Thứ sáu, 28/03/2025
Doanh Nhân Trẻ

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Ngành công nghiệp hàng không thế giới vẫn đang loay hoay tìm giải pháp trong bóng đêm Covid-19

Thiên Kim
- 20:57, 20/02/2021

(DNTO) - Các giám đốc điều hành của các hãng hàng không lớn đều mô tả năm 2020 bằng những ngôn từ buồn như "một năm trải qua địa ngục" đối với United Airlines; “năm khó khăn nhất” trong lịch sử của hãng Delta Airlines hay “năm thử thách nhất” của American Airlines...

Những khoản lỗ tỷ đô

Trong vài tháng gần đây, du lịch bằng đường hàng không (air travel) đang có dấu hiệu hồi phục nhưng vẫn giảm sâu so với đầu năm 2019, trước đại dịch Covid-19 và không ai biết khi nào hoạt động kinh doanh này sẽ trở lại bình thường. Hai nhóm đối tượng chính đem lại doanh thu cho các hãng hàng không là các công ty du lịch và du khách quốc tế có khả năng đứng “dự bị” trong nhiều năm tới.

Không có khách doanh nhân, các hãng hàng không đang cố gắng phục vụ những nhóm khách mê du lịch không bị nản lòng bởi đại dịch. Ảnh: Eve Edelheit (The New York Times)

Không có khách doanh nhân, các hãng hàng không đang cố gắng phục vụ những nhóm khách mê du lịch không bị nản lòng bởi đại dịch. Ảnh: Eve Edelheit (The New York Times)

Hiện tại, các hãng hàng không vẫn đang phục vụ nhưng chỉ có một nhóm nhỏ những du khách mê di chuyển và không từ bỏ những chuyến trượt tuyết hoặc đi biển dù đại dịch. Ben Baldanza, cựu Giám đốc điều hành của hãng hàng không giá rẻ Spirit Airlines, cho biết: “Thiết lập những chuyến bay đến khu vực đông khách hàng là một chiến lược linh hoạt và thông minh nhưng không phải là cách lâu dài để các hãng hàng không tăng doanh thu”.

Vì đại dịch, du khách có xu hướng không tiêu nhiều tiền nữa nên khiến cho ngành hàng không càng trở nên “bầm dập” hơn. Phần lớn hành khách trên máy bay là những người đi thăm gia đình và bạn bè, hơn là những du khách đi du lịch hay đi công tác nên mức độ chi tiêu giảm đáng kể. Theo thống kê của Hiệp hội hàng không Mỹ, trước đại dịch, các hãng hàng không Mỹ vận chuyển khoảng 30% du khách đi công tác nhưng chiếm 40-50% doanh thu. Tuy nhiên, các chuyên gia dự đoán còn lâu lượng du khách này mới trở lại bằng như trước đây.

Cũng theo ước tính của Hiệp hội hàng không Mỹ, năm qua bốn hãng hàng không lớn nhất của Mỹ gồm  American Airlines, Delta, United Airlines và Southwest Airlines đã lỗ hơn 31 tỷ USD, toàn ngành đang lỗ hơn 150 triệu USD mỗi ngày.

Thậm chí, các khoản lỗ còn nghiêm trọng hơn nếu các hãng hàng không được xem xét thêm khoản trợ cấp 40 tỷ đô la từ liên bang để trả lương cho nhân viên và hàng chục tỷ đô vay lãi suất thấp từ Chính phủ. Vấn đề hiện thời là các hãng hàng không không có đủ khách cho mỗi chuyển để đạt đến mức hòa vốn.

Ngành công nghiệp này đã dành phần lớn thời gian trong năm qua để nghiên cứu cắt giảm chi phí và tinh gọn bộ máy, những chiếc máy bay cũ, kém hiệu quả bị loại bỏ; các hợp đồng thương mại phải đàm phán lại; và khuyến khích hàng chục nghìn người lao động nhận bồi thường thất nghiệp hoặc nghỉ hưu sớm. Sự sụt giảm 2/3 lưu lượng đi lại bằng đường hàng không không đủ bù đắp các khoản chi phí. Nếu sự phục hồi kinh tế và tiêm chủng Covid-19 bị chậm trễ, có thể các hãng hàng không không thể chịu đựng nổi.

