Kì vọng tăng trưởng mạnh

Lãi suất tiền gửi ngân hàng giảm khiến nhiều người mong muốn thay đổi kênh tiết kiệm truyền thống sang các kênh đầu tư sinh lời tốt hơn. Ngoài kênh như thường thấy như cổ phiếu, bất động sản… thời gian gần đây, kênh trái phiếu doanh nghiệp đang được nhiều nhà đầu tư hướng đến..

Theo Bộ Tài chính, quy mô của thị trường trái phiếu Việt Nam năm 2019 đạt 40,14% GDP, gấp gần 5 lần so với năm 2011. Trong đó quy mô thị trường trái phiếu doanh nghiệp năm 2019 tăng trưởng mạnh so với các năm trước, tăng khoảng 31,2% so với cùng kỳ, đạt khoảng 10,85% GDP năm 2019.

TS. Nguyễn Quang Thương, Phó Vụ trưởng Vụ Phát triển thị trường, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết, ước tính đến cuối tháng 10/2020, quy mô thị trường trái phiếu doanh nghiệp có thể đạt khoảng 12,1 GDP.

So với thị trường các nước khu vực, với quy mô thị trường trái phiếu doanh nghiệp thường chiếm hơn 30% GDP, quy mô thị trường trái phiếu Việt Nam còn rất nhỏ nên có nhiều tiềm năng phát triển. Cùng với đó, việc tăng trưởng nhanh của thị trường này trong những năm gần đây là cơ hội cho các nhà đầu tư.

Cũng theo TS. Thương, việc đầu tư trái phiếu bên cạnh các loại tài sản khác giống như việc các nhà đầu tư ‘chia nhỏ trứng vào nhiều giỏ’ để giảm rủi ro. So sánh với thị trường cổ phiếu với mức giá giao động lớn, rủi ro cao; trái phiếu ít rủi ro hơn vì hầu hết nhà đầu tư đều có thể theo dõi được dòng tiền.

Trong trường hợp doanh nghiệp hoạt động ổn định, nhà đầu tư chỉ việc bỏ tiền đầu tư ban đầu, sau đó định kì nhận lãi, cuối kì nhận cả lãi và mệnh giá. Trong trường hợp tệ hơn, doanh nghiệp phá sản, không thể chi trả, theo thông thường, người mua trái phiếu doanh nghiệp là chủ nợ sẽ được thanh toán trước.

“Nếu đầu tư vào cùng một doanh nghiệp, rủi ro của trái phiếu sẽ thấp hơn cổ phiếu, nhưng lợi suất kì vọng của cổ phiếu cao hơn. Không có sản phẩm đầu tư nào rủi ro thấp nhưng lợi nhuận cao nên nhà đầu tư cần xác định khả năng chấp nhận rủi ro và lợi nhuận mong muốn ở mức nào. Vì vậy trước khi xuống tiền, nhà đầu tư cần tham vấn đơn vị tư vấn uy tín để có những quyết định sáng suốt, phù hợp”, ông Quang Thương cho biết.

Đầu tư từ đâu?

Đại diện Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng cho biết, hiện có các hình thức phát hành trái phiếu doanh nghiệp bao gồm phát hành ra công chúng và phát hành riêng lẻ.

Đối với hình thức phát hành trái phiếu doanh nghiệp ra công chúng, các cơ quan quản lý nhà nước yêu cầu doanh nghiệp công bố thông tin hoạt động, tài chính… minh bạch để bảo vệ nhà đầu tư. Điều này làm gia tăng chi phí cho doanh nghiệp nên nhiều doanh nghiệp không muốn hoặc không đủ điều kiện phát hành trái phiếu.

Đối với hình thức phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ, theo Luật Chứng khoán mới 2019, xu thế sẽ chỉ dành cho các nhà đầu tư chuyên nghiệp. Bởi theo ông Thương, cuộc chơi tài chính vốn chỉ dành cho những người có kiến thức và hiểu biết sâu về ngành vì rủi ro luôn luôn tồn tại trên thị trường, đặc biệt sau nhiều cuộc khủng hoảng tài chính, việc quản trị rủi ro hiện rất quan trọng với các nhà đầu tư.

Trong khi đó, nhà đầu tư nhỏ lẻ thường không có đủ thông tin hoặc không đủ khả năng phân tích thông tin thị trường, doanh nghiệp. Ví dụ một doanh nghiệp có biểu hiện phá sản nhưng vẫn phát hành trái phiếu, nhà đầu tư cần biết để thương lượng mệnh giá… Vì vậy theo ông Thương, để đảm bảo an toàn, các nhà đầu tư nhỏ lẻ, cá nhân có thể đầu tư thông qua mua chứng chỉ quỹ của các quỹ trái phiếu.

“Bản thân các quỹ tài chính này là những nhà đầu tư chuyên nghiệp, họ sẽ thay mặt nhà đầu tư để rót tiền vào các loại tài sản khác như cổ phiếu, trái phiếu, bất động sản… Các quỹ có cách quản lý tài sản chuyên nghiệp với mức chi phí thấp nên nhà đầu tư có thể an tâm. Xu thế đầu tư qua quỹ là xu thế của tương lai”, ông Thương nhấn mạnh.

TS. Nguyễn Quang Thương cũng cho biết, việc ra đời Luật đầu tư 2019, cùng các Nghị định của Chính phủ và thông tư Bộ Tài chính sắp ban hành là khung khổ pháp lý hỗ trợ thị trường đầu tư tài chính phát triển ổn định, bảo vệ các thành viên trong thị trường, trong đó có các nhà đầu tư nhỏ lẻ.

“Cơ quan nhà nước cung cấp khuôn khổ pháp lý rõ ràng, minh bạch để các doanh nghiệp phát hành trái phiếu công bố thông tin đầy đủ. Nhưng nhà đầu tư phải hiểu được những thông tin đó để không bị đầu tư lệch hướng, tránh rủi ro. Vì vậy bản thân các nhà đầu tư nhỏ lẻ phải biết tự bảo vệ mình, phải trang bị kiến thức khi bước vào thị trường này”, TS. Thương nhấn mạnh.