Thứ bảy, 14/03/2026
Doanh Nhân Trẻ

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Đồng đô la Mỹ tăng sẽ gây căng thẳng cho các nền kinh tế khác?

Xuân An
- 06:47, 12/09/2022

(DNTO) - Trên Phố Wall, đồng đô la tăng giá sẽ thúc đẩy sức mua tương đối của người Mỹ bằng cách làm cho hàng nhập khẩu rẻ hơn. Nhưng giữ vị trí trung tâm của thị trường tài chính thế giới, một khi đồng tiền Mỹ mạnh hơn có thể gây ra những hậu quả không thể lường trước.

Các nhà đầu tư và các nhà hoạch định chính sách đang bị buộc phải xem xét những bài học tồi tệ từng diễn ra trong lịch sử. Sự thay đổi tiền tệ là hậu quả của cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997 và đóng một vai trò trong cuộc khủng hoảng tài chính Nga năm 1998, chính cuộc khủng hoảng tài chính này đã hạ gục quỹ đầu cơ khổng lồ Long-Term Capital Management của Mỹ.

Sức mạnh của đồng đô la có thể gây áp lực lên các thị trường mới nổi, các ngân hàng trung ương và các công ty Hoa Kỳ có lượng doanh thu nước ngoài lớn. Ảnh: Scott Eells (Bloomberg News).

Sức mạnh của đồng đô la có thể gây áp lực lên các thị trường mới nổi, các ngân hàng trung ương và các công ty Hoa Kỳ có lượng doanh thu nước ngoài lớn. Ảnh: Scott Eells (Bloomberg News).

Năm nay là một năm khá tốt đối với đồng đô la. Với việc cổ phiếu và trái phiếu đều giảm, đồng đô la đã tăng 17% so với đồng bảng Anh cho đến nay và lần đầu tiên đã vượt qua mức ngang bằng với đồng euro sau hai thập kỷ. Chỉ số WSJ Dollar Index, đo lường đồng đô la so với một rổ các loại tiền tệ khác, tăng 13% tính đến thời điểm hiện tại.

Tuy nhiên, sức mạnh của đồng đô la có thể trở thành một vấn đề đối với một số lĩnh vực và nền kinh tế.

Tại thị trường mới nổi

Là tiền tệ dự trữ của thế giới, đồng đô la được sử dụng để giao dịch hàng hóa giữa nhiều quốc gia. Nền kinh tế ở các thị trường mới nổi dễ bị ảnh hưởng bởi sức mạnh của đồng đô la một phần vì thu hút tiền từ các nhà đầu tư quốc tế và thường định giá nợ của bằng đồng đô la.

Đồng đô la mạnh hơn thường làm cho tiền tệ của các thị trường mới nổi trở nên kém giá trị hơn. Điều đó lại làm trầm trọng thêm lạm phát ở các quốc gia đó, bằng cách làm cho việc nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ trở nên đắt đỏ hơn.

Đầu năm nay, các thị trường mới nổi vẫn phục hồi ngay cả khi đồng đô la tăng giá. Nhưng điều đó phần lớn là do giá hàng hóa tăng, thúc đẩy các nước xuất khẩu đồng, đậu nành và cà phê. Hiện giá hàng hóa đang giảm và các nhà kinh tế toàn cầu cho rằng rắc rối có thể sẽ xảy ra với các thị trường mới nổi.

Thu nhập doanh nghiệp tại Mỹ

Các tập đoàn Hoa Kỳ liên quan đến kinh doanh quốc tế đã cắt giảm hướng dẫn thu nhập kể từ tháng 6, với lý do đồng đô la tăng. Tập đoàn Microsoft là một trong những người đầu tiên giương cờ đỏ. Deere & Co., nhà cung cấp máy móc nông trại, cũng cảnh báo rằng đồng đô la mạnh hơn sẽ làm ảnh hưởng đến lợi nhuận trong tương lai.

Lợi nhuận đó đã chuyển vào cổ phiếu, nơi các công ty có nguồn thu lớn từ nước ngoài đã thành công vào đầu năm nay — bao gồm Apple Inc., Alphabet, công ty mẹ của Google và nhà sản xuất chip Nvidia Corp. Trong khi thị trường đã phục hồi kể từ đó, nhiều công ty đang báo động, có thể có nghĩa là thêm đau đớn cho các nhà đầu tư chứng khoán.

