Thứ năm, 09/07/2026

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Họa từ miệng mà ra

Lương Gia Cát Tường
- 17:00, 31/01/2021

(DNTO) - Cứ mỗi lần dịch Covid-19 bùng phát trở lại, tình trạng thông tin thất thiệt xung quanh dịch bệnh lại lan truyền, bất chấp hàng trăm trường hợp đã bị cơ quan chức năng xử lý trước đây.

Mới đây, ngày 29/1, cơ quan công an đã xử lý 2 trường hợp ở Sơn La tung tin sai sự thật lên trang Facebook cá nhân về tình hình dịch bệnh Covid-19 với tổng số tiền phạt là 15 triệu đồng.

Trường hợp thứ hai là trường hợp lan truyền trên mạng xã hội hình ảnh một tờ khai báo giả, thông tin một người mắc Covid-19 tại TP.Cẩm Phả, Quảng Ninh đi hát karaoke “có tay vịn”. Nhận định đây là hành vi làm nhiễu loạn thông tin, gây hoang mang dư luận, ảnh hưởng đến công tác truy vết, phòng chống dịch, cơ quan chức năng đang tiến hành truy xét và sẽ xử lý nghiêm các cá nhân vi phạm.  

Tương tự, cũng trong ngày 29/1, qua rà quét không gian mạng, Trung tâm Xử lý tin giả Việt Nam, Bộ Thông tin và Truyền thông cũng đã phát hiện thông tin "24h đêm mai phong tỏa Hà Nội", "Hà Nội 24h đêm mai đóng hết cửa ngõ"... lan truyền trên mạng xã hội. Trung tâm khẳng định đây là tin giả (fake news), sẽ chuyển thông tin này đến cơ quan chức năng để điều tra, xử lý nghiêm theo quy định pháp luật.

Tin Phong tỏa Hà Nội do dịch bệnh COVID-19 là tin giả - Ảnh Trung tâm Xử lý tin giả Việt Nam

Tin Phong tỏa Hà Nội do dịch bệnh COVID-19 là tin giả - Ảnh Trung tâm Xử lý tin giả Việt Nam

Câu nói “Họa từ miệng mà ra” với các trường hợp trên đây quả thật không sai chút nào. Trong cuộc sống hằng ngày, những lời lẽ đơm đặt, dựng chuyện hoặc “thêm mắm dậm muối”, thêu dệt nhắm vào một cá nhân, tập thể hoặc tổ chức nào đó nhằm thỏa mãn ý đồ (thường là xấu) của người tung tin vẫn thường hay xảy ra. Những lời nói không được kiểm soát ấy không chỉ khiến cho bản thân người đơm đặt bị phê phán, tẩy chay thậm chí bị xử phạt mà đôi khi còn khiến những người có liên quan rơi vào nghịch cảnh bị thiệt hại nghiêm trọng về tinh thần, vật chất.

Đối tượng hứng chịu những tin đồn ác ý thường bất kể thành phần nào trong xã hội. Tuy nhiên khi nói đến thị phi người ta hay nghĩ ngay đến giới showbiz vì tất cả con người và câu chuyện của cái thế giới ấy đều thuộc về công chúng. Không thể kể hết những thị phi xảy ra trong đời sống showbiz, từ những bí mật đời tư, giới tính,  hôn nhân tan vỡ, chuyện quỵt tình - tiền của các sao… đến mối quan hệ chân dài - đại gia, chuyện đổi tình lấy vai diễn… tất tần tật bị moi ra, đơm đặt, phóng đại không thương tiếc.

Công sở cũng là nơi mà miệng lưỡi thế gian tỏ rõ tầm sát thương của nó không kém cạnh gì thế giới showbiz.  Bởi vì đấy được xem là một xã hội thu nhỏ với đầy đủ đặc điểm tính cách, các tình huống bi hài. Chỉ cần hôm nay bạn mặc kiểu váy lạ, chỉ cần một cử chỉ thân thiện của sếp với cô nhân viên mới, chỉ cần hai người “cô nam quả nữ” đi trễ họp cùng một lúc… thế là bao nhiêu tình tiết được suy diễn, bàn luận và thêu dệt thành một câu chuyện có đầu, có đuôi có cao trào, thắt nút, mở nút thật hấp dẫn.

