Chi phí tăng vọt và áp lực lên kho bãi Mỹ

Một trong những tác động tức thời và rõ ràng nhất của thuế quan là sự gia tăng chi phí. Việc áp thuế lên hàng hóa nhập khẩu, đặc biệt từ Trung Quốc, đã buộc các doanh nghiệp phải tìm cách đối phó. Một chiến lược phổ biến là nhập khẩu và tích trữ hàng hóa ồ ạt trước khi các mức thuế mới có hiệu lực.

Hành động này đã tạo ra một "cú sốc nhu cầu" đột ngột đối với không gian kho bãi, không chỉ đẩy giá thuê lên cao mà còn gây áp lực vận hành nặng nề.

Những tác động này không còn là lý thuyết, mà đã hiện hữu rõ trong hoạt động và báo cáo tài chính của các "gã khổng lồ" bán lẻ và tiêu dùng Mỹ. Chính họ là những người phải đối mặt trực tiếp với bài toán chi phí gia tăng do thuế quan và hệ lụy kho bãi.

Walmart và Target – Gánh nặng của người khổng lồ bán lẻ: Các tập đoàn như Walmart và Target, vốn nhập khẩu một lượng hàng hóa khổng lồ từ châu Á, đã phải công khai cảnh báo về tác động của thuế quan.

Khi một mức thuế 25% được áp lên các mặt hàng gia dụng, đồ điện tử hay đồ nội thất, họ đứng trước hai lựa chọn: tự hấp thụ chi phí và hy sinh lợi nhuận, hoặc tăng giá bán và đẩy gánh nặng sang người tiêu dùng.

CEO của Walmart, Doug McMillon, đã nhiều lần khẳng định rằng việc tăng giá là khó tránh khỏi. Vấn đề trở nên trầm trọng hơn khi họ phải tích trữ lượng hàng lớn để né thuế. Chi phí thuê thêm hàng triệu mét vuông kho bãi, cộng với chi phí vốn bị "đóng băng" trong hàng tồn kho, đã trở thành một gánh nặng thực sự, buộc họ phải tính toán lại toàn bộ chiến lược định giá sản phẩm.

The Home Depot và Lowe's – Bài toán với hàng hóa cồng kềnh: Các chuỗi cửa hàng cải tạo nhà cửa này bị ảnh hưởng nặng nề bởi thuế quan đánh vào các sản phẩm như máy công cụ, thiết bị chiếu sáng, sàn gỗ, và gạch ốp lát. Ví dụ, một chiếc máy khoan do một thương hiệu như Stanley Black & Decker sản xuất tại Trung Quốc không chỉ chịu thuế trực tiếp, mà khi được nhập về Mỹ với số lượng lớn, nó còn góp phần vào sự quá tải của hệ thống kho bãi.

The Home Depot phải cạnh tranh quyết liệt trên thị trường cho thuê kho công nghiệp vốn đã "sốt", trả giá cao hơn để có không gian lưu trữ những mặt hàng cồng kềnh này, và chi phí đó chắc chắn sẽ được cộng vào giá bán cuối cùng.

Nike – Dịch chuyển để né thuế nhưng vẫn gặp khó ở kho bãi: Nike là một ví dụ điển hình cho chiến lược dịch chuyển sản xuất sang Việt Nam để giảm phụ thuộc vào Trung Quốc và né rủi ro thuế quan.

Tuy nhiên, dù một đôi giày Nike được sản xuất tại Việt Nam không bị áp thuế như hàng Trung Quốc, nó vẫn không thể miễn nhiễm hoàn toàn khỏi các hệ lụy. Khi cập cảng Mỹ, container hàng của Nike vẫn phải đối mặt với tình trạng tắc nghẽn chung và phải cạnh tranh cho một chỗ trong các kho phân phối đang quá tải.

Chi phí logistics tăng cao và thời gian giao hàng kéo dài vẫn là một vấn đề, cho thấy việc thay đổi nơi sản xuất chỉ giải quyết được một phần của bài toán.

Rốt cuộc, chính người tiêu dùng Mỹ là người phải chi trả cho cuộc chiến thương mại và sự tắc nghẽn của chuỗi cung ứng. Giá của một chiếc xe đạp, một bộ bàn ghế hay một chiếc máy hút bụi đều âm thầm cộng thêm chi phí thuế quan và "cơn sốt" kho bãi.

