Nông sản Đồng Tháp chật vật tìm lối ra 

Ông Huỳnh Tất Đạt, Phó giám đốc Sở NN&PTNT Đồng Tháp chia sẻ, thế mạnh của tỉnh là lúa gạo và thủy sản. Trong đó, sản lượng lúa hàng năm trên 3,37 triệu tấn, chủ yếu là lúa chất lượng, lúa đặc sản, lúa nếp giá trị cao. Ngoài ra, trong 3 tháng cuối năm 2021, Đồng Tháp có khoảng 21.000 tấn xoài được sản xuất theo quy trình VietGAP, GobalGAP,...

Hoa kiểng cũng là “đặc sản” của Đồng Tháp với truyền thống sản xuất 300 năm, mỗi năm cung cấp trên 2.500 loài hoa, phục vụ chủ yếu vào dịp tết, mang lại thu nhập tương đối lớn cho bà con.

Tin nên đọc

Hơn 5 triệu hộ kinh doanh cần tháo gỡ khó khăn để phục hồi sản xuất

Có nên nới bội chi và tăng vay nợ để phục hồi kinh tế?

Hệ thống của HoSE hiện có thể xử lý lệnh gấp 3-5 lần so với thời điểm cũ

Các doanh nghiệp ‘bán’ giải pháp chuyển đổi số: Đã đến lúc làm ăn chung

Bên cạnh đó, diện tích nhãn toàn tỉnh khoảng 5.600ha, sản lượng từ nay đến cuối năm khoảng 600.000 tấn. Sen cũng là sản phẩm đặc trưng của Đồng Tháp với sản lượng tương đối lớn, từ cây sen đã chế biến ra hơn 20 sản phẩm.

Tuy nhiên, khó khăn do giãn cách xã hội khiến giá bán nông thủy sản không bù được chi phí thu hoạch, thương lái thu mua số lượng rất ít. Nông dân sản xuất tự phát, thiếu liên kết, không có sự gắn kết chặt chẽ với các đơn vị tiêu thụ, số ít do thương lái thu mua và xuất khẩu tiểu ngạch sang Trung Quốc, phần lớn vẫn "dài cổ" chờ kênh phân phối.

Dẫn chứng thực tế, ông Huỳnh Minh Tuấn, Phó chủ tịch UBND tỉnh Đồng Tháp cho biết, địa phương hiện còn tồn 30.000 tấn thủy sản, chủ yếu là cá tra với hơn 1.000ha chưa thu hoạch, tôm có hơn 400ha.

Sản lượng tồn đọng một số loại thủy sản số lượng lớn như ếch và cá tra từ 100 - 2.000 tấn/ngày. Giá xuống thấp và không có thương lái thu mua nên nhiều hộ nuôi cố gắng nuôi cầm cự qua ngày, dù đã quá cỡ thu hoạch...

“Dịch Covid-19 diễn biến phức tạp ở Đồng bằng sông Cửu Long, Đông Nam bộ, TP.HCM... với thời gian kéo dài nhiều tháng, làm ảnh hưởng đến quá trình sản xuất, lưu thông hàng hóa đến các thị trường”, ông Tuấn nói.

Bên cạnh khó khăn về tiêu thụ, việc xuất khẩu nông sản của tỉnh Đồng Tháp cũng gặp nhiều trở ngại, ông Nguyễn Đình Tùng, Giám đốc Công ty Vina T&T cho rằng có 4 "rào cản" lớn đang bủa vây.

Thứ nhất là thời gian vận chuyển. Ví dụ, hàng xuất Mỹ, vận chuyển hơn 3 tuần nhưng mất thêm khoảng 3 tuần nữa để nhập kho do hải quan chỉ làm việc 50% công suất; hàng đi Trung Quốc, trước là từ 4-5 ngày, nhưng giờ tăng thành 7-8 ngày do chậm thông quan.

Thứ hai, chất lượng trái cây năm nay của Đồng Tháp không bằng mọi năm, người dân không đảm bảo được khâu chăm sóc, sắp tới có thể thiếu hàng xuất khẩu.