Tuy nhiên, các hãng hàng không cũng rất hy vọng. Hãng Southwest cho biết doanh số bán hàng trong tháng 2/2021 tốt hơn dự kiến. Hãng Alaska Airlines cho biết họ hy vọng sẽ khai thác khoảng 80% số chuyến bay vào mùa hè này so với năm 2019, hãng Hawaiian Airlines cũng đưa ra dự báo lạc quan tương tự. Giám đốc điều hành của Delta Airlines, Ed Bastian, trong thông điệp gửi khách hàng vào tuần trước, ông mong đợi “sự trở lại vào mùa xuân” khi niềm tin của khách hàng tăng lên, sự hạn chế đi lại giảm xuống và việc tiêm chủng vắc xin được mở rộng. Tuần trước, hãng JetBlue cũng bắt đầu các chuyến bay hàng ngày từ New York, Boston và Los Angeles đến Miami và thêm các chuyến bay theo mùa đến Key. Theo Sheila Kahyaoglu, một nhà phân tích hàng không và quốc phòng: “Cuộc thảo luận đang chuyển từ việc ai sống sót sang việc ai chiếm nhiều cổ phần hơn trong quá trình phục hồi. Hãng nào có khả năng tiếp cận các thị trường nhất định tốt nhất".

JetBlue bắt đầu các chuyến bay hàng ngày từ New York, Boston và Los Angeles đến Miami và thêm các chuyến bay theo mùa đến Key West. Ảnh: Chang W. Lee (The New York Times)

JetBlue bắt đầu các chuyến bay hàng ngày từ New York, Boston và Los Angeles đến Miami và thêm các chuyến bay theo mùa đến Key West. Ảnh: Chang W. Lee (The New York Times)

Các hãng hàng không Mỹ cũng nhận được một số hỗ trợ kịp thời. Các nhà lập pháp ở Washington đang tiếp tục nỗ lực tung ra gói viện trợ lớn thứ ba cho ngành này kể từ khi đại dịch xảy ra vào mùa xuân năm ngoái. Tuần trước Ủy ban Hạ viện hỗ trợ 14 tỷ đô la để các hãng hàng không có thể trả lương cho người lao động đến hết tháng 9, thêm vào đó, Quốc hội đang xem xét gói cứu trợ bổ sung do đại dịch Covid-19.

Và nỗ lực kích cầu

Mới đây, hãng Delta Airlines đã gia hạn lệnh cấm hành khách đặt chỗ ngồi ở giữa đến hết tháng 4 nhằm giãn cách không gian tiếp xúc và cho thuê một giám đốc y tế cho hãng. Động thái này là một phần trong nỗ lực của Delta Airlines xây dựng thương hiệu như một nhà cung cấp dịch vụ cao cấp, quan tâm hơn đến sức khỏe. Hãng Southwest cũng tung ra các chương trình khuyến mãi, bao gồm cả việc giảm giá vé đầy hứa hẹn với giá thấp nhất là 50 USD/một chiều nhân kỷ niệm 50 năm thành lập. Hãng hàng không này thường có doanh thu lớn vào mùa thu và đôi khi có doanh thu vào mùa hè. Giám đốc điều hành Southwest, Gary Kelly cho biết: “Giờ mục tiêu rất đơn giản là kích thích du lịch. Hầu hết các chuyên gia trong ngành cho biết họ hy vọng du khách sẽ quay trở lại với số lượng lớn hơn vào mùa xuân hoặc mùa hè này, khi thời tiết cải thiện và nhiều người được tiêm phòng hơn”.

Các hãng hàng không hy vọng phục hồi sau đại dịch Covid-19. Ảnh: Chang W. Lee (The New York Times)

Các hãng hàng không hy vọng phục hồi sau đại dịch Covid-19. Ảnh: Chang W. Lee (The New York Times)

Nhưng lập kế hoạch cho điều đó không dễ dàng. Hành khách từng đặt chuyến bay trước nhiều tháng, nhưng xác nhận chỉ sau vài tuần. Và xu hướng đặt chuyến bay thường khó nắm bắt. Hunter Keay, nhà phân tích hàng không cao cấp tại Wolfe Research cho biết: “Mỗi khi nhu cầu có dấu hiệu hồi phục, nó lại lùi một bước nữa. Vì vậy, rất khó cho các hãng hàng không bước ra khỏi khó khăn đó và đưa các chuyến bay trở lại, bởi vì chỉ cần đi sai thì các hãng sẽ đối mặt với các vấn đề tài chính trầm trọng hơn”. Có lẽ câu hỏi khó nhất đối với các hãng hàng không và các công ty du lịch khác là khi nào các giám đốc điều hành, quản lý cấp trung và các doanh nhân sẽ cảm thấy thoải mái để bay.