Sự thay đổi trong chiến lược chuỗi cung ứng và điểm sáng Việt Nam

Đối mặt với bất ổn, các công ty đang buộc phải đánh giá lại toàn bộ chuỗi cung ứng. Mô hình "just-in-time" đang dần được thay thế bởi mô hình "just-in-case", chấp nhận duy trì mức tồn kho cao hơn tại Mỹ.

Quan trọng hơn, cuộc chiến thuế quan đang thúc đẩy một làn sóng đa dạng hóa ra khỏi Trung Quốc. Trong xu thế này, Việt Nam nổi lên như một điểm sáng, trở thành một trong những điểm đến hàng đầu cho các doanh nghiệp tìm cách giảm thiểu rủi ro.

Nhiều tập đoàn đa quốc gia trong các lĩnh vực điện tử, dệt may, da giày và đồ gỗ đã và đang dịch chuyển một phần hoạt động sản xuất từ Trung Quốc sang Việt Nam. Các báo cáo gần đây ghi nhận sự tăng trưởng mạnh mẽ trong vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào lĩnh vực sản xuất tại Việt Nam và kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang Mỹ cũng tăng vọt. Động thái này không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn đặt ra những thách thức.

Thách thức về hạ tầng: Sự dịch chuyển ồ ạt gây áp lực lớn lên cơ sở hạ tầng logistics của Việt Nam, từ cảng biển, đường bộ cho đến chính hệ thống kho bãi. Tình trạng quá tải tại các cảng chính và sự thiếu hụt kho bãi hiện đại, đạt tiêu chuẩn quốc tế đang trở thành một vấn đề cấp bách.

Rủi ro về giám sát: Mỹ đang tăng cường giám sát để chống lại việc hàng hóa Trung Quốc "mượn đường" Việt Nam để lẩn tránh thuế quan. Điều này đòi hỏi Việt Nam phải siết chặt quản lý về quy tắc xuất xứ để tránh nguy cơ trở thành đối tượng của các biện pháp trừng phạt thương mại.

Cạnh tranh gia tăng: Dù Việt Nam được hưởng lợi, các đối thủ cạnh tranh trong khu vực như Mexico, Indonesia và Malaysia cũng đang nỗ lực thu hút dòng vốn dịch chuyển, tạo ra một môi trường cạnh tranh gay gắt.Tác động trái chiều và những hệ lụy khó lường

Mặc dù việc tích trữ hàng hóa ban đầu đã gây ra tình trạng thiếu hụt không gian kho bãi tại Mỹ, về lâu dài, tác động có thể sẽ phức tạp hơn. Một số nhà phân tích lo ngại rằng nếu thuế quan tiếp tục duy trì ở mức cao, nó có thể làm giảm tổng thể khối lượng giao thương. Các hãng vận tải biển đã báo cáo về việc hủy chuyến và dự báo lượng hàng hóa từ Trung Quốc vào Mỹ có thể giảm, có khả năng dẫn đến tình trạng dư thừa công suất kho bãi trong tương lai.

Thêm vào đó, các biện pháp trả đũa thuế quan từ các quốc gia khác cũng có thể ảnh hưởng đến hàng xuất khẩu của Mỹ, tạo ra thêm những thách thức cho các hoạt động logistics và kho bãi liên quan.

Sự bất ổn do chính sách thuế quan gây ra đang buộc ngành kho bãi của Mỹ phải trở nên linh hoạt và có khả năng thích ứng cao hơn. Về phía Việt Nam, đây là một cơ hội lớn để nâng cao vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu, nhưng đi kèm với đó là yêu cầu cấp thiết phải nhanh chóng đầu tư, nâng cấp hạ tầng logistics và tăng cường minh bạch trong quản lý xuất xứ hàng hóa.

Trong trung và dài hạn, bản đồ logistics của Mỹ và toàn cầu có thể sẽ được vẽ lại. Sự trỗi dậy của các trung tâm sản xuất mới như Việt Nam sẽ định hình lại nhu cầu về vị trí và loại hình kho bãi tại Mỹ, đặc biệt là tại các cảng Bờ Tây vốn là cửa ngõ chính cho hàng hóa châu Á.

Các doanh nghiệp Việt Nam cần chủ động nắm bắt cơ hội, đầu tư vào công nghệ, nâng cao chất lượng và năng lực cạnh tranh, đồng thời chuẩn bị sẵn sàng cho những thách thức và sự giám sát chặt chẽ hơn từ các thị trường nhập khẩu lớn.