Thứ ba, Đồng Tháp đang tái cơ cấu cây trồng, từ nhãn sang sầu riêng, nhưng hiện sầu riêng chưa xuất được chính ngạch sang Trung Quốc.

Thứ tư, người dân chưa có nhiều thông tin về tiêu chuẩn kỹ thuật của các nước. Ông Tùng lấy ví dụ, châu Âu ưa chuộng thanh long dưới 300g, còn Mỹ lại trên 450g, nhưng không phải đơn vị nào cũng biết điều này.

Các đơn vị cùng vào cuộc "giải vây" cho nông sản 

Để tăng cường kết nối tiêu thụ nông sản Đồng Tháp, ông Nguyễn Đình Tùng nêu một số kiến nghị: Tích cực đàm phán để sầu riêng xuất chính ngạch vào Trung Quốc; địa phương cần tìm hiểu kỹ thị trường xuất khẩu.

Với lợi thế về hệ thống logistics, kho bãi, Vina T&T sẵn sàng làm cầu nối giúp nông dân, hợp tác xã (HTX) đưa hàng vào siêu thị; giúp giảm chi phí, giảm thất thoát ở các khâu sơ chế, bảo quản nông sản sau thu hoạch, đảm bảo cả nội tiêu lẫn xuất khẩu. Thời gian tới, công ty sẽ tiếp tục đàm phán để đưa nông sản vào các siêu thị lớn.

Ngoài ra, Vina T&T dự định kết hợp đưa các đoàn khách quốc tế du lịch, tham quan vườn trồng, đặc sản vùng miền tại Đồng Tháp, đây là chương trình được công ty lên ý tưởng từ 2 năm trước, đã quảng bá tại Mỹ, Australia. Mục đích là kích hoạt nhu cầu tìm hiểu văn hóa Việt Nam của khách nước ngoài sau khi thưởng thức trái cây, giúp tăng giá trị thặng dư cho ngành nông nghiệp.

Ông Paul Le, Phó chủ tịch Tập đoàn Central Group Việt Nam cho biết, trong thời gian tới, Central Group sẽ tập trung vào các sản phẩm chất lượng cao, như ở Đồng Tháp có xoài, cá ba sa, gạo… Do đó, Central Group sẽ đưa ra những yêu cầu về sản lượng để có thể cung cấp cho hệ thống siêu thị của tập đoàn ở trong nước và thị trường nước ngoài.

Ngoài ra, Central Group sẽ tổ chức lễ hội riêng về xoài Đồng Tháp, vừa để kết nối với người tiêu dùng vừa quảng bá thương hiệu cho nông sản hấp dẫn này.

Bà Ngô Thị Thu Trang, Phó giám đốc Trung tâm Phát triển nông thôn Saemaul Undong, Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia TP.HCM chia sẻ: Doanh nghiệp sẽ kết nối cùng HTX sen ở Tháp Mười để phát triển nguồn nguyên liệu sen. Bà nhấn mạnh, trong mối liên kết này, vai trò của HTX là rất quan trọng, nếu địa phương tham gia thì kết quả khả quan hơn nhiều.

Về phía Sài Gòn Co.op, ông Âu Hoàng Hải, Giám đốc phụ trách Thu mua sản phẩm cho biết, đơn vị này đã mua và trưng bày nông sản Đồng Tháp từ nhiều năm nay. Trong tình hình hiện tại, ngoài các tiêu chí pháp lý bắt buộc mà các nhà cung cấp đã nắm rõ, cần có thêm những chứng nhận như VietGAP, GlobalGAP, OCOP hay mã xác nhận vùng trồng.

“Với từng sản phẩm sẽ có tiêu chí cụ thể, ví dụ như với xoài loại 1 là trọng lượng trên 400g. Nhãn, ổi cũng có tiêu chí riêng. Các chi tiết này được chúng tôi công khai trên trang web của đơn vị. Hy vọng Đồng Tháp sẽ có những sản phẩm đáp ứng điều kiện này”, ông Hải nói.

