Thời gian qua, việc áp dụng hóa đơn điện tử giúp doanh nghiệp tiết kiệm được nhiều chi phí và thời gian so với dùng hóa đơn giấy. Cụ thể, doanh nghiệp chỉ cần đăng ký online một lần với cơ quan thuế là có thể áp dụng luôn hóa đơn điện tử, chủ động về số lượng hóa đơn sử dụng trong kỳ (theo tháng hay quý) trong khi trước đây phải mất thời gian lên chi cục thuế để đăng ký, chờ mua. Từ đó dẫn đến tiết kiệm chi phí in hóa đơn, tiết kiệm thời gian, công sức, nhân công...

Đó là chưa kể những bất cập khác. Ví dụ trong năm, doanh nghiệp chỉ cần sử dụng số lượng rất ít nhưng mỗi lần đặt in tối thiểu cũng 10 cuốn hóa đơn, gây lãng phí không cần thiết. Nếu tính tất cả số lượng doanh nghiệp nhỏ trên cả nước thì khoản lãng phí này không hề nhỏ, nhất là trong bối cảnh khó khăn vì dịch bệnh hiện nay. Còn việc phát hành hóa đơn điện tử, chỉ cần thông qua phần mềm kế toán, gửi email là đến được tay người nhận, không mất thời gian thông qua đơn vị chuyển phát bưu chính, lại nảy sinh nguy cơ rủi ro bị thất lạc, rách nát.

Tại cuộc họp, Tổng cục Thuế nhấn mạnh, việc sử dụng hóa đơn điện tử giúp xây dựng cơ sở dữ liệu về hóa đơn, kết hợp với các thông tin quản lý thuế khác để xây dựng cơ sở dữ liệu đầy đủ về người nộp đáp ứng yêu cầu phân tích thông tin phục vụ điều hành, dự báo, hỗ trợ người nộp thuế tuân thủ luật về thuế và quản lý rủi ro trong quản lý thuế.

“Dữ liệu từ hóa đơn điện tử được kết nối tự động với phần mềm khai thuế giá trị gia tăng, nên doanh nghiệp không mất thời gian lập tờ khai thuế giá trị gia tăng. Hóa đơn điện tử có tính bảo mật cao vì sử dụng chữ ký số của người bán nên khả năng làm giả hóa đơn là khó. Vì vậy, việc sử dụng hóa đơn điện tử thay thế hóa đơn giấy sẽ góp phần phát hiện sớm các gian lận phát sinh trong việc sử dụng hóa đơn”, lãnh đạo Tổng cục Thuế phân tích.

Theo đó, để đảm bảo đến ngày 1/7/2022 toàn bộ người nộp thuế sử dụng hóa đơn điện tử theo quy định của Luật Quản lý thuế và Nghị định số 123/2020/NĐ-CP, Bộ Tài chính sẽ tổ chức thực hiện theo lộ trình 2 giai đoạn.

Cụ thể, giai đoạn 1, triển khai tại địa bàn 6 tỉnh, thành phố (gồm Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Quảng Ninh, Bình Định, Phú Thọ) từ trung tuần tháng 11/2021. 

Để thực hiện giai đoạn 1, Bộ Tài chính đã phối hợp với 6 địa phương triển khai đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến về triển khai hóa đơn điện tử; rà soát, phân loại tổng thể người nộp thuế, thông báo đến từng doanh nghiệp, tổ chức kinh tế, hộ, cá nhân kinh doanh về kế hoạch triển khai áp dụng hóa đơn điện tử để chuẩn bị điều kiện về cơ sở hạ tầng, giải pháp công nghệ thông tin để thực hiện việc lập hóa đơn điện tử, chuyển dữ liệu hóa đơn điện tử đến cơ quan thuế, gửi hóa đơn điện tử cho người mua và các nội dung khác về quản lý, sử dụng hóa đơn điện tử; tổ chức rà soát và thông báo đến các tổ chức cung cấp dịch vụ hóa đơn điện tử trên địa bàn về việc triển khai hóa đơn điện tử để các tổ chức chuẩn bị các giải pháp và cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin…

Giai đoạn 2 sẽ triển khai tại 57 tỉnh, thành phố còn lại từ tháng 4/2022.

Bộ Tài chính cho biết, đến hết ngày 31/12/2021 hoàn thành tối thiểu 70% và phấn đấu 100% số lượng doanh nghiệp, tổ chức kinh tế sử dụng hoá đơn điện tử theo quy định.

"Trên cơ sở kết quả triển khai giai đoạn 1, Bộ Tài chính tiếp tục tổ chức triển khai giai đoạn 2, đảm bảo đến 1/7/2022, 100% doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân sử dụng  hóa đơn điện tử", Bộ Tài chính nhận định.

Ngoài ra, Bộ Tài chính cũng đã triển khai các giải pháp công nghệ thông tin đáp ứng triển khai hoá đơn điện tử, áp dụng thiết kế trên nền tảng công nghệ 4.0, hệ thống dữ liệu lớn (Big Data), phù hợp với yêu cầu về xử lý số lượng lớn giao dịch về hóa đơn. 

Theo đó, hóa đơn điện tử được bảo vệ bằng chữ ký số của người bán hàng, khi bị tẩy xóa (thay đổi dữ liệu) thì hóa đơn sẽ không đảm bảo tính toàn vẹn của chữ ký số. Khi có tình trạng giả mạo, cơ quan thuế sẽ phát hiện được và xử lý ngay theo quy định.

Toàn bộ dữ liệu hóa đơn điện tử đều được gửi đến cơ quan thuế. Trên cơ sở đó, cơ quan thuế sẽ xây dựng được cơ sở dữ liệu tập trung tại Tổng cục Thuế để cung cấp các dịch vụ cho người bán, người mua hàng có thể tự tra cứu, đối chiếu dữ liệu của hóa đơn với dữ liệu được quản lý tại cơ quan thuế.

"Mặc dù hoá đơn điện tử là công nghệ mới với nhiều tiện ích vượt trội so với hóa đơn giấy, song để thay đổi một cơ chế đã tồn tại lâu năm là thách thức rất lớn, đòi hỏi những nỗ lực vượt bậc của cả cơ quan thuế và người nộp thuế", đại diện Bộ Tài chính nhận định và cho biết, thời gian tới sẽ tiếp tục thực hiện đẩy nhanh hoá đơn điện tử nhằm tạo nền tảng cơ sở dữ liệu căn cơ và quan trọng để thực hiện quản lý thuế trên nền tảng số, phục vụ cho công cuộc chuyển đổi số của ngành tài chính.