Thứ tư, 24/06/2026

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Giá trị truyền thống của ngày Tết trong tâm thức người Việt

Lương Gia Cát Tường
- 18:37, 13/01/2025

(DNTO) - Nhớ cách đây nhiều năm, trong dư luận rộ lên ý kiến xoay quanh đề nghị bỏ Tết cổ truyền. Nhưng cuối cùng, trải qua thăng trầm thời cuộc cho dù có những giá trị bị thay đổi, đảo lộn, giá trị tốt đẹp của ngày Tết cổ truyền trong tâm thức người Việt vẫn mãi còn nguyên vẹn. 

Nhiều ngày lễ hội được du nhập

Trong quá trình giao lưu hội nhập quốc tế, nước ta du nhập ngày càng nhiều lễ hội phương Tây. Trong năm hầu như không có tháng nào là không có “ngày lễ, ngày kỷ niệm”.

Có những lễ hội mang yếu tố chính trị, tôn giáo, ngoại giao như Tết Dương  lịch, Lễ Noel, Lễ hội hoa Anh Đào, Ngày Quốc tế Phụ nữ... Có các lễ hội theo trend, tự phát, được hưởng ứng nồng nhiệt - đặc biệt là giới trẻ - như một hiện tượng văn hóa - xã hội mang màu sắc mới mẻ như Valentine – Lễ Tình Nhân; Mother's Day - Ngày của Mẹ; Father's Day - Ngày của Cha; Lễ hội Halloween; Ngày Quốc tế Đàn ông - Men's Day; Ngày Quốc tế Ôm tự do - International Free Hugs Day; Ngày Quốc tế Hạnh phúc - International Day of Happiness…

Gói bánh chưng. Ảnh: Internet

Gói bánh chưng. Ảnh: Internet

Các thống kê tạm thời cho thấy, tuy các lễ hội này chỉ chiếm tỷ lệ  khoảng 0,12 % tổng số lễ hội trên cả nước, nhưng có thể nói chúng đã có những tác động nhất định với một bộ phận người dân Việt.

Ngoài một vài hiện tượng bị lạm dụng, biến tướng theo hướng tiêu cực phải nói phần lớn các lễ hội này giúp giới trẻ thỏa mãn nhu cầu giao lưu văn hóa toàn cầu, góp phần làm phong phú đời sống tinh thần của người dân, kích cầu kinh tế tiêu dùng…

Chúng tỏ ra phù hợp với cuộc sống hiện đại tất bật, gấp gáp, không có nhiều thời gian, không cần bỏ công chuẩn bị bởi các lễ hội thường diễn ra nhanh gọn lẹ chỉ trong một ngày. Mặt khác, ngoại trừ lễ Noel, các lễ hội khác cũng không rườm rà "nghi lễ" mà nghiêng về phần “hội” nhiều hơn. Chúng tạo ra cơ hội vui chơi, giải trí, mua sắm, tặng quà, ăn uống giao lưu người thân, bạn bè.

Hội nhập văn hóa là một phần không thể thiếu trong hội nhập toàn cầu hiện nay. Tuy nhiên cho dù có du nhập bao nhiêu lễ hội từ các nước thì trong tâm thức người Việt, Tết Nguyên đán vẫn luôn giữ vai trò quan trọng và thiêng liêng mang nét truyền thống đặc trưng được lưu truyền qua nhiều thế hệ của dân tộc mình.

Tết Nguyên đán mang đậm bản sắc dân tộc

Tết mỗi vùng miền tuy có những nét riêng nhưng tựu trung, mọi phong tục tập quán đều hướng đến những giá trị căn bản như nhau. Đó là thời khắc con cháu gác lại mọi công ăn việc làm diễn ra trong năm để hướng về nguồn cội, tạ ơn tổ tiên, ông bà, tưởng nhớ tiền nhân đã khuất, thực hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”; Là thời điểm sum họp gia đình, thăm thú bà con họ hàng chúc thọ người già, mừng tuổi cho trẻ con, gắn kết tình cảm gia đình dòng tộc; là cơ hội tỏ lòng tôn sự trọng đạo, thể hiện trong câu thành ngữ “Mùng một tết cha, mùng hai tết mẹ, mùng ba tết thầy”…

Tết Nguyên đán cũng là tiết mở đầu cho một năm mới, chào đón một chu kỳ mới với mong muốn được nhiều sức khỏe, mùa màng bội thu, của cải, thóc lúa đầy nhà, cuộc sống tươi vui, an nhàn, ấm no, sung túc, may mắn quanh năm… được người dân gửi gấm vào niềm tin “đầu xuôi đuôi lọt”.

