Thứ bảy, 11/07/2026

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Tỷ lệ nội địa hóa còn rất thấp, công nghiệp điện tử cần bước đột phá

Huyền Trang
- 14:37, 15/04/2021

(DNTO) - Dù là quốc gia xuất khẩu điện tử lớn thứ 12 thế giới và thứ 3 trong khối ASEAN, nhưng có đến khoảng 95% giá trị thuộc khối doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI). Vì vậy, phát triển ngành công nghiệp điện tử rất cần bước đột phá.

Ngành linh kiện điện tử Việt Nam có tốc độ phát triển nhanh trong những năm trở lại đây. Ảnh: T.L.

Ngành linh kiện điện tử Việt Nam có tốc độ phát triển nhanh trong những năm trở lại đây. Ảnh: T.L.

Ngành công nghiệp điện tử ‘vươn mình’

Theo Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương), thời gian qua sản xuất kinh doanh các sản phẩm điện tử nhìn chung tăng trưởng khá cao. Trong quý I/2021, ngành sản xuất điện thoại di động, điện tử và linh kiện đã đạt nhiều kết quả khả quan.

Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, trong quý I/2021, sản xuất điện thoại di động đạt 54,4 triệu chiếc, tăng 2,7% so với cùng kỳ năm trước, sản lượng sản xuất tivi cũng đạt hơn 4,45 triệu chiếc, tăng 30,9%. Điện thoại và linh kiện điện tử cũng là ngành có giá trị xuất khẩu lớn nhất trong các ngành xuất khẩu của Việt Nam trong quý I/2021, đạt 14,1 tỷ USD, chiếm 18,2% tổng kim ngạch xuất khẩu, tăng 9,3% so với cùng kỳ năm trước.

Nhóm sản phẩm điện tử, máy tính và linh kiện cũng đạt 12 tỉ USD, tăng 31,3% so với cùng kỳ năm trước. Nhìn chung, tỷ trọng xuất khẩu của nhóm hàng này vẫn thuộc về khu vực có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và các khối ngành, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, trong đó, điện thoại và linh kiện chiếm 99,1%; điện tử, máy tính và linh kiện chiếm 98%.

Năm 2020, sản phẩm điện thoại di động sản xuất đạt 253,2 triệu cái, gấp 1,3 lần năm 2016; tivi lắp ráp đạt hơn 18 triệu cái, gấp 1,7 lần năm 2016. Riêng nhóm hàng điện thoại di động và linh kiện xuất khẩu cả năm 2020 đạt 50,9 tỷ USD, giảm 1% so với năm 2019 do bị ảnh hưởng của dịch Covid-19. Hiện, ngành công nghiệp điện tử Việt Nam chiếm tỷ trọng 17,8% toàn ngành công nghiệp, chủ yếu sản xuất sản phẩm điện tử, máy vi tính và sản phẩm quang học. Sản phẩm chính của ngành này là linh kiện điện tử, điện thoại nguyên chiếc, linh kiện điện thoại, tivi lắp ráp, máy tính bảng, iPad và máy vi tính.

Đặc biệt, giai đoạn 2016 - 2020, ngành điện tử Việt Nam đã có sự phát triển mạnh mẽ, với tốc độ tăng trưởng bình quân mỗi năm là 13,94%, trong đó năm 2017 đạt mức tăng cao nhất 35,2%. Số lượng các dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài vào lĩnh vực điện tử ngày càng tăng. Nhiều hãng điện tử lớn trên thế giới đã đầu tư xây dựng cơ sở sản xuất sản phẩm điện tử công nghệ cao ở Việt Nam như Samsung, LG, Foxconn…

Doanh nghiệp FDI vẫn ở ‘cửa trên’

Tỷ trọng xuất khẩu của nhóm hàng công nghiệp điện tử vẫn thuộc về khu vực FDI. Ảnh: T.L.

Tỷ trọng xuất khẩu của nhóm hàng công nghiệp điện tử vẫn thuộc về khu vực FDI. Ảnh: T.L.

Mặc dù vậy, Cục Công nghiệp nhìn nhận, năng lực các doanh nghiệp nội địa trong ngành còn nhiều hạn chế, chất lượng, mẫu mã sản phẩm chưa đáp ứng được yêu cầu cao của thị trường. Trong khi đó, các doanh nghiệp điện tử nội địa có tiếng trước đây đang phát triển chậm lại hoặc mất dần thương hiệu và chiếm thị phần nhỏ. Mặc dù có một số nhãn hiệu điện tử trong nước mới nổi như điện thoại BPhone, Vsmart, Viettel... tuy nhiên thị trường điện - điện tử dân dụng trong nước chủ yếu do các thương hiệu nước ngoài chiếm lĩnh.

