Thị trường chứng khoán Mỹ đang dời xa hiện thực của nền kinh tế
(DNTO) - Trong bối cảnh tăng trưởng GDP của Mỹ đang chậm lại và thị trường lao động bộc lộ những dấu hiệu bất ổn, sức sống mạnh mẽ của thị trường chứng khoán nước này lại đang dựa trên kỳ vọng vào trí tuệ nhân tạo (AI - Artificial Intelligence) và cắt giảm lãi suất. Điều này đang tạo ra một khoảng cách đứt gãy nguy hiểm.
Theo Mark Zandi, nhà kinh tế trưởng của Moody's, khoảng cách ngày càng lớn giữa thị trường và nền kinh tế thực tế có thể dẫn đến những hậu quả rất nghiêm trọng. Ảnh: Fortune
Chuyên gia kinh tế trưởng của Moody’s Analytics, ông Mark Zandi, đã đưa ra cảnh báo về tình trạng "ngắt kết nối" ngày càng trầm trọng giữa thị trường tài chính Mỹ và các chỉ số kinh tế căn bản của nước này. Theo ông Zandi, mặc dù các chỉ số chứng khoán và hàng hóa như vàng, bạc vẫn duy trì đà tăng trưởng ấn tượng, nền kinh tế Hoa Kỳ thực sự đang rơi vào trạng thái trì trệ với nhiều rủi ro tiềm ẩn.
Số liệu từ Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC - Department of Commerce) cho thấy tăng trưởng Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) thực tế của nước này đã giảm tốc mạnh mẽ, chỉ còn 1,4% trong quý cuối cùng của năm 2025 so với mức 4,4% của quý trước đó. Con số này thấp hơn đáng kể so với tiềm năng tăng trưởng 2,5% của nền kinh tế. Dù tỷ lệ thất nghiệp có sự điều chỉnh nhẹ xuống 4,3% trong tháng vừa qua, các ước tính sửa đổi cho thấy mức tăng trưởng việc làm trong suốt năm 2025 gần như bằng không.
Bất chấp những tín hiệu tiêu cực từ hiện thực nền kinh tế, thị trường tài chính vẫn tiếp tục bứt phá nhờ làn sóng đầu tư vào công nghệ trí tuệ nhân tạo. Hiện nay, 5 tập đoàn công nghệ lớn nhất đã chiếm tới 30% giá trị của chỉ số S&P 500. Các nhà phân tích từ Goldman Sachs thậm chí còn dự báo chỉ số này sẽ tăng thêm 12% trong năm 2026.
Ông Zandi nhận định rằng các nhà đầu tư đang rót vốn dựa trên niềm tin mù quáng rằng giá tài sản sẽ tiếp tục tăng nhanh chỉ vì chúng đã từng tăng trong quá khứ.
Sự đứt gãy với hiện thực này là một điểm yếu khi đối mặt với nguy cơ đảo chiều đột ngột. Nếu thị trường chứng khoán sụt giảm, nhóm 10% những người có thu nhập cao nhất tại Hoa Kỳ - vốn đóng góp gần một nửa tổng chi tiêu tiêu dùng - có thể sẽ thắt chặt chi tiêu. Điều này sẽ giáng một đòn mạnh vào GDP, dẫn đến việc các doanh nghiệp cắt giảm quy mô và gây ra sự co hẹp kinh tế.
Rủi ro còn bị khuếch đại bởi các yếu tố bên ngoài như chính sách thuế quan của chính quyền Trump hay các căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông. Ông Zandi cảnh báo rằng khi giá tài sản sụt giảm, hệ lụy sẽ không chỉ dừng lại ở việc mất mát tài sản trên giấy tờ mà còn trực tiếp đe dọa sự ổn định của một nền kinh tế vốn đã mong manh.
Đối với Việt Nam, diễn biến này là một dấu hiệu quan trọng trong việc điều hành chính sách tiền tệ và giám sát thị trường vốn. Nền kinh tế nước ta phụ thuộc nhiều vào xuất khẩu sang thị trường Hoa Kỳ, bất kỳ sự sụt giảm tiêu dùng nào từ các hộ gia đình Mỹ cũng sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến đơn hàng của các doanh nghiệp trong nước. Ngoài ra, sự lệch pha này vẫn có thể diễn ra giữa thị trường chứng khoán và sức khỏe doanh nghiệp nội địa.