Thứ Tư tuần này, 8/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đe doạ sẽ tăng thuế đối với hàng nhập khẩu từ Trung Quốc lên hơn 100% nếu nước này tiếp tục “ăn miếng trả miếng” với các mức thuế mà ông tung ra vào cuối tuần trước.

Trung Quốc từ chối nhường bước trước cái mà họ gọi là "sự tống tiền" từ Mỹ, khi quốc gia này khơi mào cuộc chiến thương mại toàn cầu với các chính sách thuế toàn diện của Tổng thống Donald Trump.

Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết: "Việc Hoa Kỳ đe dọa tăng thuế đối với Trung Quốc là một sai lầm chồng chất, một lần nữa phơi bày bản chất tống tiền từ chính sách của Mỹ".

"Nếu Hoa Kỳ cứ khăng khăng làm theo ý mình, Trung Quốc sẽ chiến đấu đến cùng".

Trước nguy cơ ảnh hưởng từ thuế quan, các nhà sản xuất hàng hóa tiêu dùng Trung Quốc đang lên tiếng cảnh báo, trong khi họ gấp rút lập kế hoạch xây dựng nhà máy mới ở các nước khác, và thương lượng giá với khách hàng.

Liên minh châu Âu cũng đã đề xuất áp dụng thuế quan trả đũa đối với “cuộc tấn công” của Donald Trump. Cuộc chiến thương mại của Mỹ đã ảnh hưởng đến hàng chục quốc gia, khiến thị trường tài chính chao đảo và làm dấy lên lo ngại nền kinh tế toàn cầu có thể đang hướng đến suy thoái.

Tuy thị trường chứng khoán đã có dấu hiệu ổn định hơn vào thứ Ba, nhưng sau vài ngày suy sụp dữ dội, một số nhà lãnh đạo doanh nghiệp, bao gồm cả những người thân cận với Trump, kêu gọi tổng thống thay đổi quyết định.

Sau bốn phiên bán tháo liên tiếp, cổ phiếu Châu Âu (.STOXX) đã phục hồi từ mức thấp nhất trong 14 tháng, trong khi giá dầu toàn cầu cũng phục hồi sau đợt rớt giá mạnh.

Các chỉ số chứng khoán tương lai của Hoa Kỳ tăng nhẹ sau khi hứng chịu những khoản lỗ hàng nghìn tỷ đô la vào tuần trước, vì các nhà đầu tư đang háo hức chờ đợi bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy Hoa Kỳ sẽ mở cửa đàm phán.

Chỉ số Nikkei của Nhật Bản (.N225), đóng cửa giao dịch cao hơn 6% vào thứ Ba, phục hồi từ mức thấp nhất trong 1 năm rưỡi trong phiên trước, nhờ có tin Trump và Thủ tướng Nhật Bản Shigeru Ishiba đồng ý đàm phán thương mại.

Cổ phiếu blue chip của Trung Quốc (.CSI000300), tăng 1%, thu hồi một phần mức giảm hơn 7% vào thứ Hai. Chỉ số Hang Seng của Hồng Kông (.HIS), tăng sau khi trải qua ngày tồi tệ nhất kể từ năm 1997, với những gì mà người đứng đầu trung tâm giao dịch tại đây gọi là mức thuế quan "tàn nhẫn".

Tuy nhiên, thị trường Indonesia đã bị ảnh hưởng nặng nề, với cổ phiếu giảm 9% và đồng rupiah giảm xuống mức thấp kỷ lục khi giao dịch được nối lại sau kỳ nghỉ lễ kéo dài. Ngân hàng trung ương của nước này đã cam kết can thiệp, tham gia vào nỗ lực của các cơ quan toàn cầu khác để ngăn chặn bán tháo trong những ngày gần đây.

Khi thị trường tài chính vẫn còn biến động, người đứng đầu công ty điều hành sàn giao dịch chứng khoán toàn châu Âu Euronext (ENX.PA), cho biết Hoa Kỳ đang bắt đầu trở nên giống như một thị trường mới nổi.

