Trong cuộc họp gần đây nhất của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) vào đầu tháng 11, Fed tiếp tục giữ nguyên lãi suất điều hành trong phạm vi mục tiêu 5,25-5,50%. Đây là cuộc họp thứ hai liên tiếp Fed giữ nguyên lãi suất điều hành sau đợt tăng kéo dài trước đó. Tiếp theo đó, chỉ số CPI tháng 10 của Hoa Kỳ cũng như Chỉ số giá sản xuất (PPI) mới công bố đều thấp hơn kỳ vọng của thị trường. Do đó, thị trường đang nghiêng về kịch bản Fed tạm dừng tăng lãi suất tại cuộc họp tiếp theo vào tháng 12/2023 và cắt giảm lãi suất sớm nhất vào Q2/2024.

Tính đến ngày 13/11/2023, chỉ số DXY của đồng đô la Mỹ đã giảm xuống 105,6 điểm, giảm 1,2% so với mức đỉnh gần nhất ngay trước cuộc họp tháng 11 của Fed. DXY yếu hơn đã kéo tỷ giá USD/VNĐ xuống 24.383, do đó giảm 0,9% so với mức đỉnh gần nhất vào ngày 26/10/2023 (+3,2% so với đầu năm).

Kể từ đầu năm nay, USD vẫn tăng giá so với hầu hết các đồng tiền trong khu vực, đáng chú ý là Peso của Philippines (+0,6% so với đầu năm); Baht của Thái (+3,9%); Nhân dân tệ của Trung Quốc (+5,4%) và Ringgit của Malaysia (+6,9%). Khối phân tích kỳ vọng tỷ giá USD/VND sẽ tiếp tục hạ nhiệt trong giai đoạn cuối năm 2023 do Fed có thể tạm dừng chu kỳ tăng lãi suất và kỳ vọng tỷ giá USD/VND sẽ dao động trong khoảng 24.300-24.400.

Trong báo cáo phân tích thị trường tiền tệ vừa công bố, VNDirect chỉ ra một số yếu tố hỗ trợ cho sự ổn định của tiền đồng, bao gồm thặng dư thương mại cao kỷ lục; thặng dư tài khoản vãng lai cao; FDI và kiều hối ổn định.

Có thể thấy, một trong những yếu tố giúp hỗ trợ cho sự ổn định của đồng VND là dòng vốn FDI chảy vào thị trường Việt tăng mạnh trong tháng 10 vừa qua. Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư (MPI), vốn FDI đăng ký tăng 50,2% so với cùng kỳ, đạt gần 5,6 tỷ USD trong tháng 10, ghi nhận vốn đăng ký trong một tháng cao nhất kể từ tháng 1/2020.

Cùng với đó, vốn FDI thực hiện tăng 4,5% so với cùng kỳ đạt 2,1 tỷ USD. Việt Nam đã thu hút một lượng dự án FDI đáng kể trong tháng 10, trong đó có dự án Tổ hợp công nghệ tế bào quang điện Jinko Solar Hải Hà với quy mô 1,5 tỷ USD, và dự án Nhà máy Lite-on Quảng Ninh trị giá gần 700 triệu USD.

Nhận định nhu cầu phục hồi tại các thị trường phát triển trong bối cảnh lạm phát hạ nhiệt và hàng tồn kho giảm, nhiều doanh nghiệp FDI đang lên kế hoạch thành lập dự án mới và mở rộng đầu tư tại Việt Nam. Đó là nguyên nhân chính dẫn đến sự chuyển biến tích cực của dòng vốn FDI trong những tháng qua. Ngoài ra, với lợi thế lớn về trữ lượng đất hiếm lớn thứ hai thế giới, Việt Nam cũng đang tích cực thu hút dòng vốn FDI để phát triển ngành bán dẫn.

Trong 10 tháng của năm 2023, vốn FDI thực hiện tăng 2,4% so với cùng kỳ lên 18,0 tỷ USD trong khi vốn FDI đăng ký tăng 14,7% so với cùng kỳ lên 25,8 tỷ USD. Tổng có 2.608 dự án được cấp phép mới (+66% so với cùng kỳ) với vốn đăng ký 15,3 tỷ USD (+54%); 1.051 dự án (+19%) được cấp phép trong các năm trước được phê duyệt bổ sung vốn đầu tư (FDI tăng dần), với tổng trị giá 5,3 tỷ USD (-39% so với cùng kỳ); 2.836 (-5%) lượt góp vốn, mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài với tổng giá trị góp vốn là 5,1 tỷ USD (+35%).

Dòng vốn FDI tăng sẽ thúc đẩy quá trình phục hồi của nền kinh tế Việt Nam. Năm 2022, vốn FDI giải ngân vào Việt Nam đạt mức cao kỷ lục 22,4 tỷ USD, tương đương 5,6% GDP danh nghĩa. Nhìn vào các đối thủ của Việt Nam trong việc thu hút FDI, vốn FDI giải ngân/GDP danh nghĩa của Indonesia và Malaysia lần lượt là 3,5% và 9,0%.

Một yếu tố nữa góp phần hỗ trợ cho sự ổn định của đồng VND là áp lực tỷ giá giảm bớt mở ra cơ hội cho Ngân hàng Nhà nước (NHNN) bơm ròng số tiền đã hấp thụ trước đó trở lại thị trường thông qua kênh OMO. Trong tuần trước (từ 6-10/11), NHNN đã bơm ròng khoảng 50 nghìn tỷ đồng (2,1 tỷ USD) qua kênh OMO, qua đó giảm lượng dư nợ tín phiếu xuống gần 155 nghìn tỷ đồng (6,4 tỷ USD). Động thái này đã tạm thời xóa tan lo ngại trên thị trường về việc NHNN sẽ đảo ngược chính sách nới lỏng tiền tệ do áp lực tỷ giá.