Đặc biệt trong giới doanh nhân, thị phi tỏ ra khốc liệt và nguy hiểm hơn nhiều vì nó liên quan đến vấn đề cạnh tranh “sống còn”. Một tin đồn sai vô tình hay cố ý được lan truyền, có thể làm thiệt hại hàng trăm tỷ đồng cho một doanh nghiệp, có thể làm cho một ngành nghề nào đó lao đao. Còn nhớ cách đây nhiều năm, tin đồn “ăn bưởi bị ung thư”, chỉ riêng nông dân trồng bưởi ở tỉnh Tiền Giang đã bị thiệt hại hơn 100 tỷ đồng trong vòng một tháng.

Mới đây, thông tin giả trên một số trang mạng xã hội cho rằng “Trà thanh nhiệt Dr Thanh hỗ trợ điều trị Covid-19”  không chỉ gây cản trở, khó khăn cho công tác phòng, chống dịch, khiến Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã phải đăng thông báo khuyến cáo mọi người cẩn trọng mà còn khiến doanh nghiệp cũng phải ra thông báo đính chính và cho biết thông tin không chính xác này đã gây thiệt hại không nhỏ cho doanh nghiệp. Sau đó, doanh nghiệp đã có động thái phối hợp các cơ quan chức năng để làm rõ ý đồ xấu của người tung tin đồn trên.

Trong gia đình, với các mối quan hệ mẹ chồng nàng dâu, chị em bạn dâu, anh em cột chèo, thậm chí cả trong anh chị em ruột cũng không tránh khỏi điều tiếng thị phi.

Lời nói không mất tiền mua, nhưng không vì thế mà chúng ta “hào phóng” sử dụng nó một cách bừa bãi. (Ảnh: Internet)

Lời nói không mất tiền mua, nhưng không vì thế mà chúng ta “hào phóng” sử dụng nó một cách bừa bãi. (Ảnh: Internet)

Trên thế giới ảo, thị phi cũng có thể tạo thành một cơn bão mạng dữ dội chỉ cần một cú click chuột cho một cái like, một vài lời bình, một chia sẻ thông tin, nó có thể làm thiệt hại đến cuộc sống của cá nhân, của nhiều người, của một tổ chức…

Người chịu tiếng thị phi ngoài những tổn thất về kinh tế thì tổn thất tinh thần với họ là đặc biệt nghiêm trọng. Họ cảm thấy suy sụp, bất an, mất hết niềm tin cuộc sống… thậm chí tự tử.

Lời nói không mất tiền mua, nhưng không vì thế mà chúng ta “hào phóng” sử dụng nó một cách bừa bãi. Nhất là trong tình hình chính phủ cùng toàn dân đang ra sức chống dịch bệnh hướng đến một cái Tết bình an, vui vẻ. Mọi thông tin có liên quan đến dịch Covid-19 nên tham khảo các thông tin chính thống đáng tin cậy.   

