Ngôi sao sáng ở Đông Nam Á

Tại Diễn đàn VESF, nhìn lại kết quả đạt được năm vừa qua, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Đức Phớc đánh giá, cả nước đã hoàn thành 15/15 chỉ tiêu kinh tế - xã hội; GDP đạt 7,09% - là chỉ tiêu cao; quy mô kinh tế tăng 2 bậc, đứng thứ 33 trên thế giới. Thu ngân sách vượt dự toán đặt ra. Đặc biệt, kim ngạch xuất nhập khẩu đạt xấp xỉ 800 tỷ USD, xuất siêu 24 tỷ USD; đây là con số “xô đổ mọi kỷ lục”.

Ông Shantanu Chakraborty, Giám đốc Quốc gia Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) tại Việt Nam cũng đánh giá Việt Nam vẫn là một ngôi sao sáng ở Đông Nam Á về tăng trưởng kinh tế khi đạt thặng dư thương mại khoảng 24 tỷ USD và dòng vốn FDI giải ngân đạt mức kỷ lục 22 tỷ USD trong năm qua.

Những cải cách về Luật Đầu tư công, Luật Đấu thầu và Luật Điện lực đã góp phần duy trì sự cân bằng giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ hướng tới tăng trưởng. Theo ông, đầu tư công chính là động lực chính thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, khi tăng trưởng 1% trong đầu tư công có thể cải thiện GDP khoảng 0,06%. 

Ông Tim Evans, Tổng Giám đốc HSBC Việt Nam cũng nhận định rằng Việt Nam sẽ vẫn tiếp tục thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài. Vị này cho biết với các khách hàng nước ngoài mà HSBC tiếp xúc đều nói rằng có nhu cầu mở rộng đầu tư tại Việt Nam. Lý do là Việt Nam nguồn lợi thế về nguồn nhân lực, chính sách cởi mở cũng như vị trí địa lý thuận lợi. Việt Nam cũng có nhiều cam kết, hiệp định thương mại ký kết với đối tác nước ngoài.

“Trong bối cảnh đó, Việt Nam sẽ tiếp tục thu hút thêm đầu tư trực tiếp nước ngoài và đóng vai trò là trung tâm sản xuất. Theo tôi đánh giá, Việt Nam đang trên đà trở thành ngôi sao đang lên của thương mại toàn cầu", ông Tim Evans chia sẻ.

Mục tiêu tham vọng

Việt Nam đặt ra  mục tiêu đầy tham vọng là trở thành quốc gia có thu nhập cao vào năm 2045, đạt cân bằng phát thải vào năm 2050, và để kinh tế số chiếm 30% GDP vào năm 2030. Từ năm 2040-2050, Việt Nam đặt mục tiêu dẫn đầu trong ngành bán dẫn và điện tử.

Mặc dù những nỗ lực cải cách mạnh mẽ trong năm qua đã chứng minh khả năng quản lý tốt các biến số vĩ mô, đặc biệt là lạm phát, và duy trì đà thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài của Việt Nam, tuy nhiên, theo Tổng Giám đốc HSBC Việt Nam, năm 2025 vẫn chưa thể “sóng yên biển lặng” do những thách thức về xung đột địa chính trị, cú sốc về giá hậu đại dịch hay những thay đổi chính sách dưới chính quyền ông Donald Trump 2.0.

Việc ông Donald Trump dự kiến sẽ áp thuế 60% đối với hàng hóa Trung Quốc và 10-20 % mức thuế đối với các nước khác, cùng với nguy cơ lạm phát sẽ tạo ra những thách thức lớn hơn cho thương mại toàn cầu so với trước đây. HSBC dự kiến lạm phát toàn cầu có thể đạt mức 3.3 – 3.4%. Dự báo đến năm 2025, tăng trưởng GDP toàn cầu có thể sẽ đạt 2,7%.

Trong bối cảnh đó, chuyên gia của ADB cho rằng Việt Nam cần đẩy nhanh việc thực hiện các cải cách thể chế, đạt hiệu quả trong bộ máy hành chính, đưa ra các quyết định, thúc đẩy đầu tư công. “Hiệu quả những cải cách này cần phải nhanh chóng lan tỏa đến tất cả các lĩnh vực của nền kinh tế để đạt được mức tăng trưởng như mục tiêu đã đề ra”, ông Chakraborty nói.

Bổ sung thêm, PGS. TS. Nguyễn Hồng Sơn - Phó Trưởng ban Kinh tế Trung ương cho rằng yêu cầu trước tiên, trên hết là phải tiếp tục bảo đảm vững chắc ổn định kinh tế vĩ mô để làm nền tảng cho tăng trưởng nhanh và bền vững của nền kinh tế. Câu hỏi đặt ra là cần lưu ý thực hiện những giải pháp chính sách gì để bảo đảm và củng cố nền tảng này trong năm 2025 nhằm tăng khả năng chống chịu của nền kinh tế, nhất là trong bối cảnh Việt Nam là nền kinh tế có độ mở rất cao và phụ thuộc nhiều vào thương mại và đầu tư quốc tế.

“Tăng trưởng cao đã khó nhưng đảm bảo được sự phát triển bền vững trong điều kiện tăng trưởng cao còn khó hơn nhiều. Đây thực sự là vấn đề rất khó, rất phức tạp những đây cũng là sự khác biệt và là bản sắc phát triển riêng có của Việt Nam”, đại diện Ban Kinh tế Trung ương nhấn mạnh.

Thông tin đến diễn đàn về 3 nhóm giải pháp hết sức quan trọng của Chính phủ, Phó Thủ tướng Hồ Đức Phớc nhận định, hoàn thiện chính sách tiếp tục là nhiệm vụ quan trọng để tạo bước đột phá phát triển mạnh mẽ hơn. Cùng với đó là phát triển cơ sở hạ tầng.

Theo Phó Thủ tướng, năm 2025, dự kiến sẽ dành khoảng 800 nghìn tỷ đồng từ nguồn đầu tư công để triển khai các công trình trọng điểm như đường cao tốc, bến cảng, sân bay Long Thành, đường sắt cao tốc Bắc - Nam. Thứ 3, nhưng hết sức quan trọng, là giải pháp về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.