Tại Washington, Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick đã trở thành tiếng nói đại diện cho quan điểm cứng rắn này. Ông khẳng định mức thuế 10% là "mức sàn" không thể nhân nhượng trong các cuộc đàm phán, áp dụng cho hầu hết các quốc gia, đặc biệt là các nền kinh tế nhỏ hơn.

Đối với các đối tác thương mại lớn, thông điệp còn rõ ràng hơn: mở cửa thị trường cho hàng hóa Mỹ, nếu không sẽ phải đối mặt với một "mức thuế công bằng" – thuật ngữ được cho là ám chỉ các con số cao hơn đáng kể.

Những tuyên bố này càng thêm sức nặng khi Tổng thống Donald Trump để ngỏ khả năng tăng thuế lên 15-20%, thậm chí đề xuất các mức thuế lên tới 30% cho Liên minh châu Âu (EU) và Mexico.

Hạn chót ngày 1/8 được mô tả là một "lằn ranh đỏ", buộc các nước phải gấp rút ngồi vào bàn đàm phán nếu không muốn gánh chịu mức thuế mới ngay lập tức.

Chính sách này, nếu được thực thi, được dự báo sẽ tạo ra một cú sốc lan tỏa. Các nhà kinh tế học cảnh báo gánh nặng lớn nhất sẽ đổ lên vai người tiêu dùng Mỹ. Phân tích từ The Budget Lab tại Đại học Yale ước tính, mặt bằng giá cả có thể tăng 2.1%, tương đương với việc "bốc hơi" khoảng 2,800 USD thu nhập của mỗi hộ gia đình. Các mặt hàng thiết yếu như quần áo, giày dép và xe hơi sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.

Tác động đến nền kinh tế Mỹ cũng sẽ không đồng đều. Nghiên cứu của Ngân hàng Dự trữ Liên bang San Francisco cho thấy, dù ngành sản xuất có thể tạm thời hưởng lợi ngắn hạn, nhưng các ngành dịch vụ và nông nghiệp sẽ chịu thiệt hại, kéo theo nguy cơ sụt giảm việc làm trên quy mô tổng thể.

Theo Tổ chức Thuế (Tax Foundation), một mức thuế 10% sẽ làm tăng gánh nặng thuế lên mỗi hộ gia đình trung bình hơn 1,200 USD mỗi năm, một cái giá không nhỏ để đổi lấy doanh thu thuế quan và bảo hộ sản xuất trong nước.

Phản ứng của cộng đồng quốc tế cũng nhanh chóng và quyết liệt. Các bộ trưởng thương mại EU gọi đề xuất thuế 30% là "hoàn toàn không thể chấp nhận được" và đang chuẩn bị một danh sách các biện pháp trả đũa nhắm vào hàng hóa Mỹ trị giá hàng chục tỷ đô la.

Ở Bắc Mỹ, Mexico và Canada đang phối hợp chặt chẽ để tạo thành một mặt trận chung, khẳng định sẽ bảo vệ chủ quyền và lợi ích quốc gia.

Tại châu Á, cục diện có phần đa dạng hơn. Việt Nam và Indonesia được cho là đã đạt được những thỏa thuận khung sơ bộ, cho thấy sự linh hoạt trong chính sách ngoại giao kinh tế. Tuy nhiên, các quốc gia khác như Thái Lan lại đối mặt với nhiều thách thức hơn trong việc đàm phán một thỏa thuận tương tự.

Thế giới đang theo dõi sát sao từng động thái từ Washington. Sự chắc chắn duy nhất vào lúc này là mức thuế 10% đã được đặt lên bàn như một điểm khởi đầu. Phần còn lại của ván cờ - bao gồm các mức thuế cuối cùng và những điều khoản đi kèm - vẫn còn là một ẩn số lớn.

Sự bất định này đang phủ bóng lên các thị trường tài chính, đe dọa làm gián đoạn chuỗi cung ứng và kìm hãm đà phục hồi mong manh của kinh tế toàn cầu. Từ nay đến cuối tháng, các kênh ngoại giao và thương mại hứa hẹn sẽ hoạt động hết công suất trong một cuộc chạy đua với thời gian đầy căng thẳng.