Chủ nhật, 18/01/2026
Doanh Nhân Trẻ

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Giá trị truyền thống của ngày Tết trong tâm thức người Việt

Lương Gia Cát Tường
- 18:37, 13/01/2025

(DNTO) - Nhớ cách đây nhiều năm, trong dư luận rộ lên ý kiến xoay quanh đề nghị bỏ Tết cổ truyền. Nhưng cuối cùng, trải qua thăng trầm thời cuộc cho dù có những giá trị bị thay đổi, đảo lộn, giá trị tốt đẹp của ngày Tết cổ truyền trong tâm thức người Việt vẫn mãi còn nguyên vẹn. 

Nhiều ngày lễ hội được du nhập

Trong quá trình giao lưu hội nhập quốc tế, nước ta du nhập ngày càng nhiều lễ hội phương Tây. Trong năm hầu như không có tháng nào là không có “ngày lễ, ngày kỷ niệm”.

Có những lễ hội mang yếu tố chính trị, tôn giáo, ngoại giao như Tết Dương  lịch, Lễ Noel, Lễ hội hoa Anh Đào, Ngày Quốc tế Phụ nữ... Có các lễ hội theo trend, tự phát, được hưởng ứng nồng nhiệt - đặc biệt là giới trẻ - như một hiện tượng văn hóa - xã hội mang màu sắc mới mẻ như Valentine – Lễ Tình Nhân; Mother's Day - Ngày của Mẹ; Father's Day - Ngày của Cha; Lễ hội Halloween; Ngày Quốc tế Đàn ông - Men's Day; Ngày Quốc tế Ôm tự do - International Free Hugs Day; Ngày Quốc tế Hạnh phúc - International Day of Happiness…

Gói bánh chưng. Ảnh: Internet

Gói bánh chưng. Ảnh: Internet

Các thống kê tạm thời cho thấy, tuy các lễ hội này chỉ chiếm tỷ lệ  khoảng 0,12 % tổng số lễ hội trên cả nước, nhưng có thể nói chúng đã có những tác động nhất định với một bộ phận người dân Việt.

Ngoài một vài hiện tượng bị lạm dụng, biến tướng theo hướng tiêu cực phải nói phần lớn các lễ hội này giúp giới trẻ thỏa mãn nhu cầu giao lưu văn hóa toàn cầu, góp phần làm phong phú đời sống tinh thần của người dân, kích cầu kinh tế tiêu dùng…

Chúng tỏ ra phù hợp với cuộc sống hiện đại tất bật, gấp gáp, không có nhiều thời gian, không cần bỏ công chuẩn bị bởi các lễ hội thường diễn ra nhanh gọn lẹ chỉ trong một ngày. Mặt khác, ngoại trừ lễ Noel, các lễ hội khác cũng không rườm rà "nghi lễ" mà nghiêng về phần “hội” nhiều hơn. Chúng tạo ra cơ hội vui chơi, giải trí, mua sắm, tặng quà, ăn uống giao lưu người thân, bạn bè.

Hội nhập văn hóa là một phần không thể thiếu trong hội nhập toàn cầu hiện nay. Tuy nhiên cho dù có du nhập bao nhiêu lễ hội từ các nước thì trong tâm thức người Việt, Tết Nguyên đán vẫn luôn giữ vai trò quan trọng và thiêng liêng mang nét truyền thống đặc trưng được lưu truyền qua nhiều thế hệ của dân tộc mình.

Tết Nguyên đán mang đậm bản sắc dân tộc

Tết mỗi vùng miền tuy có những nét riêng nhưng tựu trung, mọi phong tục tập quán đều hướng đến những giá trị căn bản như nhau. Đó là thời khắc con cháu gác lại mọi công ăn việc làm diễn ra trong năm để hướng về nguồn cội, tạ ơn tổ tiên, ông bà, tưởng nhớ tiền nhân đã khuất, thực hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”; Là thời điểm sum họp gia đình, thăm thú bà con họ hàng chúc thọ người già, mừng tuổi cho trẻ con, gắn kết tình cảm gia đình dòng tộc; là cơ hội tỏ lòng tôn sự trọng đạo, thể hiện trong câu thành ngữ “Mùng một tết cha, mùng hai tết mẹ, mùng ba tết thầy”…

Tết Nguyên đán cũng là tiết mở đầu cho một năm mới, chào đón một chu kỳ mới với mong muốn được nhiều sức khỏe, mùa màng bội thu, của cải, thóc lúa đầy nhà, cuộc sống tươi vui, an nhàn, ấm no, sung túc, may mắn quanh năm… được người dân gửi gấm vào niềm tin “đầu xuôi đuôi lọt”.

