Thứ hai, 24/08/2026

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Văn bằng, chứng chỉ - thực lực hay 'giấy thông hành'?

Ngọc Xuân
- 15:09, 08/12/2020

(DNTO) - Chứng chỉ, văn bằng đang trở thành gánh nặng của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức. Việc rà soát lại những giấy tờ này là hết sức cần thiết, nhằm tiến tới loại bỏ dần “giấy phép con” trong công tác cán bộ và phát triển nguồn nhân lực trong bộ máy nhà nước.

PGS.TS Phạm Văn Tất (đứng) đang hướng dẫn triển khai Đề án Tạp chí Khoa học của Trường Đại học Hoa Sen TPHCM. Ảnh:VOV

PGS.TS Phạm Văn Tất (đứng) đang hướng dẫn triển khai Đề án Tạp chí Khoa học của Trường Đại học Hoa Sen TPHCM. Ảnh:VOV

“Loạn” chứng chỉ, văn bằng

Thời gian gần đây, chị Huỳnh Thị Ngọc Anh (43 tuổi), công tác tại một bệnh viện ở TPHCM hàng ngày phải sắp xếp công việc để đi học Tin học, Ngoại ngữ, nhằm đáp ứng quy định của ngạch công chức và tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp đối với viên chức về chứng chỉ ngoại ngữ, tin học theo tiêu chuẩn mới. Cụ thể là Thông tư 01 của Bộ Giáo dục Đào tạo ban hành khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam và Thông tư 03 của Bộ Thông tin và Truyền thông quy định chuẩn kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin. Chị Anh cho biết, các nội dung bồi dưỡng thi Tin học cũng chỉ ở trình độ cơ bản, nhưng phải cố gắng học đủ số ngày thì mới đủ điều kiện dự thi. 

"Theo tôi nên bỏ quy định cán bộ, công chức viên chức phải nộp chứng chỉ Tin học, Ngoại ngữ, bởi vì khi tuyển dụng vào làm thì phải kiểm tra trình độ đạt yêu cầu mới nhận vào. Ngoài ra, đã đi làm mà còn phải sắp xếp đi học các môn đó thì rất bất tiện, trong khi việc học này nặng về hình thức và không đảm bảo chất lượng"- chị Anh chia sẻ.

Anh Lê Nhựt Duy, sinh năm 1983, công tác hơn chục năm qua tại một đơn vị sự nghiệp ở quận 1, TPHCM cũng từng có chứng chỉ A Tin học, nhưng “không còn phù hợp với chuẩn quy định hiện tại”. Buộc lòng anh phải đi học lại để lấy bằng, trong khi công việc hàng ngày gần như không sử dụng vi tính. 

"Đối với những người làm công việc ít liên quan hoặc không liên quan Tin học văn phòng nhưng vẫn đòi hỏi, yêu cầu chứng chỉ thì điều này vô tình gây khó khăn cho người lao động. Đồng thời gây lãng phí về thời gian công sức khi mà phải quay lại học lấy chứng chỉ Tin học A, trong khi trước đây tôi đã có chứng chỉ này"- anh Duy nói.

Tin nên đọc

Liên quan đến các loại văn bằng, chứng chỉ, những người công tác trong lĩnh vực báo chí cũng gặp phải khá nhiều phiền toái. Theo Thông tư liên tịch số 11 giữa Bộ Thông tin và Truyền thông và Bộ Nội vụ quy định mã số, tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp của các biên tập viên, phóng viên..., các phóng viên hạng 3 phải có 5 loại giấy tờ. Đó là bằng tốt nghiệp đại học trở lên chuyên ngành báo chí, xuất bản; trường hợp có bằng tốt nghiệp đại học không phải là chuyên ngành báo chí, xuất bản thì phải qua lớp bồi dưỡng về nghiệp vụ báo chí, xuất bản từ 8 tuần trở lên.

Ngoài ra, phải đạt trình độ tin học đạt chuẩn kỹ năng sử dụng công nghệ thông tin cơ bản theo quy định tại Thông tư 03 năm 2014 của Bộ Thông tin và Truyền thông; trình độ ngoại ngữ bậc 2 theo quy định tại Thông tư 01 năm 2014 của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Đồng thời phải đạt sơ cấp lý luận chính trị trở lên và có chứng chỉ bồi dưỡng tiêu chuẩn chức danh Biên tập viên hạng 3.

Theo quy định này, nhiều nhà báo thâm niên nhiều năm công tác, có tác phẩm đạt giải thưởng về báo chí vẫn phải tham gia bồi dưỡng nghiệp vụ cho đủ thủ tục, chỉ vì tốt nghiệp đại học không đúng chuyên ngành báo chí. Anh Công Trường, một phóng viên ở TPHCM cho hay: các nhà báo dù thường xuyên làm việc trên máy tính vẫn phải đi học, đi thi lấy chứng chỉ tin học văn phòng, chưa kể một số nội dung để thi lấy chứng chỉ này không cần thiết đối với vị trí việc làm hiện tại. 

