Thay vì một đòn giáng mạnh mẽ buộc Bắc Kinh phải nhượng bộ, cuộc chiến này đang trở thành một "ván cược" mà Mỹ tự đặt mình vào thế khó, với những hệ lụy lan rộng và tiềm ẩn nhiều rủi ro dài hạn.

Một trong những điểm yếu cốt lõi của Mỹ trong cuộc đối đầu này nằm ở chính cấu trúc nền kinh tế và thói quen tiêu dùng đã định hình từ lâu. Việc áp thuế nhập khẩu lên hàng hóa Trung Quốc, dù nhằm khuyến khích sản xuất trong nước, lại trực tiếp tác động đến túi tiền của người dân Mỹ. Từ đồ gia dụng, quần áo đến hàng điện tử tiêu dùng, giá cả leo thang đã trở thành một gánh nặng thực tế, đặc biệt đối với những người có thu nhập eo hẹp.

Rõ ràng, việc "trừng phạt" Trung Quốc lại đang gián tiếp "trừng phạt" chính người tiêu dùng Mỹ.

Hơn nữa, sự phụ thuộc vào chuỗi cung ứng toàn cầu mà Trung Quốc đóng vai trò không thể thay thế cũng là một bất lợi của Mỹ. Các doanh nghiệp Mỹ, từ các tập đoàn lớn đến các công ty vừa và nhỏ, đã quen với việc nhập khẩu linh kiện và nguyên liệu giá rẻ từ Trung Quốc để duy trì tính cạnh tranh.

Việc áp thuế và tìm kiếm nguồn cung thay thế không chỉ làm tăng chi phí sản xuất mà còn gây ra những gián đoạn không nhỏ trong hoạt động kinh doanh. Điều này cho thấy, sự gắn kết chặt chẽ giữa hai nền kinh tế đã khiến các biện pháp trừng phạt của Mỹ trở thành "con dao hai lưỡi", gây tổn thương cho cả đối phương lẫn chính mình.

Minh chứng rõ ràng nhất cho những bất lợi này nằm ở ngành nông nghiệp Mỹ. Trước cuộc thương chiến, Trung Quốc là một trong những thị trường xuất khẩu quan trọng nhất của nông sản Mỹ.

Đậu tương (đậu nành) là một ví dụ điển hình khi đây là nông sản đóng góp khoảng 0,6% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) Mỹ. Ngành đậu tương của Mỹ chiếm trị giá 124 tỷ USD. Theo dữ liệu từ Đài quan sát về sự phức tạp kinh tế (OEC), đậu tương đã đóng góp hơn 27 tỷ USD vào kim ngạch xuất khẩu của Mỹ trong năm 2023, nhiều hơn bất kỳ mặt hàng nông sản nào khác.

Theo số liệu từ Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA), hiện quốc gia tỷ dân vẫn là thị trường quan trọng nhất khi nhập lượng đậu tương trị giá 15 tỷ USD của Mỹ, chiếm 52% lượng xuất khẩu nông sản này (tiếp theo là Liên minh Châu Âu với khoảng 2 tỷ USD).

Tuy nhiên, khi Mỹ áp thuế lên hàng hóa Trung Quốc, Bắc Kinh đã trả đũa bằng cách áp thuế cao lên đậu tương Mỹ. Kết quả là, lượng đậu tương Mỹ xuất khẩu sang Trung Quốc đã giảm mạnh, gây ra tình trạng dư thừa và giá giảm sâu, ảnh hưởng nghiêm trọng đến thu nhập của nông dân Mỹ. Nhiều nông dân đã phải đối mặt với nguy cơ phá sản và nhận được các gói cứu trợ khẩn cấp từ chính phủ Mỹ để bù đắp phần nào thiệt hại.

Tình trạng tương tự cũng xảy ra với các mặt hàng nông sản khác như thịt lợn, thịt bò, hải sản, bông…

Không chỉ vậy, phản ứng trả đũa từ phía Trung Quốc đã nhắm trúng vào những "yết hầu" khác của nền kinh tế Mỹ. Việc đánh thuế lên các sản phẩm công nghiệp và công nghệ cao của Mỹ cũng gây ra những lo ngại về sức cạnh tranh và tiềm năng tăng trưởng dài hạn. Mỹ đã đánh giá thấp khả năng và sự quyết tâm đáp trả của Trung Quốc, cũng như những hậu quả kinh tế và chính trị tiềm ẩn trong nước.

Liệu cuộc thương chiến này có thực sự mang lại những thay đổi căn bản trong hành vi thương mại của Trung Quốc hay không? Đến nay, Bắc Kinh vẫn thể hiện sự kiên định và khả năng thích ứng đáng ngạc nhiên.

Việc thiếu một chiến lược dài hạn rõ ràng, cùng với những áp lực chính trị trong nước, có thể khiến Mỹ mất kiên nhẫn và đưa ra những quyết định vội vã, làm trầm trọng thêm những bất lợi hiện tại.

Cuộc thương chiến với Trung Quốc đang cho thấy những "điểm yếu tự thân" của Mỹ trong bối cảnh một thế giới toàn cầu hóa sâu sắc.

Sự phụ thuộc vào hàng hóa Trung Quốc, tổn thương đến người tiêu dùng và doanh nghiệp trong nước, phản ứng mạnh mẽ từ đối phương và sự suy giảm uy tín quốc tế, mà ngành nông nghiệp với ví dụ điển hình là đậu tương, chỉ là một trong nhiều minh chứng cụ thể, đang đặt ra những thách thức không nhỏ cho Washington.