Nền kinh tế toàn cầu

Các ngân hàng trung ương toàn cầu đang trong cuộc đua thắt chặt chính sách tiền tệ để cố gắng kiềm chế lạm phát - nhưng đồng đô la tăng đang làm phức tạp thêm. Đồng đô la mạnh hơn khiến việc giải quyết lạm phát ở châu Âu trở nên rất khó khăn vì một số lý do. Hàng hóa quan trọng nhất mà họ kinh doanh, bao gồm cả năng lượng, được định giá bằng đô la.

Nếu các ngân hàng trung ương tăng lãi suất quá nhanh, nguy cơ suy thoái xảy ra. Sự thắt chặt nhanh chóng của Cục Dự trữ Liên bang là một lý do khiến đồng đô la đã tăng vọt trong năm nay.

Các nhà hoạch định chính sách ở Úc và Canada đã tăng lãi suất trong những tuần gần đây. Ngân hàng Trung ương Châu Âu đã tăng lãi suất vào thứ Năm bằng số tiền lớn nhất kể từ những ngày đầu của liên minh tiền tệ Châu Âu.

Sự can thiệp tiền tệ của các chính phủ

Một số người lo lắng rằng sức mạnh đồng đô la tiếp tục có thể thúc đẩy các chính phủ các nước có thể can thiệp trực tiếp để củng cố đồng tiền của họ, có thể bằng cách bán đô la để mua đồng tiền của chính họ hoặc từ bỏ “neo” với đồng đô la.

Năm 1985, Vương quốc Anh, Pháp, Tây Đức và Nhật Bản tham gia với Hoa Kỳ trong Hiệp định Plaza, nhằm mục đích hạ giá đồng đô la có lợi nhuận được coi là không lành mạnh. Trong khi hầu hết các nhà phân tích Phố Wall cho rằng sự can thiệp như vậy là khó có thể xảy ra trong bối cảnh chính trị hiện tại, một số người nói rằng lựa chọn này không có gì đáng bàn.

Tuy nhiên, Bộ trưởng Ngân khố Janet Yellen đã phản đối ý tưởng này. “Nhìn chung, quan điểm của chúng tôi là các nước như Nhật Bản, Hoa Kỳ, G-7 nên có tỷ giá hối đoái do thị trường quyết định và chỉ trong những trường hợp hiếm hoi và ngoại lệ mới được bảo đảm bằng sự can thiệp”, bà Yellen nói vào tháng 7 tại một cuộc họp ở Tokyo với Quan chức Nhật Bản.

Tài trợ bằng đô la Mỹ

Các nhà quản lý tiền tệ đang theo dõi chặt chẽ xem liệu đô la có ngày càng khan hiếm trong một thị trường tài trợ phức tạp được gọi là hoán đổi cơ sở tiền tệ chéo hay không. Khi sự biến động tăng lên, các nhà đầu tư đôi khi tích trữ đô la.

Ví dụ, vào tháng 3/2020, các thị trường tài trợ bằng đô la sôi động, khiến Fed tung ra gói cho vay cho phép các ngân hàng trung ương nước ngoài chuyển đổi lượng trái phiếu kho bạc đang nắm giữ thành đô la.

Dòng hoán đổi này có nghĩa là để đảm bảo rằng đồng đô la có sẵn cho các ngân hàng trung ương trong thời kỳ căng thẳng của thị trường.

Trong khi chu kỳ thắt chặt tiền tệ toàn cầu có thể làm giảm lạm phát ở Mỹ bằng cách tăng tỷ giá hối đoái, các quan chức Fed luôn “cẩn thận xem xét liệu có một số rủi ro ổn định tài chính ở đó hay không”, Phó Chủ tịch Fed Lael Brainard cho biết tại một hội nghị ngân hàng gần đây tại New York.