Tỉ lệ nội địa hóa ngành điện tử hiện nay rất thấp, chỉ khoảng 5-10%. Các sản phẩm điện tử trên thị trường Việt Nam đa số là hàng nhập khẩu nguyên chiếc hoặc lắp ráp trong nước bằng phần lớn các linh kiện nhập khẩu. Các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ ngành điện tử trong nước đã có tham gia vào chuỗi giá trị của ngành, tuy nhiên, đa số mới cung cấp các sản phẩm đơn giản có giá trị, hàm lượng công nghệ thấp.

“Nguyên nhân chủ yếu của tình trạng trên chủ yếu là do năng lực các doanh nghiệp nội địa trong ngành còn nhiều hạn chế, chất lượng sản phẩm chưa đáp ứng được yêu cầu cao của thị trường cũng như của các doanh nghiệp FDI. Sự liên kết giữa các doanh nghiệp cung ứng trong nước với các doanh nghiệp FDI và các tập đoàn đa quốc gia còn mờ nhạt”- Cục Công nghiệp nhấn mạnh.

Doanh nghiệp Việt cần định hướng rõ sản phẩm chiến lược

Doanh nghiệp Việt cần tập trung vào những sản phẩm cốt lõi để phát triển. Ảnh: T.L.

Doanh nghiệp Việt cần tập trung vào những sản phẩm cốt lõi để phát triển. Ảnh: T.L.

Để hỗ trợ ngành công nghiệp điện tử phát triển, Bộ Công Thương đang triển khai nhiều chương trình, dự án hợp tác quốc tế, các doanh nghiệp FDI đã có những chính sách nhất định nhằm hỗ trợ các nhà cung ứng nội địa và bản thân các doanh nghiệp trong nước cũng rất nỗ lực nâng cao chất lượng sản phẩm và khả năng cạnh tranh để gia nhập vào chuỗi cung ứng của các FDI.

Đơn cử như Samsung Việt Nam, từ 4 nhà cung ứng cấp 1 thuần Việt năm 2014 đã tăng lên 35 nhà cung ứng năm 2018. Panasonic Việt Nam hiện cũng có 4 doanh nghiệp Việt Nam cung ứng sản phẩm và giá trị cung ứng mới chiếm khoảng 10% giá trị linh kiện đầu vào sản xuất của Panasonic. Canon Việt Nam cũng liên tục tìm kiếm nhà cung cấp Việt Nam để tăng tỷ lệ nội địa hóa.

Để có thể tận dụng cơ hội và thực thi hiệu quả Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – Liên minh châu Âu (EVFTA), theo Cục Công nghiệp, doanh nghiệp ngành điện tử cần nâng cao năng lực để có thể tham gia chuỗi cung ứng của các doanh nghiệp đầu chuỗi đang hoạt động tại Việt Nam và tăng cường tham gia các hoạt động, sự kiện kết nối kinh doanh để có thể tận dụng được những cơ hội kết nối với doanh nghiệp điện tử EU.

Cục Công nghiệp cho rằng cần xây dựng các biện pháp bảo vệ thị trường điện – điện tử tiêu dùng (như thuế phòng vệ, hàng rào kỹ thuật, chống gian lận thương mại, hàng giả và hàng nhập lậu…). Đồng thời tập trung hỗ trợ một số doanh nghiệp triển vọng của Việt Nam trong lĩnh vực điện tử nhằm tạo cơ hội cho các doanh nghiệp này phát triển, đóng vai trò dẫn dắt thị trường điện tử trong nước, đặc biệt là các sản phẩm điện - điện tử gia dụng.

Bên cạnh đó, rà soát, hoàn thiện chính sách pháp luật, đặc biệt là quy định cụ thể về hàng hóa xuất xứ Việt Nam; thực hiện các giải pháp nhằm mở rộng thị trường trong nước và xuất khẩu.

Ngoài ra, Cục Công nghiệp cũng lưu ý doanh nghiệp điện tử cần chú trọng hơn tới việc xác định các sản phẩm cốt lõi, có sức đột phá để thúc đẩy ngành điện tử phát triển nhanh và hiệu quả hơn nữa.

“Mỗi doanh nghiệp tự xác định cho mình những phân khúc sản phẩm và khách hàng phù hợp đồng thời cần tính đến khả năng đón đầu xu hướng tiêu dùng và phát triển công nghệ chung của thế giới trong thời đại hiện nay. Trên cơ sở đó giúp cho doanh nghiệp nội tập trung các nguồn lực để phát triển sản phẩm có năng lực cạnh tranh tốt”- Cục Công nghiệp nhấn mạnh.