Để đạt được như thế, người ta phải tốn thời gian chuẩn bị rất lâu. Không chỉ để phục vụ “ăn” tết (lương thực, thực phẩm, bánh mứt) mà còn “chơi” tết (hoa kiểng, trang trí).

Ngày nay, tết cổ truyền đã có nhiều sự thay đổi cho phù hợp với hoàn cảnh xã hội. Các dịch vụ dọn dẹp vệ sinh trang hoàng nhà cửa; các dịch vụ mua bán giao tận nơi của các sàn thương mại điện tử, siêu thị, cửa hàng… với rất nhiều mặt hàng phong phú, giá cả ổn định, đã hỗ trợ người dân rất hữu hiệu trong khâu chuẩn bị ăn và chơi tết.

Cúng gia tiên ngày tết. Ảnh:Internet

Cúng gia tiên ngày tết. Ảnh:Internet

Tết ngày nay không còn kéo dài từ ngày 20 tháng Chạp năm cũ sang đến mùng 10 năm mới như ngày xưa. Tết diễn ra ít ngày hơn, đỡ vất vả hơn nhưng nét văn hóa truyền thống trong ẩm thực ngày tết, các phong tục như bữa cơm tất niên chiều 30, đón giao thừa, xông đất, đi lễ xin lộc, chúc tết, mừng tuổi… vẫn được gìn giữ rõ nét và sâu đậm.

Cho dù trong năm có bao nhiêu ngày lễ lội đi nữa, thì ngày Tết Nguyên đán vẫn cần được gìn giữ lưu truyền cho muôn đời sau. Hy vọng rằng theo thời gian, theo sự phát triển của xã hội, theo sự biến đổi của cuộc sống, tết sẽ tự “uốn mình” thích nghi, tồn tại để nhắc nhở con cháu mình dù đi đâu, ở đâu cũng luôn nhớ về nguồn cội, vun đắp tình yêu gia đình, quê hương, đất nước. 