Theo bà Ngô Tường Vy, Phó giám đốc Công ty Chánh Thu, trong thời gian tới công ty muốn xây dựng các HTX liên kết với bà con để xây dựng mô hình liên kết bền vững. Những HTX này sẽ trở thành các chi nhánh của Chánh Thu tại Đồng Tháp.

"Chánh Thu rất mong muốn nhận được sự hỗ trợ của chính quyền địa phương để củng cố mối liên kết này. Sắp tới Công ty Chánh Thu sẽ cùng các bạn hàng Trung Quốc đến Đồng Tháp để tìm hiểu về 2 loại nông sản tiềm năng cho thị trường này đó là sầu riêng và mít. Công ty Chánh Thu sẽ xây dựng điểm thu mua tại Đồng Tháp cho 3 sản phẩm chính là xoài, sầu riêng và mít, trong đó xoài sẽ phục vụ cho các thị trường Mỹ và Australia", bà Vy cho hay.

Cũng theo bà Vy, Đồng Tháp cần tập trung quy trình canh tác chuẩn để hướng tới các thị trường cao cấp hơn như châu Âu.

Ông Nguyễn Minh Tiến, Chánh Văn phòng Điều phối nông thôn mới Trung ương chia sẻ, Đồng Tháp có 167 sản phẩm OCOP (xếp thứ 5 cả nước). Nếu tình hình dịch bệnh Covid-19 được kiểm soát, dự kiến tháng 12/2021, Bộ NN&PTNT sẽ cùng tỉnh Đồng Tháp tổ chức chương trình kết nối OCOP vùng Đồng bằng sông Cửu Long tại Đồng Tháp gắn với Lễ hội Xoài, qua đó tạo sức hút với các doanh nghiệp cung ứng, tiêu thụ và người dân.

"Sự tham gia của các cơ sở, đơn vị sản xuất với các doanh nghiệp chế biến, tiêu thụ nông sản, các hiệp hội, doanh nghiệp ngành hàng, hệ thống các chuỗi siêu thị bán sỉ, bán lẻ lớn trên cả nước sẽ tạo không gian để các bên cung - cầu gặp gỡ, trao đổi ký kết hợp tác. Qua đó, góp phần hạn chế những tổn thương, đứt gãy trong chuỗi sản xuất tiêu thụ; góp phần đảm bảo hoạt động sản xuất, kinh doanh, duy trì hoạt động kinh tế của các địa phương cũng như các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp", ông Tiến cho hay.

Ở góc độ quản lý Nhà nước, Thứ trưởng Trần Thanh Nam đề nghị tỉnh Đồng Tháp tiếp tục đẩy mạnh nâng cao chất lượng, phát triển các sản phẩm OCOP và cho biết sắp tới sẽ tổ chức diễn đàn kết nối nông sản toàn cầu để đưa nông sản Việt tiếp cận rộng rãi hơn với người tiêu dùng quốc tế thông qua các doanh nghiệp có uy tín của Việt Nam.

Liên quan đến tổ chức các diễn đàn trong thời gian tới, Thứ trưởng Trần Thanh Nam cho rằng cần kết nối rộng hơn, tăng cường các điểm cầu ở các HTX, các cơ sở sản xuất, các nông dân để tăng cường hiệu quả kết nối cho diễn đàn.

Bên cạnh đó, Thứ trưởng Trần Thành Nam yêu cầu việc thành lập một mô hình điểm, gắn với chuỗi giá trị xuất khẩu. Bộ NN&PTNT cam kết hỗ trợ hạ tầng trước khi nhân rộng mô hình ở 3 tỉnh Đồng Tháp, Tiền Giang, An Giang.

"Cần tiến tới xây dựng kênh thương mại điện tử chuyên biệt để tiêu thụ sản phẩm OCOP cho vùng Đồng bằng sông Cửu Long cũng như tỉnh Đồng Tháp nói riêng để tạo điều kiện cho người tiêu dùng dễ tìm, dễ mua, dễ tiếp cận với sản phẩm OCOP", Thứ trưởng Trần Thanh Nam nhấn mạnh.