Thứ hai, 23/02/2026
Doanh Nhân Trẻ

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Văn bằng, chứng chỉ - thực lực hay 'giấy thông hành'?

Ngọc Xuân
- 15:09, 08/12/2020

(DNTO) - Chứng chỉ, văn bằng đang trở thành gánh nặng của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức. Việc rà soát lại những giấy tờ này là hết sức cần thiết, nhằm tiến tới loại bỏ dần “giấy phép con” trong công tác cán bộ và phát triển nguồn nhân lực trong bộ máy nhà nước.

PGS.TS Phạm Văn Tất (đứng) đang hướng dẫn triển khai Đề án Tạp chí Khoa học của Trường Đại học Hoa Sen TPHCM. Ảnh:VOV

PGS.TS Phạm Văn Tất (đứng) đang hướng dẫn triển khai Đề án Tạp chí Khoa học của Trường Đại học Hoa Sen TPHCM. Ảnh:VOV

“Loạn” chứng chỉ, văn bằng

Thời gian gần đây, chị Huỳnh Thị Ngọc Anh (43 tuổi), công tác tại một bệnh viện ở TPHCM hàng ngày phải sắp xếp công việc để đi học Tin học, Ngoại ngữ, nhằm đáp ứng quy định của ngạch công chức và tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp đối với viên chức về chứng chỉ ngoại ngữ, tin học theo tiêu chuẩn mới. Cụ thể là Thông tư 01 của Bộ Giáo dục Đào tạo ban hành khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam và Thông tư 03 của Bộ Thông tin và Truyền thông quy định chuẩn kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin. Chị Anh cho biết, các nội dung bồi dưỡng thi Tin học cũng chỉ ở trình độ cơ bản, nhưng phải cố gắng học đủ số ngày thì mới đủ điều kiện dự thi. 

"Theo tôi nên bỏ quy định cán bộ, công chức viên chức phải nộp chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ, bởi vì khi tuyển dụng vào làm thì phải kiểm tra trình độ đạt yêu cầu mới nhận vào. Ngoài ra, đã đi làm mà còn phải sắp xếp đi học các môn đó thì rất bất tiện, trong khi việc học này nặng về hình thức và không đảm bảo chất lượng"- chị Anh chia sẻ.

Anh Lê Nhựt Duy, sinh năm 1983, công tác hơn chục năm qua tại một đơn vị sự nghiệp ở quận 1, TPHCM cũng từng có chứng chỉ A Tin học, nhưng “không còn phù hợp với chuẩn quy định hiện tại”. Buộc lòng anh phải đi học lại để lấy bằng, trong khi công việc hàng ngày gần như không sử dụng vi tính. 

"Đối với những người làm công việc ít liên quan hoặc không liên quan Tin học văn phòng nhưng vẫn đòi hỏi, yêu cầu chứng chỉ thì điều này vô tình gây khó khăn cho người lao động. Đồng thời gây lãng phí về thời gian công sức khi mà phải quay lại học lấy chứng chỉ Tin học A, trong khi trước đây tôi đã có chứng chỉ này"- anh Duy nói.

Tin nên đọc

Liên quan đến các loại văn bằng, chứng chỉ, những người công tác trong lĩnh vực báo chí cũng gặp phải khá nhiều phiền toái. Theo Thông tư liên tịch số 11 giữa Bộ Thông tin và Truyền thông và Bộ Nội vụ quy định mã số, tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp của các biên tập viên, phóng viên..., các phóng viên hạng 3 phải có 5 loại giấy tờ. Đó là bằng tốt nghiệp đại học trở lên chuyên ngành báo chí, xuất bản; trường hợp có bằng tốt nghiệp đại học không phải là chuyên ngành báo chí, xuất bản thì phải qua lớp bồi dưỡng về nghiệp vụ báo chí, xuất bản từ 8 tuần trở lên.

Ngoài ra, phải đạt trình độ tin học đạt chuẩn kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin cơ bản theo quy định tại Thông tư 03 năm 2014 của Bộ Thông tin và Truyền thông; trình độ ngoại ngữ bậc 2 theo quy định tại Thông tư 01 năm 2014 của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Đồng thời phải đạt sơ cấp lý luận chính trị trở lên và có chứng chỉ bồi dưỡng tiêu chuẩn chức danh Biên tập viên hạng 3.

Theo quy định này, nhiều nhà báo thâm niên nhiều năm công tác, có tác phẩm đạt giải thưởng về báo chí vẫn phải tham gia bồi dưỡng nghiệp vụ cho đủ thủ tục, chỉ vì tốt nghiệp đại học không đúng chuyên ngành báo chí. Anh Công Trường, một phóng viên ở TPHCM cho hay: các nhà báo dù thường xuyên làm việc trên máy tính vẫn phải đi học, đi thi lấy chứng chỉ tin học văn phòng, chưa kể một số nội dung để thi lấy chứng chỉ này không cần thiết đối với vị trí việc làm hiện tại. 