Tin khác

Văn hoá - Xã hội
Trước làn sóng gia tăng các hình thức dụ dỗ, thao túng trẻ em trên môi trường số, Phú Quốc đã triển khai chương trình trang bị kỹ năng phòng ngừa “bắt cóc online” cho học sinh ngay từ nhà trường. Hoạt động thể hiện cách tiếp cận chủ động, kết nối lực lượng Công an với chuyên gia an ninh mạng và giáo dục, nhằm xây dựng “tuyến phòng vệ đầu tiên” bảo vệ thế hệ trẻ trên không gian mạng.
12 giờ
Văn hoá - Xã hội
Không thể lơi lỏng chờ đợi tinh thần trách nhiệm và ý thức của giới nghệ sĩ trong việc phát ngôn bừa bãi, thô tục trên không gian mạng, lần này nhà chức trách đã phản ứng nhanh hơn và quyết liệt hơn.
1 ngày
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Sáng ngày 15/01/2026, tại Trung tâm Đào tạo Bóng đá Trẻ PVF, lễ ký kết hợp tác tài trợ giữa Tập đoàn TTC và Trung tâm Đào tạo Bóng đá Trẻ PVF - Bộ Công an, Câu lạc bộ Bóng đá PVF - Công an Nhân dân (PVF-CAND) đã diễn ra trang trọng, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong chiến lược phát triển bền vững của bóng đá Việt Nam.
1 ngày
Văn hoá - Xã hội
Với nỗ lực gắn kết di sản bản địa cùng với thời trang, chiến dịch thời trang Legacy in Bloom (Di sản nở hoa) đã trở thành cầu nối để những nét tinh hoa nghề dệt của người Mạ ở vùng đất Tà Lài bước vào ngôn ngữ thời trang của thế hệ trẻ.
1 ngày
Văn hoá - Xã hội
Với chủ đề "Đà Lạt - Huyền thoại một loài hoa", Lễ hội hoa mai anh đào 2026 được tổ chức trong không gian mở, trải dài trên nhiều phường trung tâm và vùng phụ cận, gắn trực tiếp với thời điểm loài hoa này nở rộ nhất, tạo nên bức tranh mùa xuân đặc trưng chỉ có tại Đà Lạt.
2 ngày
Văn hoá - Xã hội
Tết năm nay được Wyndham Grand Phu Quoc truyền tải thông điệp xuân mới, từ hình tượng Phi Mã trong văn hóa Á Đông - biểu trưng của hành trình suôn sẻ.
4 ngày
Văn hoá - Xã hội
Á hậu Nguyễn Thị Thu Ngân chính thức nhận sash Miss Intercontinental Vietnam 2025, trở thành đại diện Việt Nam tranh tài tại Miss Intercontinental.
5 ngày
Văn hoá - Xã hội
Với hệ sinh thái hơn 10.000 thành viên trong hệ sinh thái F&B, Hiệp hội ẩm thực TPHCM( FBA) đã ra mắt Ban chấp hành mới nhiệm kỳ 2026–2031, sau khi tổ chức Đại hội bất thường, kiện toàn tổ chức, hoàn thiện nền tảng pháp lý và xác định định hướng chiến lược cho thời kỳ mới.
5 ngày
Văn hoá - Xã hội
Tiếp tục cơn khủng hoảng hàng giả hàng kém chất lượng khiến dư luận bức xúc và phẫn nộ là vụ việc Công an TP Hải Phòng phát hiện hơn 130 tấn thịt heo nhiễm dịch tả heo châu Phi được đưa vào nhà máy của Công ty cổ phần Đồ hộp Hạ Long. Đây thật sự là một cơn "địa chấn" đối với niềm tin của người tiêu dùng vào đạo đức doanh nghiệp – vốn là nền tảng của hoạt động kinh doanh tử tế.
6 ngày
Văn hoá - Xã hội
Tối 10/01/2026 tại Nhà hát Hòa Bình (TP.HCM), lễ trao giải Ngôi Sao Xanh lần thứ 12 - năm 2025 đã chính thức khép lại, đánh dấu một mùa giải thành công rực rỡ và đầy thuyết phục. Với 33 giải thưởng được trao, trong đó sự lên ngôi của điện ảnh lịch sử truyền thống là điểm nhấn đậm nét.
6 ngày
Văn hoá - Xã hội
'Giữa lao xao, thả mình trôi 'là triển lãm cá nhân đầu tay của NTK nổi tiếng Lê Minh Khoa, sau nhiều năm anh dành một khoảng lặng khá dài trong nghề nghiệp. Lần quay lại này, anh đã khiến nhiều người hâm mộ bất ngờ khi trình làng những tác phẩm hội hoạ với bút pháp riêng.
1 tuần
Văn hoá - Xã hội
Trong bộ ảnh mới được thực hiện bởi nhiếp ảnh gia Hoàng Phúc, Hoa hậu Võ Lê Quế Anh gây bất ngờ với tạo hình cá tính và táo bạo, khác biệt hoàn toàn với những hình ảnh chuẩn “beauty queen” mà khán giả từng quen thuộc.
1 tuần
Văn hoá - Xã hội
Sáng 8/1/2026, Đường sách TP.HCM đã tổ chức lễ kỷ niệm mừng 10 năm thành lập (từ 9/1/2016) nhận được sự quan tâm chúc mừng của nhiều đơn vị xuất bản, bạn đọc. Từ những bước đi ban đầu còn nhiều bỡ ngỡ, Đường sách TP.HCM dần khẳng định là một điểm đến hàng đầu của những người yêu văn hóa đọc.
1 tuần
Văn hoá - Xã hội
Ekip dự án điện ảnh Madames Thanh Sắc công bố khai máy với sự tham gia của dàn diễn viên nổi tiếng Hồng Ánh, Thanh Hằng, dựa trên câu chuyện nổi tiếng của một vũ nữ Sài Gòn thập niên 60. Đây là dự án tiếp theo mà nhà sản xuất Live On và Nhà phát hành CJ HK Entertainment kết hợp sau thành công của phim điện ảnh Chị Dâu (2024). Đặc biệt, diễn viên Thanh Hằng cùng đồng hành trong vai trò nhà sản xuất.
1 tuần
Văn hoá - Xã hội
Với mục tiêu xây dựng, sửa chữa nhà ở cho người dân bị thiệt hại do thiên tai tại miền Trung phải hoàn thành trước ngày 15/1/2026, “Chiến dịch Quang Trung” đang bước vào giai đoạn nước rút, với nhiều căn nhà mới đã được bàn giao cho người dân giúp họ sớm ổn định cuộc sống trước Tết Nguyên đán Bính Ngọ. Ngoài Lực lượng Công an nhân dân, bộ đội biên phòng và chính quyền các cấp thì doanh nghiệp cũng đóng góp đáng kể. 
1 tuần
Xem thêm