Tin khác

Du Lịch
Đây là diễn đàn quốc tế đầu tiên về du lịch Halal do các cơ quan Chính phủ Việt Nam phối hợp tổ chức, thể hiện quyết tâm xây dựng hệ sinh thái Halal, đồng thời khai thác hiệu quả tiềm năng của một trong những thị trường du lịch tăng trưởng nhanh nhất thế giới.
1 ngày
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Ngày 08/7/2026, Trung ương Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam chính thức phát động Chương trình Bình chọn và trao Giải thưởng Sao Vàng đất Việt năm 2026, khởi động hành trình tìm kiếm, bình chọn và tôn vinh những doanh nghiệp, thương hiệu tiêu biểu của Việt Nam có năng lực cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới.
2 ngày
Sự Kiện
Bộ trưởng Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 87/2026/TT-BTC, quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân và Nghị định số 253/2026/NĐ-CP của Chính phủ. Thông tư có nhiều quy định đáng chú ý liên quan đến mức thu nhập xác định người phụ thuộc, hồ sơ giảm trừ gia cảnh và cách tính thuế thu nhập cá nhân đối với chuyển nhượng chứng khoán phái sinh.
2 ngày
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Trong bối cảnh thị trường xuất khẩu ngày càng siết chặt các yêu cầu về phát triển bền vững, truy xuất nguồn gốc và giảm phát thải carbon, nông nghiệp tái sinh đang là hướng đi giúp ngành cà phê Việt Nam nâng cao khả năng cạnh tranh và tạo thêm giá trị cho người nông dân.
5 ngày
Sự Kiện
Chính phủ ban hành Nghị định số 248/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Thương mại điện tử, trong đó có nội dung đáng chú ý về quy chế hoạt động livestream bán hàng.
5 ngày
Sự Kiện
Việc Ngân hàng Thế giới (WB) chính thức nâng hạng Việt Nam vào nhóm quốc gia có thu nhập trung bình cao trong năm 2026, dựa trên con số GNI bình quân đầu người đạt 4.970 USD của năm 2025, không đơn thuần là một dấu mốc thống kê. Đây là kết quả của một quá trình tích lũy nội lực kéo dài, đánh dấu sự chuyển dịch về chất trong cấu trúc kinh tế quốc gia.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Cơn khát năng lượng toàn cầu đang được xoa dịu một phần nhờ sự trở lại đột ngột của một trong những nguồn cung lớn nhất khu vực Trung Đông. Dòng chảy thương mại này không chỉ giải quyết bài toán thiếu hụt cục bộ mà còn định hình lại cấu trúc giá trị trên thị trường năng lượng quốc tế.
1 tuần
Sự Kiện
Sáng 1/7/2026, tại Bến Nhà Rồng - Khánh Hội, TP.HCM đã chính thức phát lệnh khởi công 8 công trình, dự án hạ tầng chiến lược. Sở hữu tổng mức đầu tư khổng lồ lên tới hơn 253.000 tỷ đồng, chuỗi dự án không chỉ mang ý nghĩa chào mừng kỷ niệm 50 năm ngày thành phố vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh, mà còn là cú hích lịch sử mở ra không gian phát triển mới cho toàn vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
1 tuần
Sự Kiện
Sự kiện “Kết nối thế hệ trẻ đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực hiệu quả năng lượng” vừa diễn ra tại Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, đã thu hút sự tham gia sôi nổi của các doanh nghiệp khởi nghiệp trẻ cùng đông đảo sinh viên.
1 tuần
Sự Kiện
Sáng 29/6/2026, thị trường tài chính Việt Nam đã chính thức ghi nhận một cột mốc lịch sử khi Sàn giao dịch carbon trong nước được đưa vào vận hành tại Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX).
1 tuần
VYEA
Hội Doanh Nhân trẻ Việt Nam được lãnh đạo tỉnh Đắk Lắk trao chủ trương đầu tư, ký thỏa thuận ghi nhớ về hợp tác trong các lĩnh vực: Xúc tiến đầu tư và kết nối doanh nghiệp; phối hợp phát triển và hỗ trợ doanh nghiệp; khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo; truyền thông và quảng bá hình ảnh tỉnh; tôn vinh và khen thưởng doanh nhân.
1 tuần
VYEA
Đây cũng chính là dịp để thế hệ doanh nhân trẻ tiếp nối truyền thống "Uống nước nhớ nguồn", lan tỏa tinh thần trách nhiệm với cộng đồng, góp phần vun đắp những giá trị nhân văn và khơi dậy khát vọng cống hiến vì sự phát triển của đất nước.
1 tuần
Bất động sản
Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp và Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp. Điểm nhấn quan trọng là việc điều chỉnh quy định về đối tượng chịu thuế và không chịu thuế sử dụng đất phi nông nghiệp nhằm bảo đảm thống nhất với Luật Đất đai năm 2024.
2 tuần
Sự Kiện
Bộ Tài chính đang dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định số 214/2025/NĐ-CP và Nghị định số 32/2019/NĐ-CP nhằm tháo gỡ nút thắt, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đồng thời nâng cao tính công khai, minh bạch trong hoạt động đấu thầu và đặt hàng dịch vụ công.
2 tuần
Bất động sản
Chính phủ ban hành Nghị định số 217/2026/NĐ-CP ngày 19/6/2026 quy định chi tiết một số điều của Luật Xây dựng về quản lý hoạt động xây dựng; trong đó, quy định rõ điều kiện cấp giấy phép xây dựng.
2 tuần
Xem thêm