"Nếu một người đang làm việc tốt ở vị trí của mình thì việc đòi hỏi thêm những văn bằng nào đó thì cũng không cần thiết. Thứ hai là chưa chắc những người có văn bằng đó sẽ làm được việc. Thành ra phải xem xét cụ thể, chứ không thể bắt buộc mọi công chức, viên chức phải theo quy định cứng nhắc như vậy"- anh Trường cho hay.

Rà soát, loại bỏ các “thủ tục” không cần thiết

Không chỉ chứng chỉ ngoại ngữ, tin học mà còn nhiều loại chứng chỉ, giấy tờ khác khiến cán bộ, công chức, viên chức bất bình, mệt mỏi vì sự phi lý. PGS.TS Phạm Văn Tất, công tác tại Đại học Hoa Sen TPHCM rất bức xúc vì ông đã từng giảng dạy suốt 30 năm qua cho sinh viên Cao đẳng, Đại học và đào tạo cả bậc Tiến sĩ; các học trò của ông cũng đã trở thành Phó Giáo sư, Tiến sĩ. Nhưng giờ đây thầy và trò phải ngồi cùng lớp, để học chứng chỉ “phương pháp sư phạm giảng dạy đại học” theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo. PGS.TS Phạm Văn Tất cho biết đây cũng là tình cảnh của rất nhiều giảng viên ở các trường đại học khác, kể cả những giảng viên chính sắp nghỉ hưu. 

“Chứng chỉ này chỉ phù hợp với những giảng viên trẻ, chưa bao giờ kinh qua việc giảng dạy. Còn tôi đã đi dạy và đã học chứng chỉ về phương pháp giảng dạy ở nước ngoài 3-4 tháng. Bây giờ bắt tôi trở lại học một chứng chỉ, tôi không học. Bởi vì tôi đã là Phó Giáo sư, giảng viên cao cấp mà lại đi học lớp phương pháp giảng dạy nghiệp vụ sư phạm”- PGS Phạm Văn Tất cho biết. 

Thực trạng phải đi học để có văn bằng chứng chỉ theo quy định thực chất chỉ làm mất thời gian, tốn tiền của công chức, viên chức. Nhiều ý kiến cũng cho rằng việc buộc phải có văn bằng này, chứng chỉ kia dễ dẫn đến "lợi ích nhóm", tạo điều kiện cho các học viện, các trung tâm đào tạo bồi dưỡng có thêm lợi nhuận, mà không tính đến lợi ích chung của xã hội. Do đó cần phải xem xét lại những quy định liên quan xem có thực sự cần thiết hay không, nếu đã lỗi thời cần điều chỉnh phù hợp, thậm chí xóa bỏ. Bởi cơ man các loại văn bằng, chứng chỉ như vậy liệu có chứng minh được năng lực thực sự không, hay chỉ là hình thức?

Thời gian qua, cơ quan chức năng đã nỗ lực dẹp bỏ các chứng chỉ, văn bằng không cần thiết gây khó khăn cho công chức, viên chức, nhất là đội ngũ giáo viên, nhân viên y tế... Mới đây Bộ GD-ĐT thống nhất được với Bộ Nội vụ sẽ bỏ chứng chỉ tin học và ngoại ngữ cho giáo viên các trường công lập, dự kiến từ tháng 2/2021. Đây quả là một tin vui. Nếu như vậy thì hơn 1 triệu giáo viên công lập trên cả nước sẽ thoát cảnh lo chứng chỉ tin học và ngoại ngữ cho đủ chuẩn, vừa đỡ hao tốn công sức, vừa đỡ hẳn một khoản tiền nong. Việc bãi bỏ các văn bằng, chứng chỉ không cần thiết cần sớm được thực thi, giúp công chức, viên chức giảm bớt gánh nặng bằng cấp, an tâm công tác, nhất là giảm chi phí xã hội.

