Jerome H. Powell, Chủ tịch Cục dự trữ liên bang Hoa Kỳ (Fed) gần đây cảnh báo các biện pháp đánh thuế ở phạm vi và quy mô mà chính quyền Donald Trump đang theo đuổi rất có thể sẽ dẫn đến lạm phát thậm chí còn cao hơn và tăng trưởng chậm hơn so với dự kiến ban đầu - những nguyên nhân có thể dẫn đến cái gọi là cú sốc lạm phát đình trệ (stagflationary).

Trong một bài phát biểu tại Câu lạc bộ Kinh tế Chicago, Chủ tịch Jerome H. Powell tiếp tục mở rộng lời bình trên. Ông nhấn mạnh thuế quan sẽ dẫn đến tình trạng còn tồn tại hơn tình huống xấu nhất mà Fed đã dự đoán. Kèm theo đó, ông đã trình bày chi tiết kế hoạch xử lý tình huống của Fed, với hai mục tiêu củng cố tình trạng thị trường lao động, cũng như giữ lạm phát thấp và ổn định.

“Chúng ta có thể thấy một kịch bản đầy thách thức khi hai mục tiêu nhiệm vụ kép xung đột với nhau” - ông Powell cho biết. “Nếu điều đó xảy ra, chúng tôi sẽ xem xét xem nền kinh tế đang cách xa từng mục tiêu đến mức nào và các mốc thời gian có thể dự kiến khi những mục tiêu trở nên khả dĩ cùng lúc”.

Ông nhấn mạnh rằng Fed sẽ phải đưa ra "những quyết định rất khó khăn" về việc ưu tiên mục tiêu nào nếu hai mục tiêu này cản trở lẫn nhau.

Đây là lần đầu tiên Jerome  H. Powell cảnh báo cho hậu quả của thuế quan của Tổng thống Donald Trump. Lời bình của ông đã gây một đợt bán tháo trên thị trường chứng khoán, với chỉ số S&P 500 giảm hơn 2%. Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ tăng, trong khi đồng đô la tiếp tục suy yếu so với các đồng tiền khác. Các tin gần đây về các sản phẩm chịu thuế quan, mức thuế và thời gian áp dụng đã gây ra một sự bất ổn cực độ, làm giảm niềm tin triển vọng kinh tế Mỹ, dấy lên lo ngại thời điểm Fed cắt giảm lãi suất sẽ lại xa vời.

Ông Powell cũng cảnh báo rằng chính sách của Tổng thống Trump có thể gây ra lạm phát cao kéo dài và nhắc lại rằng "nghĩa vụ" của Fed là đảm bảo rằng "sự gia tăng một lần của mức giá không trở thành vấn đề lạm phát kéo dài". Ông cho biết sẽ theo dõi chặt chẽ thời gian tác động lạm phát lan tỏa trong nền kinh tế và cảnh báo một số lĩnh vực, như ngành công nghiệp ô tô, chuỗi cung ứng có thể bị "gián đoạn đáng kể".

Ông Powell nhấn mạnh rằng việc kiểm soát xu thế lạm phát trong tương lai là ưu tiên hàng đầu của Fed. "Nếu không có sự ổn định trong giá cả, chúng ta không thể đạt được điều kiện thị trường lao động mạnh mẽ lâu dài, mang lại lợi ích cho tất cả người Mỹ", ông Powell nói thêm. Ông cho biết Fed có thể sẽ phải kiên nhẫn hơn trước khi đưa ra thêm hành động về lãi suất.

Tuy nhiên, một số quan điểm khác biệt đã xuất hiện trong nội bộ Fed, phản ánh sự bất ổn lớn do chính sách của Tổng thống Trump gây ra. Thống đốc Fed Christopher Waller lập luận rằng lạm phát gia tăng do thuế quan của Tổng thống Trump có thể chỉ là tạm thời. Ông cho rằng thuế quan, nếu được duy trì, ban đầu sẽ gây thiệt hại lớn cho tăng trưởng kinh tế và thị trường lao động, nhưng cuối cùng sẽ làm giảm lạm phát theo thời gian.

Ông Waller dự báo, nếu mức thuế áp dụng cho hàng nhập khẩu vào Mỹ duy trì ở mức khoảng 25% trong một thời gian dài, lạm phát tiêu dùng sẽ tăng vọt lên khoảng 4% trong năm nay trước khi giảm xuống khi nền kinh tế chậm lại và tỷ lệ thất nghiệp tăng lên 5%. Tỷ lệ thất nghiệp hiện ở mức 4,2%.

Ông Waller cũng cho rằng, nếu Tổng thống Trump giữ mức thuế khiêm tốn hơn là 10% và dỡ bỏ các mức thuế khác, Fed có thể kiên nhẫn hơn trong việc cắt giảm lãi suất vì sự gia tăng lạm phát và suy giảm tăng trưởng có thể sẽ ít trầm trọng hơn.

Ông Powell cũng đề cập đến sự biến động gần đây trên thị trường tài chính Mỹ. Ông cho biết thị trường tài chính "có trật tự và hoạt động như mong đợi trong thời gian bất ổn cao này", ngay cả khi ông cảnh báo về khả năng "tiếp tục biến động". Ông nói thêm rằng Fed sẵn sàng cung cấp nguồn tài trợ bằng đô la khi cần thiết.

Về khả năng Fed thiết lập lãi suất mà không bị can thiệp chính trị, ông Powell nói rằng sự độc lập của ngân hàng trung ương là "vấn đề pháp lý" và là điều được sự ủng hộ của lưỡng đảng. Ông nhắc đến việc chính quyền Trump đang kiến nghị Tòa án Tối cao Mỹ xem xét việc cho phép sa thải các quan chức tại các cơ quan độc lập như Fed, nhưng cho biết ông không mong đợi quyết định đó áp dụng cho vị trí của ông - "Đây là một tình huống mà chúng tôi đang theo dõi cẩn thận".