Theo các hãng hàng không, trong ba tháng cuối năm 2020, hoạt động du lịch của các công ty đã giảm từ 85% trở lên. Hiệp hội Nhà nghỉ và Khách sạn Hoa Kỳ cho biết họ không hy vọng hoạt động kinh doanh sẽ hồi phục hoàn toàn cho đến năm 2024. Vì trong cuộc khủng hoảng tài chính một thập kỷ trước, các chuyến công tác quốc tế của các doanh nghiệp giảm còn 13%, nhưng phải mất 5 năm để trở lại mức cao nhất trước đó, theo McKinsey.

Một số chuyên gia cho rằng số chuyến công tác của các công ty có thể không bao giờ hồi phục hoàn toàn vì nhiều cuộc họp trực tiếp được thay thế vĩnh viễn bằng các cuộc họp trực tuyến video và cuộc gọi điện thoại. Theo IdeaWorks, một công ty tư vấn việc làm cho biết trong một báo cáo tháng 12/2020, việc đi lại cho các cuộc họp bán hàng, hội nghị và triển lãm thương mại ít bị ảnh hưởng vĩnh viễn nhưng các chuyến đi ngắn hơn để gặp gỡ đồng nghiệp trong vài giờ có thể bị ảnh hưởng nặng nề.

Theo nghiên cứu nội bộ của hãng hàng không Delta Airlines vào tháng 1 vừa qua, có khoảng 40% khách hàng doanh nghiệp lớn đang mong đợi các chuyến đi công tác của họ sẽ được phục hồi hoàn toàn vào năm 2022 và tăng thêm 11% vào năm 2023. Chỉ 7% cho biết việc đi công tác có thể không bao giờ được khôi phục hoàn toàn, trong khi số còn lại nói rằng họ không chắc khi nào mọi thứ sẽ trở lại bình thường.

Giám đốc Airbus, ông Guillaume Faury cho biết ngành hàng không vẫn còn nhiều bất ổn. Ảnh: Régis Duvignau (Reuters)

Giám đốc Airbus, ông Guillaume Faury cho biết ngành hàng không vẫn còn nhiều bất ổn. Ảnh: Régis Duvignau (Reuters)

Tập đoàn sản xuất máy bay Airbus (châu Âu) vừa báo cáo mức lỗ hơn 1 tỷ euro vào năm ngoái và sẽ tiếp tục giữ lại các khoản thanh toán của cổ đông sau khi việc giao máy bay của hãng giảm 1/3. Năm 2020, Airbus đã bàn giao 566 máy bay thương mại, giảm mạnh so với 863 chiếc của năm 2019, và dự kiến sẽ tương tự vào năm 2021. Việc giao hàng máy bay chậm lại khiến doanh thu của Airbus giảm 27% xuống còn 49,9 tỷ euro (42,4 tỷ bảng Anh) vào năm ngoái, dẫn đến khoản lỗ ròng 1,13 tỷ euro cho năm 2020. Đồng thời, Airbus cũng có kế hoạch sa thải 15.000 lao động, bao gồm 1.700 tại Anh.

Ngành hàng không vẫn chịu áp lực trong năm tới trong bối cảnh "môi trường biến động" do đại dịch Covid-19. Theo ông Peter McNally, một chuyên gia trong ngành tại công ty nghiên cứu Third Bridge: “Các hãng hàng không thương mại có khởi đầu khó khăn vào năm 2021 và triển vọng từ Airbus phản ánh điều đó. Tình hình có thể cải thiện khi vắc-xin được phân phối rộng rãi hơn”.