Tin khác

Tài chính - Thị Trường
Thị trường vàng trong nước ghi nhận biến động mạnh khi giá vàng miếng SJC đột ngột lao dốc trong sáng ngày 14/3/2026. Sự sụt giảm này diễn ra trong bối cảnh giá vàng thế giới đang ở trạng thái giằng co quyết liệt quanh ngưỡng tâm lý quan trọng.
6 giờ
Tài chính - Thị Trường
Liên Bộ Công Thương - Tài chính vừa quyết định tiếp tục sử dụng công cụ tài chính từ Quỹ Bình ổn giá nhằm giữ nguyên mức giá bán lẻ xăng dầu trong kỳ điều hành mới nhất, 12/3/2026.
7 giờ
Tài chính - Thị Trường
Giá xăng, dầu sẽ khó có thể sớm ổn định trở lại đang đặt ra nhiều thách thức cho các doanh nghiệp xuất nhập khẩu trong bối cảnh hiện tại.
10 giờ
Tài chính - Thị Trường
Căng thẳng quân sự leo thang tại Trung Đông đã biến eo biển Hormuz thành một bàn cờ địa chính trị đầy rủi ro, nơi dòng dầu của Iran vẫn chảy đều đặn trong khi nguồn cung thế giới đứng trước nguy cơ đứt gãy nghiêm trọng.
2 ngày
Tài chính - Thị Trường
Trong bối cảnh địa chính trị tại eo biển Hormuz diễn biến phức tạp, việc Việt Nam chủ động được nguồn cung năng lượng mới đang trở thành điểm tựa vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng. Những chuyển động từ cảng Thị Vải không chỉ là câu chuyện kỹ thuật mà còn là chiến lược hóa giải áp lực lạm phát từ xa.
2 ngày
Tài chính - Thị Trường
Trong bối cảnh thị trường hồi phục mạnh mẽ sau phiên giảm sâu kỷ lục hơn 110 điểm, đồng loạt nhóm cổ phiếu dầu khí giảm kịch sàn trước lượng hàng xả lớn của nhà đầu tư.
4 ngày
Tài chính - Thị Trường
Ngoại trừ một vài cổ phiếu dầu khí, hoá chất, vận tải biển, lực bán được khích hoạt trên toàn thị trường chứng khoán ngày 9/3 khiến VN-Index mất hơn 110 điểm ngay phiên sáng.
5 ngày
Tài chính - Thị Trường
Sáng 9/3, nền kinh tế thế giới bước vào tuần giao dịch mới trong trạng thái báo động đỏ khi giá năng lượng tăng vọt lên mức cao nhất trong nhiều năm, đe dọa trực tiếp đến nỗ lực kiềm chế lạm phát của các ngân hàng trung ương lớn.
5 ngày
Tài chính - Thị Trường
Lãi suất có xu hướng tăng tuy nhiên theo nhiều lãnh đạo ngân hàng, doanh nghiệp không nên quá lo lắng, quan trọng. Xây dựng giải pháp tái cấu trúc tài chính và huy động vốn hiệu quả sẽ giúp doanh nghiệp thích ứng với biến động có thể xảy ra và đảm bảo hoạt động kinh doanh bền vững.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Bức tranh kinh tế Việt Nam trong tháng 2/2026 ghi nhận nhiều điểm sáng, đặc biệt ở lĩnh vực công nghiệp, tiêu dùng và đầu tư.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Sự sụt giảm bất ngờ của giá cà phê và hồ tiêu tại thị trường nội địa trong phiên giao dịch ngày 5/3/2026 đang tạo ra một nghịch lý khó tin khi nhu cầu thế giới vẫn duy trì ở mức cao. Những biến động này không chỉ phản ánh áp lực từ chi phí logistics mà còn cho thấy sự nhạy cảm của thị trường nông sản Việt Nam trước các biến số kinh tế vĩ mô.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Mất tới hơn 45 điểm trong đầu phiên chiều, tuy nhiên kết phiên VN-Index tăng mạnh với thanh khoản vượt trội. Thị trường đang đặt ra "phép thử" lớn cho bản lĩnh của nhiều nhà đầu tư.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Trong bối cảnh áp lực tỷ giá leo thang và lạm phát chi phí đẩy từ xung đột địa chính trị, làn sóng tăng lãi suất huy động vượt ngưỡng 8%/năm đang tạo ra một cục diện mới cho thị trường tài chính Việt Nam giai đoạn đầu tháng 3/2026.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Nên giải ngân với nhóm cổ phiếu dầu khí hay tiếp tục theo dõi diễn biến của nhóm này để chờ cơ hội là câu hỏi được nhiều nhà đầu tư quan tâm.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Thị trường chứng khoán thế giới đồng loạt giảm điểm mạnh trong phiên giao dịch sáng thứ Hai trong bối cảnh căng thẳng quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran leo thang. Giá dầu thô và vàng tăng vọt khi các nhà đầu tư tìm kiếm tài sản trú ẩn an toàn trước rủi ro xung đột kéo dài tại khu vực Trung Đông.
1 tuần
Xem thêm