Chiều 14/9, Phó Thủ tướng Vũ Đam, Phó Trưởng Ban Chỉ đạo Quốc gia về phòng, chống dịch Covid-19 đã làm việc với Bộ Y tế, Hội đồng đạo đức trong nghiên cứu y sinh học quốc gia (Hội đồng đạo đức) và Hội đồng tư vấn cấp giấy đăng ký lưu hành thuốc, nguyên liệu làm thuốc (Hội đồng tư vấn) cùng các nhà khoa học, các chuyên gia về nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, thử nghiệm lâm sàng, sản xuất thuốc, vaccine phòng, chống dịch Covid-19.

Tại cuộc làm việc, các chuyên gia tiếp tục khẳng định, trong điều kiện cấp thiết cần phải có vaccine cho nhu cầu phòng, chống dịch Covid-19, hướng tới có vaccine cho trẻ em.

Bộ Y tế cho biết, Việt Nam là một trong số ít nước trong khu vực đã chủ động nghiên cứu vaccine, với 3 ứng viên vaccine đang được thử nghiệm lâm sàng ở các giai đoạn khác nhau. Trong đó, 2 loại vaccine là phát triển trong nước, và 1 vaccine được chuyển giao công nghệ nước ngoài. Ngoài ra, Việt Nam đang tiếp tục hợp tác với 1 số quốc gia trong chuyển giao công nghệ sản xuất vaccine khác. 

Song song với các nỗ lực đàm phán mua vaccine từ các nhà sản xuất nước ngoài, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ về nghiên cứu, phát triển vaccine phòng Covid-19 trong nước, Bộ Y tế đã tạo mọi điều kiện thuận lợi trong việc nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, thử nghiệm lâm sàng vaccine Covid-19 cho các nhà sản xuất và doanh nghiệp trong nước. 

Thông tin cụ thể về các ứng viên vaccine tiềm năng, TS. Nguyễn Ngô Quang, Phó Cục trưởng Cục Khoa học công nghệ và Đào tạo, Bộ Y tế, cho biết từ nay đến cuối năm 2021, Việt Nam sẽ có ít nhất có 1 vaccine được cấp phép khẩn cấp và triển khai tiêm trong nước từ đầu năm 2022. 

Theo ông Quang, cũng trong chiều 14/9, Công ty Cổ phần Công nghệ sinh học Dược Nanogen và nhóm nghiên cứu sẽ nộp bổ sung báo cáo thử nghiệm lâm sàng vaccine Nanocovax. Ngày 15/9, Hội đồng đạo đức và Hội đồng tư vấn sẽ họp đánh giá.

Với ứng viên vaccine COVIVAC của Viện Vaccine và sinh phẩm Nha Trang đã đánh giá kết quả giữa kỳ thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 1; đã hoàn thành tiêm liều 1 của thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 2, từ ngày 15/9 đến 20/9 sẽ tiêm liều 2 của giai đoạn 2. Sau khi có kết quả đánh giá tính an toàn và tính sinh miễn dịch ở giai đoạn 2 để xác định được liều tối ưu, dự kiến tháng 12/2021 sẽ bắt đầu triển khai thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 3.

Các vaccine chuyển giao công nghệ hiện có vaccine ARCT-154 của Công ty Acturus Mỹ đang trong quá trình thử nghiệm lâm sàng. “Trước 20/12, phải có đủ dữ liệu thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 1, 2, 3 của vaccine ARCT-154”, ông Quang cho biết.

Đối với vaccine cho trẻ em, theo PGS.TS Lê Văn Truyền, Chủ tịch Hội đồng Tư vấn cấp giấy đăng ký thuốc, nguyên liệu làm thuốc, do liên quan đến vấn đề đạo đức nên trong điều kiện bình thường việc thử nghiệm vaccine không huy động trẻ em tham gia. Những vaccine ban đầu chỉ dành cho người lớn, sau một thời gian sử dụng, bảo đảm an toàn, hiệu quả thì mới xem xét cho trẻ em sử dụng. 

Vì vậy, hiện nay vaccine phòng Covid-19 đa phần để dành cho người lớn và một số hãng mới bắt đầu nghiên cứu để sản xuất vaccine cho trẻ em. Tuy nhiên, các nhà khoa học cho biết, về nguyên tắc các loại vaccine phòng Covid-19 có cơ chế hoạt động, tác động đối với người lớn, trẻ em giống nhau. 

Về thuốc điều trị, hiện tại có rất nhiều loại thuốc, đặc biệt là loại thuốc kháng virus Molnupiravir đang trong quá trình thử nghiệm cho thấy hiệu quả điều trị rất tốt. Các nhà khoa học, chuyên gia của Bộ Y tế kỳ vọng, sau khi hoàn thành thử nghiệm đánh giá lâm sàng, các doanh nghiệp dược của Việt Nam sẽ làm việc để có bản quyền sản xuất trong nước. Từ đó, tự chủ được nguồn thuốc điều trị ngay từ rất sớm cho các bệnh nhân Covid-19. 

Bên cạnh đó, những kết quả thử nghiệm bước đầu của một số bài thuốc Đông y cũng mở ra hướng kết hợp với Tây y trong điều trị bệnh nhân Covid-19.