Thứ ba, 06/10/2026

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Giá trị truyền thống của ngày Tết trong tâm thức người Việt

Lương Gia Cát Tường
- 18:37, 13/01/2025

(DNTO) - Nhớ cách đây nhiều năm, trong dư luận rộ lên ý kiến xoay quanh đề nghị bỏ Tết cổ truyền. Nhưng cuối cùng, trải qua thăng trầm thời cuộc cho dù có những giá trị bị thay đổi, đảo lộn, giá trị tốt đẹp của ngày Tết cổ truyền trong tâm thức người Việt vẫn mãi còn nguyên vẹn. 

Nhiều ngày lễ hội được du nhập

Trong quá trình giao lưu hội nhập quốc tế, nước ta du nhập ngày càng nhiều lễ hội phương Tây. Trong năm hầu như không có tháng nào là không có “ngày lễ, ngày kỷ niệm”.

Có những lễ hội mang yếu tố chính trị, tôn giáo, ngoại giao như Tết Dương  lịch, Lễ Noel, Lễ hội hoa Anh Đào, Ngày Quốc tế Phụ nữ... Có các lễ hội theo trend, tự phát, được hưởng ứng nồng nhiệt - đặc biệt là giới trẻ - như một hiện tượng văn hóa - xã hội mang màu sắc mới mẻ như Valentine – Lễ Tình Nhân; Mother's Day - Ngày của Mẹ; Father's Day - Ngày của Cha; Lễ hội Halloween; Ngày Quốc tế Đàn ông - Men's Day; Ngày Quốc tế Ôm tự do - International Free Hugs Day; Ngày Quốc tế Hạnh phúc - International Day of Happiness…

Gói bánh chưng. Ảnh: Internet

Gói bánh chưng. Ảnh: Internet

Các thống kê tạm thời cho thấy, tuy các lễ hội này chỉ chiếm tỷ lệ  khoảng 0,12 % tổng số lễ hội trên cả nước, nhưng có thể nói chúng đã có những tác động nhất định với một bộ phận người dân Việt.

Ngoài một vài hiện tượng bị lạm dụng, biến tướng theo hướng tiêu cực phải nói phần lớn các lễ hội này giúp giới trẻ thỏa mãn nhu cầu giao lưu văn hóa toàn cầu, góp phần làm phong phú đời sống tinh thần của người dân, kích cầu kinh tế tiêu dùng…

Chúng tỏ ra phù hợp với cuộc sống hiện đại tất bật, gấp gáp, không có nhiều thời gian, không cần bỏ công chuẩn bị bởi các lễ hội thường diễn ra nhanh gọn lẹ chỉ trong một ngày. Mặt khác, ngoại trừ lễ Noel, các lễ hội khác cũng không rườm rà "nghi lễ" mà nghiêng về phần “hội” nhiều hơn. Chúng tạo ra cơ hội vui chơi, giải trí, mua sắm, tặng quà, ăn uống giao lưu người thân, bạn bè.

Hội nhập văn hóa là một phần không thể thiếu trong hội nhập toàn cầu hiện nay. Tuy nhiên cho dù có du nhập bao nhiêu lễ hội từ các nước thì trong tâm thức người Việt, Tết Nguyên đán vẫn luôn giữ vai trò quan trọng và thiêng liêng mang nét truyền thống đặc trưng được lưu truyền qua nhiều thế hệ của dân tộc mình.

Tết Nguyên đán mang đậm bản sắc dân tộc

Tết mỗi vùng miền tuy có những nét riêng nhưng tựu trung, mọi phong tục tập quán đều hướng đến những giá trị căn bản như nhau. Đó là thời khắc con cháu gác lại mọi công ăn việc làm diễn ra trong năm để hướng về nguồn cội, tạ ơn tổ tiên, ông bà, tưởng nhớ tiền nhân đã khuất, thực hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”; Là thời điểm sum họp gia đình, thăm thú bà con họ hàng chúc thọ người già, mừng tuổi cho trẻ con, gắn kết tình cảm gia đình dòng tộc; là cơ hội tỏ lòng tôn sự trọng đạo, thể hiện trong câu thành ngữ “Mùng một tết cha, mùng hai tết mẹ, mùng ba tết thầy”…

Tết Nguyên đán cũng là tiết mở đầu cho một năm mới, chào đón một chu kỳ mới với mong muốn được nhiều sức khỏe, mùa màng bội thu, của cải, thóc lúa đầy nhà, cuộc sống tươi vui, an nhàn, ấm no, sung túc, may mắn quanh năm… được người dân gửi gấm vào niềm tin “đầu xuôi đuôi lọt”.

