Thứ năm, 17/09/2026

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Nguy cơ mới của cuộc tấn công 'tiêm lệnh' trong Al

Chiến Mạnh
- 08:36, 05/09/2023

(DNTO) - Trong thời đại của trí tuệ nhân tạo (AI) đang phát triển mạnh mẽ, cuộc tấn công "tiêm lệnh hay tiêm lời nhắc" (prompt injection) trở thành một mối đe dọa nghiêm trọng đối với sự an toàn và bảo mật trực tuyến.

 

Ảnh minh họa: analyticsindiamag.com

Ảnh minh họa: analyticsindiamag.com

Cuộc tấn công "tiêm lệnh" là một hình thức tấn công nhắm vào các hệ thống trí tuệ nhân tạo sử dụng mô hình ngôn ngữ để tạo ra đầu ra dựa trên lệnh hoặc yêu cầu đầu vào từ người dùng. Nguy cơ của cuộc tấn công này xuất phát từ việc kẻ tấn công nhập các câu lệnh hoặc yêu cầu độc hại để làm dữ liệu đầu vào của hệ thống AI. Khi hệ thống xử lý lệnh tiêm, nó có thể tạo ra kết quả không mong muốn, tiết lộ thông tin cá nhân, hoặc thậm chí thực hiện các hành động độc hại.

Hay nói cách khác tiêm lệnh là hành động thao tác một mô hình ngôn ngữ để khiến nó nói ra những điều mà nó không nên nói. Và có sự phân biệt giữa tiêm lệnh trực tiếp và tiêm lệnh gián tiếp.

Tiêm lệnh trực tiếp

Tiêm lệnh trực tiếp là những cuộc tấn công thao tác trực tiếp mô hình ngôn ngữ để khiến chúng viết ra những điều mà chúng không nên viết, thường là những điều không hợp pháp hoặc nguy hiểm. Thao tác ChatGPT để tạo thuốc nổ hoặc viết mã độc hại là một thực hành đã tăng mạnh, và mặc dù có những nỗ lực của OpenAI và các mô hình ngôn ngữ khác để chống lại nó, những cuộc tấn công này vẫn khá khó để đối phó.

Tiêm lệnh gián tiếp

Tiêm lệnh gián tiếp là một loại cuộc tấn công nhắm vào các hệ thống sử dụng mô hình ngôn ngữ, chẳng hạn như chatbot, các plug-in hoặc giao diện web dựa trên mô hình ngôn ngữ. Loại cuộc tấn công này bao gồm việc đánh lạc hướng mô hình từ chức năng ban đầu của nó để làm cho nó thực hiện một hành động khác hoặc tiết lộ hướng dẫn của nó.

Nguy cơ chính của cuộc tấn công "tiêm lệnh"

Tiết lộ thông tin cá nhân: Một trong những nguy cơ nghiêm trọng nhất của cuộc tấn công "tiêm lệnh" là khả năng tiết lộ thông tin cá nhân của người dùng. Khi kẻ tấn công thực hiện cuộc tấn công, họ có thể tạo ra đầu ra chứa thông tin nhạy cảm, chẳng hạn như mật khẩu, số thẻ tín dụng hoặc địa chỉ email, dẫn đến rủi ro nghiêm trọng về sự riêng tư và an ninh cá nhân.

Phát tán thông tin sai lệch: Cuộc tấn công "tiêm lệnh" cũng có thể được sử dụng để phát tán thông tin sai lệch hoặc tin tức giả mạo. Khi thông tin giả mạo được tạo ra bằng cách thay đổi lệnh hoặc yêu cầu đầu vào, nó có thể gây sự hoang mang và đánh đố người sử dụng, ảnh hưởng đến quyết định và hành vi của họ.

Gây hại cho doanh nghiệp: Doanh nghiệp sử dụng trí tuệ nhân tạo để tương tác với khách hàng có thể trở thành mục tiêu của cuộc tấn công "tiêm lệnh." Khi cuộc tấn công thành công, có thể dẫn đến tổn thất về uy tín của doanh nghiệp và sự mất khách hàng.

Mất kiểm soát của hệ thống: Khi một cuộc tấn công "tiêm lệnh" thành công, người tấn công có thể kiểm soát hệ thống AI và thực hiện các hành động độc hại. Điều này có thể bao gồm việc đánh cắp thông tin quan trọng, phát tán mã độc, hoặc thậm chí làm hỏng hoặc làm chậm hoạt động của hệ thống.

Phương pháp tấn công này hoàn toàn mới về loại hình, gây ảnh hưởng mạnh mẽ trong lĩnh vực an ninh mạng truyền thống. Chỉ có những chuyên gia hiểu rõ về những hệ thống AI mới có thể đối phó và xây dựng các phòng thủ vững chắc trước những cuộc tấn công này.