"Nếu một người đang làm việc tốt ở vị trí của mình thì việc đòi hỏi thêm những văn bằng nào đó thì cũng không cần thiết. Thứ hai là chưa chắc những người có văn bằng đó sẽ làm được việc. Thành ra phải xem xét cụ thể, chứ không thể bắt buộc mọi công chức, viên chức phải theo quy định cứng nhắc như vậy"- anh Trường cho hay.

Rà soát, loại bỏ các “thủ tục” không cần thiết

Không chỉ chứng chỉ ngoại ngữ, tin học mà còn nhiều loại chứng chỉ, giấy tờ khác khiến cán bộ, công chức, viên chức bất bình, mệt mỏi vì sự phi lý. PGS.TS Phạm Văn Tất, công tác tại Đại học Hoa Sen TPHCM rất bức xúc vì ông đã từng giảng dạy suốt 30 năm qua cho sinh viên Cao đẳng, Đại học và đào tạo cả bậc Tiến sĩ; các học trò của ông cũng đã trở thành Phó Giáo sư, Tiến sĩ. Nhưng giờ đây thầy và trò phải ngồi cùng lớp, để học chứng chỉ “phương pháp sư phạm giảng dạy đại học” theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo. PGS.TS Phạm Văn Tất cho biết đây cũng là tình cảnh của rất nhiều giảng viên ở các trường đại học khác, kể cả những giảng viên chính sắp nghỉ hưu. 

“Chứng chỉ này chỉ phù hợp với những giảng viên trẻ, chưa bao giờ kinh qua việc giảng dạy. Còn tôi đã đi dạy và đã học chứng chỉ về phương pháp giảng dạy ở nước ngoài 3-4 tháng. Bây giờ bắt tôi trở lại học một chứng chỉ, tôi không học. Bởi vì tôi đã là Phó Giáo sư, giảng viên cao cấp mà lại đi học lớp phương pháp giảng dạy nghiệp vụ sư phạm”- PGS Phạm Văn Tất cho biết. 

Thực trạng phải đi học để có văn bằng chứng chỉ theo quy định thực chất chỉ làm mất thời gian, tốn tiền của công chức, viên chức. Nhiều ý kiến cũng cho rằng việc buộc phải có văn bằng này, chứng chỉ kia dễ dẫn đến "lợi ích nhóm", tạo điều kiện cho các học viện, các trung tâm đào tạo bồi dưỡng có thêm lợi nhuận, mà không tính đến lợi ích chung của xã hội. Do đó cần phải xem xét lại những quy định liên quan xem có thực sự cần thiết hay không, nếu đã lỗi thời cần điều chỉnh phù hợp, thậm chí xóa bỏ. Bởi cơ man các loại văn bằng, chứng chỉ như vậy liệu có chứng minh được năng lực thực sự không, hay chỉ là hình thức?

Thời gian qua, cơ quan chức năng đã nỗ lực dẹp bỏ các chứng chỉ, văn bằng không cần thiết gây khó khăn cho công chức, viên chức, nhất là đội ngũ giáo viên, nhân viên y tế... Mới đây Bộ GD-ĐT thống nhất được với Bộ Nội vụ sẽ bỏ chứng chỉ tin học và ngoại ngữ cho giáo viên các trường công lập, dự kiến từ tháng 2/2021. Đây quả là một tin vui. Nếu như vậy thì hơn 1 triệu giáo viên công lập trên cả nước sẽ thoát cảnh lo chứng chỉ tin học và ngoại ngữ cho đủ chuẩn, vừa đỡ hao tốn công sức, vừa đỡ hẳn một khoản tiền nong. Việc bãi bỏ các văn bằng, chứng chỉ không cần thiết cần sớm được thực thi, giúp công chức, viên chức giảm bớt gánh nặng bằng cấp, an tâm công tác, nhất là giảm chi phí xã hội.