"Nỗi lo ngại hiện hữu khắp mọi nơi", Stephane Boujnah nói với đài phát thanh France Inter, đồng thời cho biết nước Mỹ đã trở nên "không thể nhận ra".

"Có một hình thức thương khóc đang diễn ra, bởi vì Hoa Kỳ mà chúng ta từng biết đến là một quốc gia đứng đầu thế giới, giống với các giá trị và thể chế của châu Âu. Nhưng nay họ lại giống một thị trường mới nổi đầy biến động".

Các thị trường mới nổi thường sử dụng thuế quan có mục tiêu để bảo vệ một số ngành công nghiệp nhất định khỏi sự cạnh tranh của nước ngoài.

Trump cho biết mức thuế quan tối thiểu là 10% đối với tất cả hàng nhập khẩu, với mức mục tiêu lên tới 50% - sẽ giúp Hoa Kỳ hồi phục lại ngành sản xuất công nghiệp mà ông cho là đã suy yếu trong nhiều thập kỷ tự do hóa thương mại.

Trong khi đó, Ủy ban châu Âu đề xuất thuế trả đũa 25% đối với nhiều mặt hàng của Hoa Kỳ bao gồm đậu nành, các loại hạt và xúc xích, mặc dù các mặt hàng tiềm năng khác như rượu whisky bourbon đã không nằm trong danh sách.

Các quan chức cho biết họ sẵn sàng đàm phán một thỏa thuận "không đổi không" với chính quyền Trump, đặt thuế quan zero cho cả hai bên.

Khối 27 quốc gia thành viên này đang phải vật lộn với thuế quan cho ô tô và kim loại đã áp dụng, và đối mặt với mức thuế 20% đối với các sản phẩm khác, sẽ chính thức có hiệu lực vào thứ Tư 9/4. Trump cũng đã đe dọa sẽ áp thuế đối với đồ uống có cồn của EU.

Đối mặt với một số mức thuế quan cao nhất của Mỹ, Việt Nam đã yêu cầu hoãn 45 ngày và cho biết sẽ mua thêm hàng hóa của Mỹ, bao gồm các sản phẩm quốc phòng và an ninh, để cân bằng lại thương mại.

Các nhà đầu tư và lãnh đạo chính trị đang phải vật lộn để xác định liệu mức thuế quan của Trump có phải là vĩnh viễn hay chỉ là chiến thuật gây sức ép để giành được sự nhượng bộ từ các quốc gia khác.

Bộ trưởng Tài chính Hoa Kỳ, Scott Bessent, đã gặp Tổng thống Trump tại Florida vào Chủ nhật, Politico đưa tin, để thúc giục ông nhấn mạnh vào việc đạt được các thỏa thuận thương mại với các đối tác nhằm trấn an thị trường rằng chiến lược của Hoa Kỳ có hồi kết.

Các quan chức chính quyền cho biết hàng chục quốc gia khác đã liên hệ với hy vọng tránh được mức thuế quan sắp tới.

Tổng giám đốc điều hành Jamie Dimon của một trong những công ty dẫn đầu Phố Wall, JPMorgan Chase, cho biết thuế quan có thể gây ra hậu quả tiêu cực lâu dài. Trong khi người ủng hộ Trump và quản lý quỹ Bill Ackman cho biết chúng có thể dẫn đến "mùa đông hạt nhân kinh tế".

Elon Musk, người giàu nhất thế giới và là người đứng đầu nỗ lực cắt giảm chi tiêu của chính phủ của Trump, đã kêu gọi miễn thuế quan giữa Hoa Kỳ và châu Âu, và tờ Washington Post đưa tin rằng ông đã trực tiếp kêu gọi Trump bãi bỏ thuế quan. Nhưng hôm thứ Hai, cố vấn thương mại của Trump, Peter Navarro đã bác bỏ ý kiến của vị CEO Tesla, gọi Elon Musk chỉ là "người lắp ráp ô tô".