Để đạt được như thế, người ta phải tốn thời gian chuẩn bị rất lâu. Không chỉ để phục vụ “ăn” tết (lương thực, thực phẩm, bánh mứt) mà còn “chơi” tết (hoa kiểng, trang trí).

Ngày nay, tết cổ truyền đã có nhiều sự thay đổi cho phù hợp với hoàn cảnh xã hội. Các dịch vụ dọn dẹp vệ sinh trang hoàng nhà cửa; các dịch vụ mua bán giao tận nơi của các sàn thương mại điện tử, siêu thị, cửa hàng… với rất nhiều mặt hàng phong phú, giá cả ổn định, đã hỗ trợ người dân rất hữu hiệu trong khâu chuẩn bị ăn và chơi tết.

Cúng gia tiên ngày tết. Ảnh:Internet

Cúng gia tiên ngày tết. Ảnh:Internet

Tết ngày nay không còn kéo dài từ ngày 20 tháng Chạp năm cũ sang đến mùng 10 năm mới như ngày xưa. Tết diễn ra ít ngày hơn, đỡ vất vả hơn nhưng nét văn hóa truyền thống trong ẩm thực ngày tết, các phong tục như bữa cơm tất niên chiều 30, đón giao thừa, xông đất, đi lễ xin lộc, chúc tết, mừng tuổi… vẫn được gìn giữ rõ nét và sâu đậm.

Cho dù trong năm có bao nhiêu ngày lễ lội đi nữa, thì ngày Tết Nguyên đán vẫn cần được gìn giữ lưu truyền cho muôn đời sau. Hy vọng rằng theo thời gian, theo sự phát triển của xã hội, theo sự biến đổi của cuộc sống, tết sẽ tự “uốn mình” thích nghi, tồn tại để nhắc nhở con cháu mình dù đi đâu, ở đâu cũng luôn nhớ về nguồn cội, vun đắp tình yêu gia đình, quê hương, đất nước. 

