Trong vòng một năm qua, giá cổ phiếu của Nvidia đã tăng chóng vánh 150%, đóng góp 25% cho mức tăng trưởng của S&P 500. Tuy nhiên, những biến động gần đây khiến nhiều người đặt câu hỏi cho sự bền bỉ tăng trưởng của công ty công nghệ này, đặc biệt là khi thời kỳ hào hứng ban đầu với AI đã bắt đầu thoái trào.

Cuộc chuyển mình thần kỳ của Nvidia từ một công ty chuyên sản xuất phần cứng game giải trí trở thành một cột trụ lớn trong ngành AI là nhờ vào chip xử lý đồ họa tiên tiến (GPU). Những loại chip vi xử lý này vốn được thiết kế cho công việc đồ họa, tình cờ lại rất thích hợp với nhu cầu xử lý song song cần thiết cho việc “huấn luyện” mô hình trí thông minh nhân tạo. “Vũ khí” đặc biệt này đã cho phép Nvidia chiếm lĩnh 80-90% thị phần chip AI, khiến họ trở thành nhà cung cấp chủ đạo cho các công ty công nghệ khổng lồ bao gồm Meta, Alphabet, Microsoft và Amazon.

Báo cáo doanh thu gần đây của Nvidia cho thấy sự thành công đáng sợ, với con số doanh thu tăng hàng năm đạt mức 262% ngất ngưởng, và doanh số phục vụ trạm máy chủ tăng 427%. Chỉ trong quý 2 của năm tài chính 2024, lợi nhuận của Nvidia đã đặt 30 tỷ đô la, một mức tăng dữ dội so với các quý trước. Đây cũng là minh chứng cho “cơn đói vô độ” cho công nghệ AI ở khắp mọi ngành nghề.

Tuy cho thấy thành công tài chính rất đáng ấn tượng, giá cổ phiếu của Nvidia lại cho thấy dấu hiệu bất ổn định trong tháng 8 vừa qua. Giá trị vốn hóa của hãng này đã tận hưởng một thời gian ngắn ở mức hơn 3 nghìn tỷ đô la vào tháng 6/2024, nhưng rồi lại đi xuống ngay sau đó - cho thấy các nghi ngại của giới đầu tư vào giá trị tưởng như thổi phồng quá mức của ngành AI.

Aswath Damodaran, giáo sư tài chính của Đại học New York, nhận xét: “Cứ như thể bùa phép bỗng tan biến”.

Giới đầu tư nay đang phải vật lộn với những câu hỏi vô cùng bức thiết về tầm quan trọng của AI trong tương lai, cũng như vai trò của Nvidia. Chiều hướng dịch chuyển của thị trường chứng khoán đang cho thấy một sự ngờ vực đến khả năng cách mạng hóa mà AI hứa hẹn. Đã bắt đầu có lo ngại đến “Bong bóng AI” đã trương phình vượt qua giá trị thực sự của nó.

Hiệu suất của Nvidia phản ánh không chỉ là sự thành công của công ty này, mà còn có ảnh hưởng sâu rộng đến toàn bộ thị trường chứng khoán, đóng góp cho sự tăng trưởng của nhiều bảng chỉ số. Nhưng ngay tại thời điểm hiện nay, cổ phiếu của công ty này đang được mua bán ở mức gấp 39.3 lần doanh thu tương lai của họ, một tỷ lệ cao hơn rất nhiều so với mức trung bình trên thị trường. Điều này mang lại nhiều câu hỏi cho giá trị thực sự của Nvidia.

Một câu hỏi khác là liệu sự đầu tư tập trung vào chỉ Nvidia là có ổn hay không? Con số các quỹ đầu tư “nhúng tay” vào Nvidia là rất lớn, khiến họ dễ bị ảnh hưởng bởi các biến động. Chẳng hạn, một mức thuyên giảm của cổ phiếu Nvidia có thể có hiệu ứng gợn sóng, kéo theo toàn bộ bảng chỉ số chuyên công nghệ Nasdaq và làm “rầu nồi canh” toàn bộ ngành chứng khoán.

Nhìn về phía trước, chiều hướng tăng trưởng của Nvidia dựa vào hai yếu tố, trong đó bao gồm tỷ lệ tích hợp công nghệ AI trong nhiều ngành nghề khác nhau và khả năng tung ra các loại chip công nghệ thế hệ cao cấp hơn của hãng này.

Thế hệ chip AI tiếp theo, Blackwell, được thiết kế để tăng cường công năng xử lý và hiệu suất năng lượng, sẽ cho phép Nvidia tiếp tục giữ khả năng cạnh tranh. Bất kỳ vấn đề nào, như chậm trễ sản xuất hay các khúc mắc kỹ thuật, đều có thể cản trở Nvidia tiếp tục tận dụng nhu cầu cơ sở vật chất cho ngành AI.

Rất ít công ty có thể phát triển nhanh chóng và mang lại lợi nhuận trong thời gian dài, như Giáo sư Damodaran đã chỉ ra trong cuốn sách mới của ông, “Vòng đời doanh nghiệp: Ý nghĩa kinh doanh, đầu tư và quản lý”. Cuốn sách này chỉ ra một khái niệm: Giống như con người, các công ty có một chu kỳ tăng trưởng, suy thoái và đôi khi là trẻ hóa.

Damodaran xem xét các khía cạnh của Nvidia và cho rằng dù không hoàn hảo, và có thể thay đổi, nhưng xu hướng phát triển của hãng này vẫn là tích cực, tuy bị định giá có phần hơi cao.

Dù rằng các câu hỏi cho tương lai của ngành AI vẫn còn đang lơ lửng, hiện không ai có thể bác bỏ vị thế thống trị của Nvidia.