Tin khác

Tài chính - Thị Trường
Quyết định của Tổng thống Donald Trump vào ngày 26/3 về việc áp dụng mức thuế 25% với ô tô nhập khẩu xuất phát từ một mục tiêu chính trị rõ ràng: bảo vệ và thúc đẩy sản xuất trong nước. Tuy nhiên, kết quả của chính sách này không hoàn toàn mang lại những lợi ích như kỳ vọng mà kéo theo hàng loạt hệ lụy tiêu cực.
19 giờ
Bất động sản
Khi các kênh đầu tư đều có nhiều yếu tố hấp dẫn nhưng cũng có không ít rủi ro đi kèm, việc lựa chọn kênh đầu tư phù hợp trở nên khó hơn với nhà đầu tư.
1 ngày
Tài chính - Thị Trường
Tiền xuất hiện ở cả khối nội và khối ngoại chung tay bắt đáy giúp ORS bật tăng sau chuỗi ngày nằm sàn liên tiếp.
2 ngày
Tài chính - Thị Trường
PDR chào phiên đầu tuần ngay giá sàn. Nhà đầu tư rũ hàng mạnh, tuy nhiên dòng tiền bắt đáy đã phần nào cản lực rơi của cổ phiếu này.
4 ngày
Tài chính - Thị Trường
Trong khi nhóm ngành ngân hàng giữ xu hướng tăng thì TPB lại lộn ngược dòng rơi mạnh, thậm chí có tình trạng bán tháo khi có tới 80 triệu cổ phiếu được trao tay trong phiên.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Theo chuyên gia, thị trường trong nước và thị trường thế giới không đồng pha với nhau. Nếu FED chưa giảm lãi suất thì điều này cũng khó gây tác động đến thị trường chứng khoán.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Thị giá HSG giảm gần 3%, đưa vốn hóa thị trường của Tập đoàn Hoa Sen giảm hơn 450 tỷ đồng, trước các thông điệp cẩn trọng từ Chủ tịch Lê Phước Vũ.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Cuộc chiến thương mại toàn diện của Tổng thống Mỹ, Donald Trump, đang làm dấy lên lo ngại về suy thoái kinh tế, thế nhưng các nhà đầu tư đã tìm thấy một nơi trú ẩn mới không thể ngờ tới: cổ phiếu Trung Quốc.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Bamboo Capital vừa thông tin, ông Kou Kok Yiow (Chris), Chủ tịch HĐQT đột ngột từ trần vào ngày 8/3/2025 do bạo bệnh, hưởng thọ 63 tuổi.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Nếu so với mức giá đóng cửa phiên cuối tuần vừa qua, mức giá mục tiêu được KBSV đưa ra cao hơn 15,6% với 151.900 đồng/cổ phiếu.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Cổ phiếu SHB đã bứt phá tăng kịch trần với khối lượng giao dịch khủng hơn 141 triệu cổ phiếu, giá trị giao dịch hơn 1,4 ngàn tỷ đồng và vẫn còn gần 7 triệu đơn vị dư mua thời điểm chốt phiên.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Trước tình hình giá xăng dầu thế giới biến động, tỷ giá VND/USD thay đổi và các quy định hiện hành, liên Bộ Công Thương - Tài chính đã quyết định phương án điều hành giá xăng dầu để đảm bảo giá xăng dầu trong nước phù hợp với thế giới.
2 tuần
Tài chính - Thị Trường
Đà tăng mạnh của bộ đôi VHM và VIC đã cho thấy triển vọng tích cực của doanh nghiệp cũng như sự khởi sắc của thị trường chứng khoán trong nước.
2 tuần
Tài chính - Thị Trường
Sự biến động mạnh mẽ của giá dầu thế giới trong những ngày gần đây đã tạo ra những ảnh hưởng đáng kể đến thị trường năng lượng toàn cầu. Với việc dự trữ dầu và nhiên liệu của Mỹ giảm mạnh, giá dầu Brent và WTI đều tăng cao hơn so với dự báo. Điều này phản ánh sự mất cân bằng giữa cung và cầu, đồng thời đặt ra nhiều thách thức cho ngành công nghiệp dầu mỏ trong thời gian tới.
2 tuần
Tài chính - Thị Trường
Thời gian gần đây, chính quyền Mỹ đã triển khai một loạt chính sách thuế quan nhằm bảo vệ nền kinh tế nội địa. Tuy nhiên, thay vì củng cố niềm tin, các biện pháp này lại gây ra sự bất ổn lớn cho các nhà đầu tư.
2 tuần
Xem thêm