Tin khác

Văn Hóa-Giải Trí
Trong thời đại mà sự chú ý của công chúng trở thành một hình thức kinh doanh mới, để giành được vài giây dừng lại của khán giả, mọi yếu tố đều phải được các chương trình truyền hình, trong đó có chương trình phát sóng về World Cup, khai thác triệt để. Hình ảnh của các biên tập viên cũng không ngoại lệ.
2 ngày
Tài chính - Thị Trường
Bốn tháng eo biển Hormuz bị phong tỏa đã tước đi của thị trường toàn cầu hơn 1 tỷ thùng dầu, đẩy hàng loạt nền kinh tế châu Á đến ranh giới suy thoái. Dù thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran vừa thắp lên tia hy vọng giải tỏa áp lực, cuộc khủng hoảng này đã phơi bày sự mong manh chí mạng của các quốc gia phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn năng lượng nhập khẩu.
3 ngày
Xu thế
Khi Google tung ra tính năng AI giúp tóm tắt nội dung ngay trên trang kết quả tìm kiếm, lượng truy cập đến các trang tin báo chí sụt giảm mạnh. Một cuộc tranh chấp sống còn đã bùng nổ giữa công nghệ và giới báo chí.
4 ngày
Góc Nhìn
VTVgo Plus cán mốc 1 triệu lượt mua gói cho thấy công chúng Việt Nam không quay lưng với nội dung chính thống, mà chỉ đòi hỏi báo chí phải được thiết kế như một sản phẩm số đúng nghĩa: tiện lợi hơn, có bản sắc hơn và thấu hiểu người dùng hơn.
5 ngày
Góc Nhìn
Trong bối cảnh người đọc hiện đang sử dụng mạng xã hội và các nền tảng video nhiều hơn các phương tiện truyền thông truyền thống để tiếp cận thông tin, công chúng cần làm gì để bảo vệ mình? 
6 ngày
Tài chính - Thị Trường
World Cup lớn nhất lịch sử hứa hẹn cú hích kinh tế chưa từng có cho Bắc Mỹ, nhưng sau tuần khai mạc, ngành du lịch các thành phố đăng cai đang phát hiện rằng "bữa tiệc" này có thể chỉ dành cho FIFA.
1 tuần
Bất động sản
Trong số các loại dữ liệu nền tảng, dữ liệu đất đai là một trong những nguồn lực quan trọng nhất bởi gắn trực tiếp với quy hoạch, đầu tư, tín dụng, bất động sản và quản lý tài sản quốc gia.
1 tuần
Góc Nhìn
World Cup hiện đại không chỉ đơn thuần là những trận cầu hấp dẫn; mà giờ đây đã trở thành một ngành công nghiệp dịch vụ khổng lồ vận hành quanh trái bóng.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Kinh tế vĩ mô Việt Nam khép lại nửa đầu năm 2026 với những mảng màu tương phản sâu sắc. Trong khi chỉ số sản xuất công nghiệp và dòng vốn đăng ký của doanh nghiệp bứt phá lên mức cao nhất trong nhiều năm, sức ép lạm phát lại đang phình to.
1 tuần
Góc Nhìn
Vốn đầu tư nước ngoài thế hệ mới không thể chỉ hiện diện ở Việt Nam bằng nhà máy, đơn hàng và lao động giá rẻ. Điều Việt Nam cần là những dòng vốn biết cắm rễ bằng công nghệ, trung tâm R&D, chuỗi cung ứng nội địa, nhân lực chất lượng cao và giá trị gia tăng ở lại trong nước.
1 tuần
Góc Nhìn
Mấy ngày qua, cụm từ được nhắc tới nhiều nhất có lẽ là "sở hữu kỳ nghỉ", "hợp đồng nghỉ dưỡng”… là tên gọi nôm na của một loại kinh doanh thiếu minh bạch nhắm vào đối tượng người cao tuổi mới vừa được phanh phui. Cuộc chiến chống lừa đảo này, tất nhiên là phần việc của các cơ quan chức năng. Phần việc của chúng ta là hãy xem đằng sau nó là câu chuyện gì? 
1 tuần
Câu Chuyện Doanh Nhân
Hình ảnh những thanh niên mặc áo hoodie tạo ra các ứng dụng mạng xã hội giải trí đang lùi dần vào dĩ vãng. Thung lũng Silicon giờ đây chứng kiến sự trỗi dậy của một thế hệ tỷ phú mới, những người nắm giữ các hợp đồng an ninh quốc gia nhạy cảm và định hình tương lai của trí tuệ nhân tạo toàn cầu.
2 tuần
Góc Nhìn
Trước đây,  cô đơn được xem là một trạng thái cảm xúc tự nhiên của con người. Nhưng ngày nay, nhiều nghiên cứu cho thấy cô đơn trong thời đại số đã trở thành vấn đề kinh tế - xã hội phức tạp.
2 tuần
Tài chính - Thị Trường
Thị trường năng lượng thế giới đang trải qua giai đoạn biến động mạnh do sự xung đột giữa lượng dự trữ chạm đáy và các quyết sách điều tiết nguồn cung mới. Những diễn biến này trực tiếp đẩy các doanh nghiệp sản xuất và logistics trong nước vào một cuộc chiến quản trị chi phí đầy cam go.
2 tuần
Góc Nhìn
115 năm sau ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước, câu hỏi lớn của dân tộc đã chuyển từ giành độc lập sang kiến tạo thịnh vượng. Trong hành trình ấy, doanh nhân trẻ phải là lực lượng xung kích của một Việt Nam tự cường, đổi mới và phát triển nhanh, bền vững.
2 tuần
Xem thêm