                                                                                                       Ngọc Xuân /VOV

Tin khác

Sự Kiện
Tiếp tục Chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, sáng 23/8, Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Dầu khí (sửa đổi) năm 2026 với 473/475 đại biểu có mặt biểu quyết tán thành (tỷ lệ 94,6%).
1 ngày
Sự Kiện
Tiếp tục Chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, sáng 23/8, Quốc hội biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan với 471/474 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành (tỷ lệ 94,20%).
1 ngày
VYEA
Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam được Bộ trưởng Bộ Quốc phòng tặng Bằng khen nhờ thành tích tham mưu tổ chức Cuộc thi "Em yêu biển, đảo quê hương" năm học 2025-2026, tại lễ chung kết sáng 22/8 ở Hà Nội.
1 ngày
Diễn đàn kinh tế tư nhân
Tại Diễn đàn Kinh tế tư nhân 2026 diễn ra ở TP.HCM ngày 21/8, TS Trần Du Lịch nhấn mạnh rằng, để vùng Đông Nam Bộ bứt phá và Việt Nam thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình, khu vực kinh tế tư nhân không thể tiếp tục phát triển đơn lẻ. Cần cấp thiết xây dựng một hệ sinh thái sản xuất và chuỗi logistics tích hợp toàn vùng, để các doanh nghiệp lớn giữ vai trò đầu tàu, dẫn dắt, nâng đỡ các doanh nghiệp vừa và nhỏ.
2 ngày
Sự Kiện
Sáng 22/8, thị trường tài chính toàn cầu chú ý diễn biến giá dầu, căng thẳng Mỹ - Iran và đà hồi phục chứng khoán Mỹ, trong khi trong nước nổi bật với chính sách thuế, bất động sản và loạt thông tin doanh nghiệp đáng chú ý.
2 ngày
Sự Kiện
Đại hội Đại biểu Hội Doanh trẻ TP.HCM đã tín nhiệm bầu anh Phan Tấn Đạt, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Khoáng sản và Xây dựng Bình Dương giữ chức vụ Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ TP.HCM Khóa I, nhiệm kỳ 2026 - 2029.
2 ngày
Sự Kiện
Chính sách giảm thuế cho doanh nghiệp nhỏ, biến động trái phiếu Mỹ, kỳ vọng nâng hạng chứng khoán Việt Nam cùng loạt diễn biến mới đang thu hút sự chú ý của thị trường.
3 ngày
Sự Kiện
Sáng 20/8, Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam đồng hành cùng Cảnh sát biển Việt Nam trao 100 suất học bổng trị giá 100 triệu đồng cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt tại Hà Nội.
3 ngày
Sự Kiện
Đường bay không chỉ kết nối hai điểm đến, mà còn mở ra khả năng kết nối các giá trị văn hóa, không gian du lịch, doanh nghiệp, thị trường và khát vọng phát triển. Nếu Quảng Trị hấp dẫn bởi vùng đất gắn với lịch sử, ký ức chiến tranh, hệ thống di tích lịch sử, văn hóa và tài nguyên thiên nhiên đặc sắc, thì Khánh Hòa có thế mạnh nổi bật về du lịch biển đảo với hệ sinh thái các vịnh đẹp nổi tiếng thế giới.
4 ngày
Sự Kiện
Cao tốc Quy Nhơn - Pleiku khởi công đoạn khó nhất; đề xuất mã định danh điện tử cho bất động sản; nâng ngưỡng kê khai thuế lên 10 tỷ đồng; kinh tế tầm thấp cần “luật chơi” riêng; nợ công Mỹ vượt 40.000 tỷ USD là những thông tin đáng chú ý.
4 ngày
Sự Kiện
Từ ngày 19 - 21/8/2026, tại Dinh Độc Lập, chương trình “Trở về thời khắc thiêng liêng” được tổ chức phục vụ công chúng TP.HCM, đưa người tham dự trở về thời khắc Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập tại Quảng trường Ba Đình ngày 2/9/1945 thông qua công nghệ thực tế ảo VR.
4 ngày
Sự Kiện
 Việt Nam mở rộng cơ hội đón dòng vốn Đức, rà soát Luật Đất đai 2024, thúc đẩy cải cách chính sách hỗ trợ doanh nghiệp và xử lý nhiều điểm nghẽn.
5 ngày
Tài chính - Thị Trường
Mức giá 60.600 đồng/cổ phiếu HGI khiến nhà đầu tư đặt nhiều câu hỏi, nhưng lãnh đạo HAGL cho rằng giá trị doanh nghiệp nằm ở vùng trồng, lợi nhuận và dư địa tăng trưởng những năm tới.
5 ngày
Sự Kiện
Luật Phát triển đô thị đang mở ra những hướng đi mới nhằm tháo gỡ các vướng mắc dân sinh kéo dài, đồng thời tạo khung pháp lý cho những cực tăng trưởng kinh tế mới.
6 ngày
VYEA
Tỉnh Lai Châu xác định đồng hành, tháo gỡ thủ tục và hỗ trợ pháp lý là nền tảng giúp doanh nghiệp tư nhân khai thác thế mạnh nông lâm nghiệp, tạo việc làm và nâng giá trị địa phương.
1 tuần
Xem thêm