Tuy nhiên hiện tại chúng ta đang đối mặt với vấn đề ngược lại: không chỉ giá dầu thô bật tăng trở lại mà còn cao hơn thời điểm trước đại dịch. Khi giá dầu lao dốc vào năm ngoái, các quốc gia khai thác bắt buộc phải cắt giảm sản lượng. Tuy nhiên việc cắt giảm sau này lại trái nghịch với sự phục hồi nhu cầu nhanh chóng hơn dự đoán sau đại dịch.

Thứ Sáu tuần trước, giá dầu WTI đứng ở 69,62 USD/thùng, tăng 52% so với thời điểm tháng 12/2020. Giá một gallon xăng trung bình tại Mỹ hiện là 3,34 USD, cao hơn 55% so với tháng 12/2020.

Cung không đủ cầu

Nhu cầu dầu thô, trong khi đó vẫn đang tăng với thâm hụt khoảng từ 500.000 đến 750.000 thùng/ngày trên toàn thế giới. Cùng lúc đó có báo cáo cho thấy, tồn kho dầu thô tại Mỹ thấp hơn 6% so với mức trung bình 5 năm trong thời điểm hiện nay. Trong khi tồn kho dầu tại các quốc gia OECD thấp hơn 162 triệu thùng dưới mốc trung bình 5 năm tại thời điểm trước Covid-19. Điều này đã dẫn đến giá dầu thô tăng và đứng cao hơn 80 USD/thùng và có nhiều dự đoán giá dầu có thể vượt qua 100 USD/thùng.

Dự báo tăng giá thường xảy ra khi giá dầu tăng, tuy nhiên lần tăng lần này không phải là điều bình thường. Đà tăng giá lần này được kích hoạt do sự thiếu hụt nghiêm trọng các nguồn năng lượng hóa thạch. Sự thực này đã đẩy cao lên sự cần thiết phải có sự tiếp cận của chính phủ các nước để chuyển đổi năng lượng, tuy nhiên điều này chưa xảy ra. Do vậy dẫn đến sự nghi ngờ của thị trường về sự quan tâm của chính phủ, dự báo giá vọt lên hơn 100 USD phản ánh điều này.

Giá dầu và gas sẽ diễn biến thế nào trong năm 2022?

Hai ông lớn ngân hàng dự báo giá tăng. Cụ thể, theo dự báo của ngân hàng Barclays, giá dầu thô trung bình sẽ tăng từ mức 69,62 USD /thùng tại thời điểm hiện tại lên 77 USD/thùng trong năm 2022.

Ngân hàng này cho biết chính quyền tổng thống Biden gần đây đã bơm dầu từ nguồn dự trữ chiến lược, tuy nhiên đây không phải là cách  hiệu quả để làm giảm giá dầu. Theo Barcays, giá dầu sẽ tăng nhanh hơn dự đoán khi nhu cầu tăng cao hơn dự kiến khi đại dịch Covid-19 được kiểm soát tốt hơn.

Quan điểm trên cũng giống với báo cáo của ngân hàng Goldman Sachs. Các nhà phân tích dầu thô tại ngân hàng đầu tư này nhìn nhận “có rủi ro tăng giá” đối với cả hai loại dầu thô là Brent. Giá dầu Brent có thể leo từ mốc hiện tại lên 73-85 USD /thùng trong năm 2023.

Trong khi đó, Mỹ dự đoán giá sẽ giảm. Tuy nhiên Cơ quan thông tin năng lượng Hoa Kỳ (EIA) không đồng ý với các dự báo trên. Thay vào đó cơ quan này dự đoán giá dầu WTI sẽ giảm xuống còn 62 USD/thùng vào cuối năm 2022. Trong khi đó giá dầu Brent sẽ rơi xuống còn 66 USD/thùng. Lý do của dự đoán này: EIA nhận thấy sự mất cân bằng giữ nguồn cung và nhu cầu sẽ  giảm dần trong năm 2022.

“Chúng tôi dự báo việc tăng sản lượng của Nhóm các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ OPEC và các quốc gia liên minh và Mỹ sẽ làm tăng nguồn cung toàn cầu và giá dầu thô sẽ giảm vào năm 2022”, EIA công bố trong Báo cáo triển vọng dầu thô 2022.

“Tồn kho dầu thô thấp cả trên thế giới và Mỹ đã gây áp lực khiến giá dầu tăng với  các hợp đồng tương lai có thời điểm giao hàng trong tương lại gần. Trong khi đó các hợp đồng giao hàng có thời hạn xa hơn đang thấp hơn. Điều này chỉ ra sự kỳ vọng về một thị trường cân bằng hơn”, theo EIA.

Nếu giá dầu thô giảm nhanh chóng thì sẽ kéo theo giá xăng giảm. Đây chính là điều EIA đang dự báo. Tại tháng 1 năm sau, EIA dự đoán giá xăng trung bình sẽ giảm xuống còn 3,01 USD /gallon so với mức 3,34 USD thời điểm hiện tại. Trong năm 2022, EIA dự đoán giá xăng trung bình tại Mỹ sẽ vào khoảng 2,88 USD và giá diesel ở mức 3,19 USD /gallon.

Tất nhiên các mô hình dự báo này dựa trên giả định có thể sẽ đi trệch đường. Đó là OPEC và các quốc gia liên minh sẽ có thể không đi theo kế hoạch tăng sản lượng vào năm 2022.

Dầu xăng sẽ tăng giá trong bao nhiêu lâu nữa?

Hiện tại câu hỏi lớn nhất là thời gian tăng giá của dầu thô sẽ kéo dài bao lâu. Không có đà tăng giá nào kéo dài mãi mãi, theo tờ New York Times. Tuy nhiên hiện nay có 2 lời giải thích mà có thể quyết định triển vọng dài hạn của giá dầu. Một là đà tăng giá ngắn hạn hiện nay do các hoạt động trên thế giới tăng mạnh sau đại dịch. Hai là sự mất cân đối giữa tham vọng giảm khí thải và khả năng để hoàn thành tham vọng này.

Theo báo cáo mới nhất của UNEP, kế hoạch sản xuất của 15 hãng sản xuất dầu và khí lớn nhất thế giới đang đi ngược  lại với mục tiêu của Thỏa thuận Paris. Bằng cách nói khác, 15 ông lớn này đang tiếp tục đặt cược vào dầu và khí đốt, không liên quan đến các tham vọng giảm khí thải toàn cầu.