Để đạt được như thế, người ta phải tốn thời gian chuẩn bị rất lâu. Không chỉ để phục vụ “ăn” tết (lương thực, thực phẩm, bánh mứt) mà còn “chơi” tết (hoa kiểng, trang trí).

Ngày nay, tết cổ truyền đã có nhiều sự thay đổi cho phù hợp với hoàn cảnh xã hội. Các dịch vụ dọn dẹp vệ sinh trang hoàng nhà cửa; các dịch vụ mua bán giao tận nơi của các sàn thương mại điện tử, siêu thị, cửa hàng… với rất nhiều mặt hàng phong phú, giá cả ổn định, đã hỗ trợ người dân rất hữu hiệu trong khâu chuẩn bị ăn và chơi tết.

Cúng gia tiên ngày tết. Ảnh:Internet

Cúng gia tiên ngày tết. Ảnh:Internet

Tết ngày nay không còn kéo dài từ ngày 20 tháng Chạp năm cũ sang đến mùng 10 năm mới như ngày xưa. Tết diễn ra ít ngày hơn, đỡ vất vả hơn nhưng nét văn hóa truyền thống trong ẩm thực ngày tết, các phong tục như bữa cơm tất niên chiều 30, đón giao thừa, xông đất, đi lễ xin lộc, chúc tết, mừng tuổi… vẫn được gìn giữ rõ nét và sâu đậm.

Cho dù trong năm có bao nhiêu ngày lễ lội đi nữa, thì ngày Tết Nguyên đán vẫn cần được gìn giữ lưu truyền cho muôn đời sau. Hy vọng rằng theo thời gian, theo sự phát triển của xã hội, theo sự biến đổi của cuộc sống, tết sẽ tự “uốn mình” thích nghi, tồn tại để nhắc nhở con cháu mình dù đi đâu, ở đâu cũng luôn nhớ về nguồn cội, vun đắp tình yêu gia đình, quê hương, đất nước. 

