Triển khai chủ trương sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã có nhiều văn bản chỉ đạo rà soát tổng thể và sắp xếp, bố trí lại trụ sở, cơ sở vật chất đã được trang bị không để thất thoát, lãng phí, bảo đảm phù hợp với yêu cầu thực tiễn.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, bước đầu việc triển khai thực hiện sắp xếp, bố trí, xử lý tài sản thuộc phạm vi quản lý của mình khi sắp xếp tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính ở các bộ, ngành khá tích cực và đã đạt được một số kết quả. Tuy nhiên, tại một số nơi việc triển khai còn chậm, chủ yếu do chưa có sự vào cuộc quyết liệt của các cấp, các ngành, đặc biệt là người đứng đầu.

Để bảo đảm việc xử lý tài sản sau sắp xếp tổ chức bộ máy, đơn vị hành chính hiệu quả, minh bạch, bền vững, tránh thất thoát, lãng phí tài sản và phù hợp với thực tiễn, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương quán triệt và tiếp tục chỉ đạo thực hiện đầy đủ, nghiêm túc, khẩn trương các chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các văn bản quy phạm pháp luật và hướng dẫn của Bộ Tài chính.  

Có thể bố trí duy trì làm việc tại nhiều trụ sở trong giai đoạn đầu sắp xếp

Bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương bố trí trụ sở, cơ sở vật chất, trang thiết bị và các điều kiện bảo đảm phục vụ công tác của các cơ quan, tổ chức, đơn vị theo mô hình đơn vị hành chính mới.

Căn cứ điều kiện về trụ sở hiện có, điều kiện hạ tầng giao thông, phương tiện đi lại, hạ tầng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong hoạt động của bộ máy chính quyền có thể bố trí duy trì làm việc tại nhiều trụ sở trong giai đoạn đầu sắp xếp đơn vị hành chính để bảo đảm công tác quản lý nhà nước tại các địa bàn sáp nhập và giảm bớt khó khăn việc đi lại, sinh hoạt của cán bộ, công chức, viên chức và người lao động; không để ảnh hưởng, gián đoạn việc cung cấp các dịch vụ công cho người dân.

Việc xây dựng phương án bố trí, sắp xếp, xử lý tài sản công phải được thực hiện đồng thời với quá trình xây dựng Đề án sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp; ưu tiên sắp xếp, bố trí cho y tế, giáo dục, văn hóa cộng đồng.

Xây dựng kế hoạch xử lý tài sản dôi dư theo hướng dẫn của Bộ Tài chính, bảo đảm 6 rõ: "rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền"; trên cơ sở đó triển khai thực hiện việc xử lý theo kế hoạch đã ban hành, không để lãng phí tài sản.

Xác định việc sắp xếp, xử lý tài sản là một trong những căn cứ để xem xét, đánh giá cán bộ trong quá trình sắp xếp, tinh gọn bộ máy hệ thống chính trị.

Các Bộ: Tài chính, Nông nghiệp và Môi trường, Xây dựng và các bộ quản lý chuyên ngành thường xuyên nắm bắt các vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai thực hiện để kịp thời hướng dẫn các Bộ, ngành, địa phương theo chức năng, nhiệm vụ được giao, đặc biệt việc điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch xây dựng để thực hiện chuyển đổi công năng đối với nhà, đất dôi dư.

Xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư theo hướng điều hòa 

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các Bộ: Y tế, Giáo dục và đào tạo, Văn hoá, Thể thao và Du lịch có trách nhiệm hướng dẫn các địa phương về tiêu chuẩn, yêu cầu về diện tích nhà, đất xây dựng các cơ sở y tế, giáo dục và đào tạo, thiết chế văn hoá, thể thao ở cơ sở theo mô hình tổ chức bộ máy mới để làm cơ sở cho các địa phương xây dựng phương án sắp xếp, bố trí, xử lý nhà, đất; hoàn thành trước ngày 15 tháng 6 năm 2025.

Các bộ có hệ thống ngành dọc tại địa phương khẩn trương hoàn thành việc sắp xếp tổ chức bộ máy theo mô hình đơn vị hành chính mới; trên cơ sở đó, xây dựng phương án sắp xếp, bố trí, xử lý trụ sở, cơ sở vật chất bảo đảm nhu cầu hoạt động, phối hợp chặt chẽ với địa phương để xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư theo hướng điều hòa giữa từng cấp, giữa trung ương và địa phương để sử dụng hiệu quả trụ sở, cơ sở vật chất sẵn có; hoàn thành trong thời hạn 3 tháng kể từ ngày đề án sắp xếp tổ chức bộ máy, đơn vị hành chính được phê duyệt.

Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp khẩn trương thực hiện việc xây dựng, thẩm định và trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ban hành các văn bản sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế các Nghị định của Chính phủ, Quyết định của Thủ tướng Chính phủ quy định tiêu chuẩn, định mức sử dụng tài sản công để đáp ứng yêu cầu phục vụ công tác theo mô hình tổ chức bộ máy mới sau khi sắp xếp tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính; trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trước ngày 15/6/2025.

Bộ Tài chính khẩn trương triển khai việc xây dựng cơ sở dữ liệu để theo dõi tiến độ xử lý trụ sở, công trình dôi dư. Các bộ, cơ quan trung ương, địa phương có trách nhiệm thường xuyên cập nhật đầy đủ thông tin nhà, đất, tài sản dôi dư và tiến độ xử lý vào hệ thống cơ sở dữ liệu để phục vụ công tác báo cáo, chỉ đạo của cấp có thẩm quyền và tổ chức thực hiện. Bộ Tài chính theo dõi, đôn đốc tình hình triển khai và kịp thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ các trường hợp chậm muộn.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các Bộ, cơ quan trung ương, địa phương tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra việc sắp xếp, xử lý tài sản trước, trong và sau khi sắp xếp tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính; phân công các đồng chí trong Ban thường vụ trực tiếp theo dõi, chỉ đạo, lãnh đạo việc sắp xếp, bố trí trụ sở, cơ sở vật chất của từng lĩnh vực, địa bàn; thành lập các đoàn công tác để đôn đốc, hướng dẫn trực tiếp tại các cơ quan, tổ chức, đơn vị, địa phương có khối lượng trụ sở, cơ sở vật chất lớn, tính chất phức tạp, tiến độ xử lý chậm; xử lý nghiêm trách nhiệm của các tập thể, cá nhân không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nhiệm vụ được giao, đặc biệt là trách nhiệm của người đứng đầu, làm ảnh hưởng tới tiến độ và hiệu quả công tác sắp xếp, bố trí trụ sở, cơ sở vật chất thuộc phạm vi quản lý.

Thủ tướng Chính phủ phân công Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Đức Phớc trực tiếp chỉ đạo việc triển khai, đôn đốc; xử lý vướng mắc trong quá trình thực hiện công điện này. Văn phòng Chính phủ theo dõi, đôn đốc theo chức năng, nhiệm vụ được giao.