Thông tin mới công bố của MSCI về xếp hạng các thị trường chứng khoán cho thấy, Việt Nam vẫn không có tên trong danh sách xem xét nâng hạng của tổ chức này. MSCI chỉ ra nhiều tiêu chí chưa cải thiện tại thị trường Việt Nam, bao gồm:

Giới hạn sở hữu nước ngoài: các doanh nghiệp thuộc một số ngành nghề nhạy cảm bị áp dụng giới hạn tỷ lệ sở hữu nước ngoài từ 0 - 75%, gây ảnh hưởng đến hơn 10% quy mô thị trường cổ phiếu Việt Nam.

Thị trường bị ảnh hưởng đáng kể bởi vấn đề room ngoại, điều này khiến hơn 1% rổ MSCI Vietnam IMI bị ảnh hưởng do room nước ngoài thấp. Quy định thị trường, không phải tất cả các quy định đều có bản tiếng Anh và thông tin liên quan đến nhiều công ty chưa được công bố đầy đủ bằng tiếng Anh. 

MSCI đánh giá Việt Nam đã ghi nhận nhiều bước tiến trong vòng 12 tháng qua, đáng chú ý là việc nhà đầu tư tổ chức nước ngoài có thể giao dịch mua cổ phiếu không yêu cầu có đủ tiền và lộ trình công bố thông tin bằng tiếng Anh. MSCI sẽ theo dõi chặt chẽ việc triển khai những thay đổi này.

MSCI (Morgan Stanley Capital International) là một công ty của Mỹ, cung cấp các chỉ số chứng khoán, phân tích rủi ro và hiệu suất danh mục đầu tư, cùng các công cụ quản trị cho các nhà đầu tư tổ chức. MSCI cũng được biết đến với việc xây dựng và duy trì các chỉ số thị trường, như chỉ số MSCI World, MSCI Emerging Markets và MSCI Frontier Markets.

Việc Việt Nam không nằm trong danh sách nâng hạng từ thị trường cận biên sang thị trường mới nổi của tổ chức này không phải là câu chuyện bất ngờ, trước đó đã nằm trong sự nhận định của nhiều chuyên gia chứng khoán.

So với FTSE Russel, tổ chức MSCI đưa ra nhiều tiêu chí khắt khe hơn, chú trọng quyền bình đẳng của nhà đầu tư nước ngoài, tỷ lệ sở hữu nước ngoài hay tự do trên thị trường ngoại hối... 

"Nếu không quyết liệt có thêm những bước tiến mới, chúng tôi cho rằng khả năng nâng hạng theo MSCI là chưa thực sự rõ ràng trong tương lai gần", Chứng khoán KBSV Việt Nam cho biết.

FTSE Russell là một trong những tổ chức hàng đầu thế giới, chuyên cung cấp nhiều loại chỉ số, bao gồm cả các chỉ số về thị trường chứng khoán, thu nhập cố định, các loại tài sản khác. Việc nâng hạng của FTSE Russell có ý nghĩa to lớn trong việc thu hút dòng vốn đầu tư nước ngoài vào thị trường, đặc biệt là từ các quỹ lớn.

Tháng 9/2018, Việt Nam đã nằm trong danh sách theo dõi nâng hạng của FTSE Russell, tuy nhiên đến tháng 10/2024, Việt Nam vẫn chưa được chấp thuận nâng hạng. Dù đã có nhiều chính sách thay đổi nhưng tại kỳ đánh giá tháng 3/2025, Việt Nam vẫn chưa đáp ứng được 2 tiêu chí quan trọng là chu kỳ thanh toán và chi phí liên quan đến các giao dịch không thành công. Hiện tại thách thức của thị trường Việt Nam còn bao gồm cả việc công bố thông tin, giới hạn sở hữu nước ngoài.

Trả lời chất vấn tại quốc hội sáng ngày 19/6, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng, nhận định việc nâng hạng thị trường chứng khoán trong năm 2025 là một nhiệm vụ phải thực hiện của Việt Nam, hướng tới mục tiêu phát triển mạnh mẽ các kênh huy động vốn cho nền kinh tế. Với quyết tâm mạnh mẽ, thị trường kỳ vọng sẽ có nhiều đổi mới đáp ứng yêu cầu của các tổ chức đánh giá.

"Việt Nam sẽ đạt được nhiều phản hồi tích cực, mở đường cho nâng hạng trong tháng 9 này", KBSV dự báo. Đồng thời, công ty này cũng khuyến nghị, nếu tiến trình nâng hạng thành công, những cổ phiếu có triển vọng kinh doanh tích cực và còn room ngoại sẽ hưởng lợi từ việc thu hút sự chú ý của nhóm quỹ chủ động đầu tư vào Việt Nam. Ngoài ra, các công ty chứng khoán có thị phần khách hàng là các tổ chức nước ngoài tập trung nhiều cũng có nhiều cơ hội gia tăng lợi nhuận.

Theo Morgan Stanley, nếu Việt Nam được nâng hạng lên thị trường mới nổi thì có thể hút 800 triệu đô la từ các nhà đầu tư thụ động sử dụng bộ chỉ số FTSE và 2 tỷ đô la từ các nhà đầu tư thụ động sử dụng bộ chỉ số khác. Các quỹ chủ động sẽ tham gia tích cực hơn và dự kiến sẽ có khoảng 4-6 tỷ USD vào Việt Nam.