Tính đến cuối phiên sáng ngày 15/5, thị trường ghi nhận loạt cổ phiếu penny tăng điểm mạnh. Trên sàn HNX, trong số 10 mã tăng điểm mạnh nhất phiên xuất hiên các cổ phiếu: API (+9,8%); TDT (+9,8); SMT (+9%), SNG (+7,1%). 

Trên HoSE, dẫn đầu là DXG bật tăng 6.9%, theo ngay sau là VCA (+6,9%); HVC (+6,9%), CIG (+6,8%). Sàn UPCom ghi nhận các mã dẫn đầu đà tăng MFF (+40%); CUT (+38%), SD3 (+15%), TBR (+15). Khối lượng khớp lệnh của các cổ phiếu tăng mạnh, lên tới hàng triệu cổ phiếu chỉ trong phiên sáng.

Đáng nói, những cổ phiếu tăng mạnh trên đều thuộc nhóm penny,  cổ phiếu của công ty có quy mô nhỏ, mức vốn hóa thị trường không cao và thị giá đều dưới 10 ngàn đồng, ngoài ra không ít cổ phiếu đang ở diện cảnh báo hoặc bị kiểm soát.

Đặc biệt như API, thuộc nhóm cổ phiếu APEC từng liên quan đến vị cựu chủ tịch Nguyễn Đỗ Lăng, dù đang bị cảnh cáo nhưng liên tục tím trần trong tuần, mức tăng luôn từ 9 - 10% mỗi phiên. Tính riêng 5 phiên giao dịch gần nhất, cổ phiếu đã tăng gần 37%, thị giá đã vượt trên 5 ngàn đồng mỗi đơn vị. 

Dòng tiền thiếu kiên nhẫn?

Chứng khoán đã diễn ra giai đoạn điều chỉnh mạnh trong tháng 4. Chỉ số VN-Index đầu tháng 4 từng đạt 1.276 điểm. Tuy nhiên, ngay sau đó, chỉ số này đã lao dốc, chạm vùng đáy 1.174 điểm, tương đương với mất hơn 100 điểm, giảm khoảng 8% chỉ sau gần hai tuần giao dịch. Từ đầu tháng 5, thị trường bắt đầu với xu hướng đi lên, tuy nhiên đà đi lên khá chậm, thanh khoản vẫn èo uột với khoảng 15 ngàn tỷ đồng mỗi phiên trên HoSE.

Chỉ số chung của thị trường vẫn gặp nhiều lực cản, như giá vàng miếng lên đỉnh, dù được sự can thiệp từ nhiều biện pháp của cơ quan chức năng tuy nhiên vẫn neo cao trên 90 triệu đồng/lượng ở chiều bán ra. Tỷ giá tăng cao trong bối cảnh các quan chức FED vẫn đang đối mặt với lo lắng từ lạm phát dai dẳng. Trong nước áp lực lạm phát vẫn còn, lãi suất huy động có dấu hiệu tạo đáy, thị trường bất động sản chưa thực sự khởi sắc.

Trong bối cảnh trên, nhà đầu tư khó tìm được cổ phiếu thích hợp để trú ngụ dòng tiền. Kết thúc quý 1 năm nay, FiinTrade thống kê, số dư tiền gửi của các nhà đầu tư tại các công ty chứng khoán đạt hơn 100 ngàn tỷ đồng ở thời điểm cuối quý 1, tăng hơn 21 ngàn tỉ đồng so với cuối năm 2023, tương đương mức tăng 26%. Tiền dôi dư trong tài khoản cho thấy khả năng do xu hướng chờ đợi và nghe ngóng, lo ngại rủi ro có thể xảy ra của nhà đầu tư.

Tuy nhiên, việc nhiều cổ phiếu penny bất ngờ bật tăng, thanh khoản èo uột bỗng dưng hút mạnh dòng tiền, minh chứng cho một điều: Sự chờ đợi của dòng tiền trên thị trường có vẻ đã hết kiên nhẫn. Theo đó, sóng tăng của các cổ phiếu penny nhanh chóng hấp dẫn họ bởi ưu điểm giá rẻ, tăng nhanh, thậm chí phù hợp với khẩu vị rủi ro của nhiều người trong khi chờ đợi những tín hiệu mới hơn từ thị trường. Điều này cũng dễ dẫn đến tâm lý mua đuổi FOMO chạy theo thị trường.

Những điều cần lưu ý

Sóng penny thường có dạng tăng ngắn và dài. Tăng ngắn, thời gian chỉ vài ngày hoặc vài tuần, một cổ phiếu sẽ nhanh chóng bật tăng nhưng sau đó không ít lại lao đầu mạnh. Nhà đầu tư sẽ dễ bị mua vào thời điểm đỉnh giá, gây thua lỗ. Mặt khác, nhóm penny cũng luôn có nhiều thời điểm tạo sóng trên thị trường, nhóm ngành này kết thúc sẽ chạy sang nhóm ngành khác, tuy nhiên quan trọng là sóng sẽ nằm ở nhóm ngành nào.

Theo đó, ông Phan Dũng Khánh, Giám đốc tư vấn đầu tư Công ty Chứng khoán Maybank, đưa ra khuyến nghị. Thứ nhất, nhà đầu tư không nên sử dụng margin, đòn bẩy khi tham gia nhóm cổ phiếu nặng tính đầu cơ này. Thứ 2, nếu thấy những cổ phiếu đã tăng thì nên tìm đến nhóm khác, mua những mã chưa tăng tìm cơ hội đến lượt. Như vậy, đầu tư mới có cơ hội tránh thua lỗ.

Ở một góc nhìn khác, nhiều nhà đầu tư lại hoàn toàn nói "Không" với nhóm cổ phiếu đầu cơ này khi họ đặt vấn đề an toàn với dòng tiền lên hàng đầu. Giá trị mỗi cổ phiếu phải xuất phát từ chính giá trị thực của doanh nghiệp. Mọi sự thổi phồng trước sau cũng khó bền. Nhà đầu tư cũng cần tỉnh táo trước các thông tin mập mờ, tránh việc bị dẫn dắt theo tin đồn hay nguy cơ bị làm giá.