Không phải ‘liều sẽ ăn nhiều’

Chia sẻ trong buổi Taste Talk với chủ đề Khẩu vị rủi ro trong đầu tư, sáng 11/6, ông Nguyễn Minh Tuấn Giám đốc điều hành kiêm đồng sáng lập Cộng đồng Cố vấn tài chính Việt Nam (VWA), CEO AFA Capital cho biết, rủi ro trong đầu tư tài chính có nhiều nhóm, cơ bản có 2 loại cơ bản, rủi ro theo hệ thống và rủi ro riêng biệt.

Rủi ro theo hệ thống tức khi rủi ro xảy ra thì tất cả đều sụt giảm. Ví dụ dịch Covid-19 xảy ra, khi tất cả thị trường cổ phiếu đi xuống thì đầu tư mã cổ phiếu nào đó cũng xuống. Lúc này nhà đầu tư không còn cách nào ngoại trừ các cách đầu tư phái sinh.

Thứ hai là rủi ro riêng biệt của từng công ty, nếu đầu tư vào công ty có ban lãnh đạo kém, kết quả kinh doanh không tốt, không có phân tích đầy đủ thì sẽ rủi ro, giống như trong bất động sản, đầu tư vào một nơi mà chủ đầu tư kém. Còn nếu lãi suất tăng hoặc lạm phát cao thì chi phí vốn cho đầu tư bất động sản cao thì rủi ro cho cả thị trường bất động sản. Vì vậy, các nhà đầu tư cần phân biệt rõ 2 loại rủi ro này để có cách đầu tư tài chính.

“Giả sử bạn có 1 tỷ, đầu tư trong 1 năm thì khả năng chấp nhận mức lỗ của bạn là bao nhiêu %. Ví dụ bạn chấp nhận mức lỗ 10%, cuối năm bạn đầu tư lỗ chỉ còn 900 triệu thì bạn vẫn thoải mái, đồng nghĩa với việc lợi tức kỳ vọng của bạn sẽ cao hơn 10%. Thông thường, hay nói nôm na là liều ăn nhiều, nhưng không phải lúc nào nhiều cũng ăn nhiều, chấp nhận rủi ro cao thì kỳ vọng lợi nhuận có thể sẽ cao, nhưng việc quan trọng là kiểm soát rủi ro”, ông Tuấn cho hay.

Trong đầu tư bất động sản, ông Nguyễn Minh Tuấn cho biết, những người hoạt động lâu năm trong nghề, có kinh nghiệm, có kiến thức về quy hoạch hay có kiến thức nhận định, đánh giá về dự án thì họ có thể sẵn sàng xuống tiền cho dự án có mức rủi ro cao hơn. Còn những người không có kiến thức, kinh nghiệm thì phải chọn dự án chuẩn chỉ, được ngân hàng thẩm định, đã hoàn thiện…

Theo mức độ rủi ro, đầu tư bất động sản chia làm 5 mức từ rủi ro thấp đến cao: bất động sản sẵn sàng để ở, bất động sản mang lại dòng tiền (cho thuê) và bất động sản mang lại sự tăng trưởng (nhìn thấy quy hoạch, kỳ vọng tăng trưởng trong tương lai), đất nền (không có dòng tiền, chỉ đợi tăng giá, phải xem pháp lý vì đứng trước nhiều nguy cơ), bất động sản pháp lý chưa rõ ràng phải chờ thời gian (condotel)… Dựa vào 5 mức này để nhà đầu tư có lựa chọn phù hợp.

“Khi xây một tháp tài sản, bao giờ cũng xây từ dưới lên. Nếu chúng ta đã có căn nhà để ở, có thêm căn nhà tạo dòng tiền, thì sẽ nghĩ đến đầu tư lớp tài sản mang lại sự tăng trưởng, giúp tài sản tăng vọt trong tương lai. Nguyên tắc phần đế càng rộng càng tốt”, ông Tuấn phân tích.

Nhà đầu tư lâu dài sẽ hái quả ngọt

Theo tổng hợp từ OneHousing khi đánh giá mức độ tăng trưởng các loại tài sản, cổ phiếu tăng trưởng 12-15%/năm, bất động sản chung cư tăng trung bình dưới 10%/năm, bất động sản để ở thấp tầng tăng 15-20%/năm, tiền gửi tiết kiệm tăng 6-8%/năm.

Vì vậy, chuyên gia tài chính Nguyễn Minh Tuấn cho biết, nếu có cả danh mục đầu tư tài chính lẫn bất động sản, nhà đầu tư sẽ tránh được hiện tượng fomo (sợ mất cơ hội), tức khi tài sản chưa tăng giá không đầu tư, nhưng khi thấy cổ phiếu tăng thì đổ vào đầu tư cổ phiếu, hay thấy chung cư, bất động sản để tăng nóng thì nhảy vào đầu tư mà không biết rằng có thể mất cơ hội.

Để đầu tư hiệu quả, theo chuyên gia, phải có kế hoạch tài chính trước khi đi đầu tư, bởi nhiều người bỏ lỡ cơ hội đầu tư vì họ không lập kế hoạch tài chính.

“Ví dụ họ đã xuống tiền đặt cọc mua dự án, nhưng do không chuẩn bị kĩ càng nên thua lỗ ngay trong giai đoạn đó. Nhưng nếu có kế hoạch tài chính dài hạn, họ phân bổ bao nhiêu % vào tài sản đó, vay ngân hàng bao nhiêu, đầu tư dài hạn thì hiệu suất đầu tư cao. Nếu chỉ có ít tiền đặt cọc tính chuyện ăn chênh lệch thì khi tất cả các yếu tố vĩ mô khi xảy ra như lãi suất tăng, lạm phát tăng sẽ ảnh hưởng rất nhiều đến nhà đầu tư lướt sóng. Vì vậy tôi tin đầu tư lâu dài cách tiếp cận phù hợp với số đông, số liệu đầu tư quá khứ không biết nói dối, những nhà đầu tư lâu dài sẽ hái quả ngọt”, ông Tuấn nhấn mạnh.

Cũng theo vị chuyên gia, mỗi người cần có 3 phân khu về tài chính: sinh hoạt, kinh doanh và đầu tư. Kinh doanh khác với đầu tư là luôn phải sử dụng vốn vay. Trong kinh doanh bất động sản luôn hướng vào sự chênh lệch giá khi mua và bán, nhà kinh doanh sử dụng nguồn lực đòn bẩy tài chính để hiện thực hóa phân tích, nhận định của mình. Thông thường người kinh doanh chuyên sâu về bất động sản họ sẽ tập trung vào điều đó.

Còn đầu tư bất động sản cần hạn chế thấp nhất vốn vay, thậm chí không dùng vốn vay vì các lớp tài sản luôn có sự biến động giá. Nếu sử dụng vốn vay, sự biến động giá ảnh hưởng rất nhiều đến khả năng tài chính của bạn. Thị trường bất động sản không giống cổ phiếu khi lên xuống hàng ngày, nhưng nó sẽ có giai đoạn đóng băng và giai đoạn phát triển, nhà đầu tư làm sao phải chuẩn bị nguồn lực để có thể vượt qua giai đoạn đóng băng và đến giai đoạn phát triển để hái quả ngọt.