Nam), đây là mức giảm trong ngày lớn nhất kể từ đầu năm 2026.
Nguyên nhân trực tiếp kích hoạt làn sóng bán tháo bắt nguồn từ tuyên bố bất ngờ của Tổng thống Mỹ Donald Trump về triển vọng chấm dứt sớm xung đột tại Trung Đông. Ông Trump khẳng định các vòng đàm phán trung gian đang đạt được "tiến triển chưa từng có", mở ra hy vọng giải tỏa áp lực cho eo biển Hormuz - nơi lưu thông của 20% lượng dầu thô toàn cầu.
Sự lạc quan này được củng cố bởi báo cáo từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) công bố sáng 10/3, dự báo nguồn cung toàn cầu có thể tăng thêm 1,2 triệu thùng/ngày nếu căng thẳng hạ nhiệt.
Chuyên gia phân tích năng lượng cấp cao Amrita Sen tại Energy Aspects nhận định: "Thị trường đang phản ứng với một kịch bản hòa bình sớm vốn chưa từng được tính đến trong mức định giá 120 USD của tuần trước. Việc Mỹ phát đi tín hiệu nới lỏng trừng phạt đối với các dòng chảy năng lượng từ Nga để đổi lấy sự ổn định giá cả là một bước đi thực dụng nhằm ngăn chặn suy thoái kinh tế toàn cầu".
Bên cạnh yếu tố ngoại giao, áp lực giảm giá còn đến từ động thái phối hợp của khối G7. Trong tuyên bố chung phát đi vào tối muộn ngày 9/3/2026, các bộ trưởng năng lượng G7 xác nhận đang xem xét kế hoạch giải phóng thêm 60 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược (SPR) để dập tắt tình trạng đầu cơ. Điều này tạo ra một "ngưỡng chặn" tâm lý, khiến các quỹ phòng hộ buộc phải tất toán trạng thái mua ròng sau thời gian dài đặt cược vào kịch bản đứt gãy nguồn cung kéo dài.
Kinh tế toàn cầu chịu áp lực nặng nề sau cuộc tấn công của Mỹ và Isarel vào Iran. Ảnh: Reuters
Tại Việt Nam, diễn biến giảm sâu của giá dầu thế giới ngày 10/3/2026 được xem là "liều thuốc" trấn an kịp thời cho nền kinh tế nội địa. Trước đó, kỳ điều hành giá xăng dầu ngày 7/3 đã chứng kiến giá xăng trong nước tăng lên mức cao kỷ lục do ảnh hưởng từ đà tăng thế giới tuần trước. Tuy nhiên, với độ trễ từ 5 đến 7 ngày của thị trường thành phẩm Singapore, đà giảm hôm nay kỳ vọng sẽ giúp giá xăng dầu trong nước có dư địa giảm mạnh trong kỳ điều chỉnh kế tiếp vào giữa tháng 3.
Theo đánh giá từ các chuyên gia kinh tế tại VCBS, việc giá dầu hạ nhiệt về vùng dưới 100 USD sẽ giúp giảm bớt áp lực lên chỉ số CPI tháng 3/2026 của Việt Nam, vốn đang chịu gánh nặng từ chi phí vận tải và logistic. Một khi chi phí đầu vào năng lượng ổn định, các doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu sẽ có thêm không gian để duy trì biên lợi nhuận trong bối cảnh nhu cầu tiêu dùng toàn cầu vẫn đang hồi phục chậm.
Dù vậy, thị trường vẫn cần thận trọng bởi những tuyên bố chính trị thường đi kèm với biến số thực thi, và bất kỳ sự đổ vỡ nào trong đàm phán Trung Đông cũng có thể đẩy giá dầu quay trở lại quỹ đạo tăng trưởng nóng chỉ trong vài phiên giao dịch.