Tin khác

Doanh nhân - Doanh nghiệp
Trong bối cảnh cuộc cạnh tranh công nghệ toàn cầu ngày càng gay gắt, việc lựa chọn chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn phù hợp với năng lực nội tại đang là bài toán then chốt đối với Việt Nam.
2 ngày
An toàn thông tin
Truy xuất nguồn gốc được nói đến rất nhiều, nhưng trong thực tế triển khai, các doanh nghiệp chưa thật sự hiểu và làm đúng. Nhiều doanh nghiệp băn khoăn không biết phải thực hiện như thế nào, QR Code cần sử dụng ra sao, tem truy xuất nguồn gốc phải dán và quản lý như thế nào... Nhiều doanh nghiệp kỳ vọng việc dán tem, sử dụng mã QR có thể giúp ngăn chặn hàng giả. Nhưng thực tế có trường hợp tem chống hàng giả cũng bị làm giả.
5 ngày
Công nghệ
Tại Diễn đàn Kinh tế Phương Đông lần thứ XI diễn ra vào đầu tháng 9/2026 ở Vladivostok (Nga), Chủ tịch Hiệp hội Internet Việt Nam (VIA) Vũ Hoàng Liên đã đưa ra những đưa ra góc nhìn về chiến lược phát triển công nghiệp công nghệ số. Theo ông, sự phát triển bền vững không đến từ tư duy khép kín mà phải bắt nguồn từ giá trị thực tế mang lại cho người dùng và việc chủ động mở rộng hợp tác quốc tế trên cơ sở tin cậy.
1 tuần
Công nghệ
Bún, phở tươi và snack ngày càng phổ biến, song chất lượng giữa các cơ sở sản xuất còn khác biệt. Việc xây dựng quy chuẩn được kỳ vọng tạo mặt bằng chung, nhưng cần sát thực tế.
1 tuần
An toàn thông tin
Chính phủ vừa ban hành Nghị định 284/2026/NĐ-CP quy định chi tiết về xử phạt vi phạm hành chính đối với các hoạt động liên quan đến tài sản mã hóa và thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam. Văn bản quy phạm pháp luật này nhằm thiết lập hành lang pháp lý, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư và ngăn ngừa rủi ro phát sinh trong giai đoạn triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa.
1 tuần
Công nghệ
Việc tắt sóng 2G không chỉ tác động đến những người đang sử dụng điện thoại 2G mà một số smartphone 4G vẫn có thể bị gián đoạn khả năng nghe gọi nếu chưa đáp ứng điều kiện thoại trên mạng 4G.
2 tuần
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Làn sóng âm nhạc do trí tuệ nhân tạo khởi tạo đang làm tràn ngập các nền tảng phát trực tuyến, đe dọa trực tiếp đến nguồn thu nhập và làm thay đổi toàn bộ mô hình kinh doanh của ngành âm nhạc.
3 tuần
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Cuộc đâm đơn của hai gã khổng lồ Universal và Sony nhắm vào Suno đã phơi bày mâu thuẫn sâu sắc trong ngành âm nhạc toàn cầu. Giữa vòng vây kiện tụng, quyết định hợp tác của Warner Music đang mở ra một mô hình khai thác bản quyền hoàn toàn mới trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo.
3 tuần
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Chưa tới ba năm, nhóm kỹ sư từng xử lý dữ liệu tài chính tại Cambridge đã đưa Suno từ một công cụ thử nghiệm thành startup AI âm nhạc định giá 5,4 tỷ USD. Sự bùng nổ của nền tảng này đang đặt ngành công nghiệp sáng tạo toàn cầu trước một bước ngoặt chưa từng có.
3 tuần
Xu thế
Từ ngày 18/08/2026, Viettel chính thức triển khai tính năng kích hoạt eSIM trên thiết bị sử dụng hệ điều hành iOS theo cơ chế tự động, không cần quét mã QR - một công nghệ hoàn toàn mới tại Việt Nam.
4 tuần
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Chỉ trong vài năm ngắn ngủi, những cánh rừng cọ dầu bạt ngàn ở miền nam Malaysia đã lột xác thành đại bản doanh siêu máy tính của thế giới. Nhưng đằng sau dòng vốn hàng chục tỷ USD, quốc gia Đông Nam Á này đang phải giải quyết bài toán hóc búa về tài nguyên và lằn ranh mỏng manh của các lệnh trừng phạt công nghệ.
4 tuần
Tài chính - Thị Trường
Quyết định áp thuế lên tới 100% đối với thiết bị bay không người lái của Mỹ không chỉ bảo hộ sản xuất trong nước mà còn chứa đựng ý đồ chiến lược nhằm kiểm soát các công nghệ nhạy cảm. Để lọt qua khe cửa hẹp ưu đãi 15%, các tập đoàn công nghệ toàn cầu buộc phải bước vào cuộc tái cấu trúc linh kiện toàn diện.
1 tháng
Công nghệ
Báo cáo quản trị bán niên 2026 của Vietjet vừa hé lộ thỏa thuận chính thức đưa Internet vệ tinh Starlink lên toàn bộ đội bay. Động thái này không chỉ định hình lại trải nghiệm hành khách mà còn châm ngòi cho cuộc đua hạ tầng số trên không tại khu vực Đông Nam Á.
1 tháng
Sự Kiện
Mục tiêu đến năm 2030 đào tạo ít nhất 50.000 nhân lực ứng dụng AI ngành trọng điểm, 10.000 chuyên gia trình độ cao và phổ cập kỹ năng AI cho toàn dân.
1 tháng
Công nghệ
Nghị định 274/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 21/8/2026 với điểm nổi bật là chính sách khuyến khích doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao, công nghệ xanh, hướng tới phát triển bền vững.
1 tháng
Xem thêm