                                                                                                       Ngọc Xuân /VOV

Tin khác

Thời sự - Chính trị
Nhiều thập kỷ qua, hạ tầng hàng không Việt Nam luôn trong tình trạng "đuổi theo" nhu cầu” vận chuyển, trong đó Hà Nội và TP.HCM là những điểm nghẽn kìm hãm đà tăng trưởng. Tuy nhiên, bước sang năm 2026, Việt Nam đã thực hiện bước chuyển mình chiến lược: dùng sân bay để định vị mình như một mắt xích không thể thay thế trong chuỗi giá trị toàn cầu.
1 ngày
Thời sự - Chính trị
Phán quyết với tỷ lệ 6-3 của Tòa án Tối cao Mỹ (SCOTUS) vào ngày 20/02/2026 trong vụ kiện Learning Resources, Inc. v. Trump đã chính thức vô hiệu hóa các mức thuế "đối ứng" được áp đặt theo Đạo luật Quyền năng Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA).
2 ngày
Thời sự - Chính trị
 Một bài viết đầu Xuân, cho chính mình và cho những ai còn muốn đi xa hơn một đời người
3 ngày
Thời sự - Chính trị
Liên kết vùng đang mở ra không gian rộng lớn để từng địa phương và doanh nghiệp vươn mình, lớn mạnh, tạo bước nhảy vọt phát triển kinh tế xã hội theo định hướng của Chính phủ.
6 ngày
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Mùa xuân Bính Ngọ 2026 đang gõ cửa từng nhà máy, công trường và trong cả những bản kế hoạch kinh doanh đầy tham vọng. Đây không chỉ là mùa xuân của đất trời, mà là sự khởi đầu cho một “Kỷ nguyên vươn mình” của dân tộc.
6 ngày
Thời sự - Chính trị
Truyền thuyết Thánh Gióng vươn vai lớn nhanh như thổi là hình ảnh đẹp nhất cho sức mạnh tiềm tàng của dân tộc. Năm 2026, câu chuyện ấy đang được viết lại bởi khối Kinh tế tư nhân (KTTN). Dưới góc nhìn của ông Dương Long Thành, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ (DNT) Việt Nam, KTTN hôm nay đang mang trong mình “gen Phù Đổng”: ăn to, làm lớn và gánh vác sứ mệnh quốc gia trong một thế trận mới.
1 tuần
Thời sự - Chính trị
Trong bối cảnh các vụ án mua bán hóa đơn trái phép diễn biến phức tạp với quy mô hàng ngàn tỷ đồng, Cục Thuế vừa phát đi thông điệp cứng rắn về việc xử lý nghiêm cán bộ tiếp tay cho sai phạm.
1 tuần
Thời sự - Chính trị
Đại hội XIV của Đảng diễn ra trong những ngày đầu năm mới 2026, mừng Xuân Bính Ngọ, là sự kiện chính trị - văn hóa trọng đại của Đảng và cả dân tộc. Sự thành công rực rỡ của đại hội đã mở ra kỷ nguyên mới trong hành trình phát triển - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam.
1 tuần
Thời sự - Chính trị
Tối 12/2, TP.HCM chính thức khánh thành Công viên số 1 Lý Thái Tổ với tổng mức đầu tư hơn 263 tỷ đồng. Công trình được triển khai theo chủ trương của Thành ủy và UBND TP.HCM về “chuyển đổi đất trống thành công viên công cộng”, hoàn thành trước thềm Xuân Bính Ngọ, không chỉ là không gian dành tưởng niệm các nạn nhân Covid-19, mà còn mở ra một khoảng xanh nhân văn giữa lòng đô thị.
1 tuần
Thời sự - Chính trị
Nhân Ngày lễ tình yêu (Valentine - 14/2/2026) đang cận kề, Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (SACOMBANK) triển khai chương trình khuyến mãi hấp dẫn như hoàn tiền, ưu đãi mua sắm và quay số trúng thưởng với mong muốn tiếp thêm cảm hứng để khách hàng chủ động sẻ chia yêu thương theo cách thuận tiện, thông minh và nhiều tiện ích.
1 tuần
Công nghệ Số hóa
Bộ Khoa học và Công nghệ đang dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Trí tuệ nhân tạo.
1 tuần
Thời sự - Chính trị
Sự kiện ra mắt Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam tại TP.HCM (VIFC-HCMC) vào sáng ngày 11/02/2026 đánh dấu một bước ngoặt chiến lược trong việc định vị Việt Nam trên bản đồ tài chính thế giới. Đây không chỉ là một dự án hạ tầng kinh tế đơn thuần mà còn là biểu tượng cho nỗ lực cải cách thể chế và hội nhập sâu rộng của Chính phủ trong giai đoạn mới.
1 tuần
Thời sự - Chính trị
Với các cửa hàng WinMart, Masan đã chứng minh bán lẻ hiện đại không chỉ thành công ở đô thị mà còn có thể bứt phá mạnh mẽ tại nông thôn, mở ra động lực tăng trưởng mới cho năm 2026 và các năm tiếp theo.
1 tuần
Thời sự - Chính trị
Mùa Xuân đã về trên khắp non sông. Trong nắng ấm của mùa Xuân, chúng ta không chỉ thấy sắc thắm của đào mai, mà còn cảm nhận rõ nhịp đập hối hả của công trường, nhà máy và khí thế rạo rực trong lòng người. Đây là mùa Xuân của niềm tin được củng cố bằng hành động, là thời khắc dân tộc Việt Nam chính thức bước vào chặng đường bứt phá, kiến tạo nên dáng hình đất nước hùng cường.
1 tuần
Thời sự - Chính trị
Trong một động thái làm rung chuyển cấu trúc thương mại toàn cầu, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã chính thức áp đặt mức thuế 25% đối với hàng hóa từ các quốc gia tiếp tục duy trì giao dịch thương mại với Iran. Quyết định này đặt các đối tác kinh tế lớn vào một tình thế tiến thoái lưỡng nan: duy trì quan hệ năng lượng với Tehran hay bảo vệ quyền tiếp cận thị trường tiêu thụ lớn nhất thế giới.
2 tuần
Xem thêm