Tin khác

Lifestyle
Mặc dù "Con ghét bố mẹ" là nhóm mạng xã hội được ghi nhận thành lập từ năm 2021, nhưng nó chỉ bùng nổ và thu hút sự chú ý mạnh mẽ của dư luận vào khoảng cuối tháng 9 và đầu tháng 10 năm nay với con số thành viên tham gia lên đến hàng trăm nghìn.
18 giờ
Góc Nhìn
Từ thời hoàng kim đến cú nhầm lẫn “hy hữu” và sự “phớt lờ” một sự kiện thời sự có liên quan đến dòng sản phẩm của thương hiệu, giày Thượng Đình cho thấy có một khoảng trống giữa việc thương hiệu ngẫu nhiên được "gọi tên" trên mạng xã hội với năng lực chủ động dẫn dắt thị trường của doanh nghiệp.
2 ngày
Góc Nhìn
Tại Vòng đối thoại địa phương, Diễn đàn Kinh tế tư nhân Việt Nam 2026 (VPSF 2026) tỉnh Đồng Tháp, ngày 02/10/2026, ông Lê Minh Hoan - nguyên Ủy viên Ban Chấp hành TW Đảng, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp đã đưa ra những góc nhìn sâu sắc: Muốn Đồng Tháp vươn mình trở thành cực tăng trưởng hiện đại, cả đội ngũ doanh nhân lẫn bộ máy chính quyền địa phương đều phải thay đổi tư duy và cách làm.
3 ngày
Góc Nhìn
“Phố bỗng thành dòng sông uốn  quanh…” (nhạc Trịnh Công Sơn) là thảm cảnh mà người dân TP.HCM đang đối mặt những ngày qua. Cùng với nước ngập, cây ngã đổ cũng là “nỗi bất an đô thị” của người thành phố.
3 ngày
Góc Nhìn
Chính thức có hiệu lực từ hôm nay (ngày1/10/2026), Luật Phát triển đô thị với 7 nhóm chính sách đặc thù, vượt trội không chỉ tạo bệ phóng phân quyền mạnh mẽ cho TP.HCM mà còn trực tiếp giải quyết các điểm nghẽn hạ tầng, nhà ở, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân đô thị đặc biệt.
5 ngày
Góc Nhìn
Bộ Công Thương vừa ban hành quyết định phê duyệt Đề án phát triển mô hình outlet đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Động thái này không chỉ hiện đại hóa hạ tầng thương mại nội địa mà còn đánh dấu bước chuyển mình chiến lược trong việc kết hợp giữa mua sắm, dịch vụ du lịch và trải nghiệm văn hóa giải trí.
1 tuần
Góc Nhìn
Khái niệm “giày ba ta” trong nội quy học đường tại TP.HCM hiện nay do không có một giới hạn định nghĩa chính xác hay quy chuẩn pháp lý đồng bộ nào, đã dẫn đến việc áp dụng tùy tiện khiến nhiều phụ huynh phản ứng gay gắt.
1 tuần
Sự Kiện
Một đề xuất hòa bình vừa bị khước từ trên bàn đàm phán đã lập tức kích hoạt làn sóng hoảng loạn mới trên thị trường năng lượng toàn cầu. Đằng sau đà tăng vọt của giá dầu thô là một kịch bản khắc nghiệt khi tuyến hàng hải quan trọng nhất hành tinh chưa hẹn ngày mở cửa trở lại.
1 tuần
Diễn đàn kinh tế tư nhân
PGS. TS Trần Đình Thiên, Chuyên gia kinh tế cho rằng miền Trung mang “đòn gánh non sông”, nhưng muốn cất cánh phải phá thế phân mảnh, khơi thông dòng chảy kinh tế và hình thành chuỗi liên kết doanh nghiệp xuyên địa phương.
1 tuần
Sự Kiện
Sự góp mặt của dàn lãnh đạo công nghệ quyền lực nhất nước Mỹ tại quốc yến đón Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình hé lộ những toan tính mới về trí tuệ nhân tạo và chất bán dẫn. Dưới sức ép địa chính trị ngày càng lớn, những thỏa hiệp trên bàn tiệc đang trực tiếp định hình lại bức tranh chuỗi cung ứng toàn cầu.
1 tuần
Góc Nhìn
Rằm Trung thu năm nay, trong cơn mưa tầm tã, các quầy bánh Trung thu vẫn “đỏ rực cả góc phố”. Hầu hết trong các gia đình, bánh Trung thu cũng đang tràn ngập.  
1 tuần
Góc Nhìn
Có lẽ bây giờ ít còn ai sử dụng cụm từ ‘Cho nhiêu cho’ để trao đổi, định giá một món hàng hay dùng tính công phục vụ. Kinh doanh hiện đại cần sự chuyên nghiệp hóa: Minh bạch, sòng phẳng, chính xác và công bằng, điều đó có làm cho tinh thần này mất đi?
1 tuần
Ẩm Thực
Một thương hiệu không chỉ được xây dựng bằng các chiến dịch truyền thông, bằng chất lượng sản phẩm. Thương hiệu còn được tạo nên từ cái cách mà doanh nghiệp hiện diện “gây thương nhớ” trong những khoảnh khắc rất đời. Trung thu là một dịp đặc biệt như thế.
2 tuần
Tài chính - Thị Trường
Hàng triệu lao động tự do đang phải đánh đổi sức khỏe để duy trì mức cước phí rẻ cho các nền tảng công nghệ toàn cầu. Sự can thiệp mạnh tay từ giới lập pháp quốc tế đang buộc các hãng gọi xe phải trả lại chi phí an sinh xã hội vốn bị bỏ quên từ lâu.
2 tuần
Góc Nhìn
Nhìn lại lịch sử không chỉ để tổng kết những gì đã qua, mà quan trọng hơn là rút ra năng lực để đi tiếp. Trong bối cảnh Việt Nam hướng tới tăng trưởng “hai con số”, trí tuệ được tích lũy qua nhiều thế hệ phải được chuyển hóa thành năng suất, công nghệ, chất lượng thể chế, sức mạnh doanh nghiệp và năng lực cạnh tranh quốc gia.
2 tuần
Xem thêm