Tin khác

Góc Nhìn
Trong một quốc gia, “Vốn niềm tin” cũng quan trọng không thua gì vốn kinh tế. Sự thiếu minh bạch điểm số, hành vi gian lận thi cử xảy ra có hệ thống và lập đi lập lại trong thời gian qua, mới đây là vụ việc “điểm 10 Tuyên Quang”, đang rút cạn dần “vốn niềm tin” của quốc gia.  
16 giờ
Lifestyle
Sự trở lại của Tăng Thanh Hà sau 13 năm vắng bóng không trải hoa hồng mà đối diện với cơn bão định kiến khắt khe từ công chúng. Đằng sau cuộc tranh cãi về nhan sắc diễn viên thủ vai Hoàng hậu Nam Phương là nỗi khao khát bảo vệ ký ức lịch sử và bài toán thương mại đầy toan tính của các nhà làm phim Việt Nam khi đối mặt với rủi ro tài chính.
1 ngày
Góc Nhìn
Ngày 2/7 tại TP.HCM, Dự án điện ảnh “Hoàng hậu cuối cùng” vừa chính thức ra mắt, lập tức mạng xã hội nổ ra chủ đề bàn luận xung quanh vai diễn của diễn viên Tăng Thanh Hà. Điều gì đang thay đổi cách người Việt giải trí? Có phải thị trường giải trí và điện ảnh Việt Nam đang chứng kiến một sự dịch chuyển mạnh mẽ.  
2 ngày
Lifestyle
Ranh giới giữa phim giải trí hút khách và tác phẩm hàn lâm đang dần bị xóa nhòa trên thị trường điện ảnh. Chiến thắng của một dự án hành động giật gân tại kỳ liên hoan phim quốc tế uy tín đánh dấu bước trưởng thành vượt bậc về tư duy sản xuất lẫn kỹ thuật dàn dựng của nền công nghiệp nội địa.
3 ngày
Góc Nhìn
Nhiều người dân thành phố Hồ Chí Minh, cho đến hôm nay trong lòng vẫn còn rất lâng lâng khi tham dự sự kiện kỷ niệm 50 năm ngày thành phố Sài Gòn - Gia Định mang tên Bác. Đó không chỉ là một lễ hội với màn trình diễn công nghệ 3D Mapping độc đáo. Đằng sau nó là câu chuyện nửa thế kỷ dũng cảm “phá rào”, năng động sáng tạo và đầy khát vọng vươn lên.  
4 ngày
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Giữa cơn sốt AI, một xu hướng ngược chiều đang nổi lên: các tập đoàn đang "cầu cứu" những người mà họ vừa thay thế bằng AI. Hóa ra, có những kỹ năng mà AI không hoán đổi được.
5 ngày
Sự Kiện
Việc Ngân hàng Thế giới (WB) chính thức nâng hạng Việt Nam vào nhóm quốc gia có thu nhập trung bình cao trong năm 2026, dựa trên con số GNI bình quân đầu người đạt 4.970 USD của năm 2025, không đơn thuần là một dấu mốc thống kê. Đây là kết quả của một quá trình tích lũy nội lực kéo dài, đánh dấu sự chuyển dịch về chất trong cấu trúc kinh tế quốc gia.
5 ngày
Góc Nhìn
Kể từ ngày 1/7/2026, một số chính sách bắt đầu có hiệu lực thi hành. Trong đó có quy định về điều chỉnh lương hưu. Đó không chỉ là một thông báo với những câu chữ có giá trị pháp lý. Đằng sau nó là quyền được sống có phẩm giá của người già trong một xã hội đang “già hóa” nhanh chóng.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Cơn khát năng lượng toàn cầu đang được xoa dịu một phần nhờ sự trở lại đột ngột của một trong những nguồn cung lớn nhất khu vực Trung Đông. Dòng chảy thương mại này không chỉ giải quyết bài toán thiếu hụt cục bộ mà còn định hình lại cấu trúc giá trị trên thị trường năng lượng quốc tế.
1 tuần
Góc Nhìn
Những dữ liệu kinh tế mới nhất từ Mỹ đang tạo ra một cơn địa chấn kỳ vọng trên thị trường tài chính toàn cầu, khi các nhà đầu tư buộc phải định giá lại kịch bản Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể quay lại lộ trình tăng lãi suất ngay trong tháng 9.
1 tuần
Góc Nhìn
Dùng các biện pháp pháp chế tài dành cho người dùng “nick ảo” để công kích, thóa mạ, bắt nạt, quấy rối người khác, lấy quyền lực vô hình của mình “thay trời hành đạo” bằng lời lẽ cay nghiệt không khó. Cái khó là làm sao để lòng trắc ẩn và tính thiện lương được nuôi dưỡng trong mỗi con người ẩn danh ấy.
2 tuần
Văn Hóa-Giải Trí
Trong thời đại mà sự chú ý của công chúng trở thành một hình thức kinh doanh mới, để giành được vài giây dừng lại của khán giả, mọi yếu tố đều phải được các chương trình truyền hình, trong đó có chương trình phát sóng về World Cup, khai thác triệt để. Hình ảnh của các biên tập viên cũng không ngoại lệ.
2 tuần
Tài chính - Thị Trường
Bốn tháng eo biển Hormuz bị phong tỏa đã tước đi của thị trường toàn cầu hơn 1 tỷ thùng dầu, đẩy hàng loạt nền kinh tế châu Á đến ranh giới suy thoái. Dù thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran vừa thắp lên tia hy vọng giải tỏa áp lực, cuộc khủng hoảng này đã phơi bày sự mong manh chí mạng của các quốc gia phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn năng lượng nhập khẩu.
2 tuần
Xu thế
Khi Google tung ra tính năng AI giúp tóm tắt nội dung ngay trên trang kết quả tìm kiếm, lượng truy cập đến các trang tin báo chí sụt giảm mạnh. Một cuộc tranh chấp sống còn đã bùng nổ giữa công nghệ và giới báo chí.
2 tuần
Góc Nhìn
VTVgo Plus cán mốc 1 triệu lượt mua gói cho thấy công chúng Việt Nam không quay lưng với nội dung chính thống, mà chỉ đòi hỏi báo chí phải được thiết kế như một sản phẩm số đúng nghĩa: tiện lợi hơn, có bản sắc hơn và thấu hiểu người dùng hơn.
2 tuần
Xem thêm