Ngày 21/6 (sáng 22/6 giờ Hà Nội), Tổng thống Mỹ Donald Trump bất ngờ thông báo quân đội Mỹ đã không kích ba cơ sở hạt nhân Fordow, Natanz và Esfahan trên lãnh thổ Iran. Ông cũng cho biết thêm, các máy bay của Mỹ tham gia chiến dịch đều an toàn và đã rời khỏi không phận của Iran.

Thông tin trên rúng động toàn cầu. Thay vì chờ hai tuần rồi mới quyết định như thông tin trước đó, ông Trump đã hành động khá bất ngờ. Động thái này được cho nhấn sâu thêm căng thẳng cuộc xung đột tại Trung Đông, có thể kích động Iran trả đũa bằng cách đóng cửa eo biển Hormuz, động mạch dầu quan trọng trên thế giới hay tăng cường các cuộc tấn công vào Israel. Nguy cơ mở ra một kỷ nguyên bất ổn mới ở Trung Đông là khá lớn.

"Các cơ sở hạt nhân quan trọng của Iran đã bị xóa sổ hoàn toàn", ông Trump nói trong một bài phát biểu trên truyền hình và nhấn mạnh: "Cuộc tấn công là một thành công quân sự".

Sự leo thang trong xung đột Israel - Iran đang đặt ra nhiều thách thức với các thị trường tài chính trên toàn cầu như thị trường vàng, cổ phiếu, trái phiếu... Giá dầu được dự báo sẽ tăng mạnh.

Dẫn nguồn từ Reuters, Alex Morris, Giám đốc đầu tư, F/M Investments, Washington DC, cho biết, ông dự đoán dầu thô sẽ tăng vọt lên 80 đô la hoặc hơn. "Đây có thể là phản ứng tức thì của thị trường, đó là lý do sự việc xảy ra vào thứ Bảy chứ không phải Chủ nhật. Trong 24 giờ tới, nhiều diễn biến quan trọng có thể tiếp tục xảy ra," ông nhận định.

Jack Ablin, Giám đốc đầu tư của Cresset Capital đánh giá: "Điều này tạo thêm lớp rủi ro mới và phức tạp,  có thể tác động đến giá năng lượng và khả năng ảnh hưởng đến lạm phát".

Hiện tại, giá dầu đã tăng ở mức khoảng 3% trong tuần, dầu thô Brent ghi nhận tăng 3,6%, dầu thô WTI tăng 2,7% so với tuần trước.

Chứng khoán có ảnh hưởng?

Cũng trong tuần trước, trên thị trường chứng khóa Mỹ S&P 500 giảm 0,2%, kết thúc tuần thứ hai giảm liên tiếp, Nasdaq giảm 0,5% và  Dow Jones tăng nhẹ 0,1%. Trước biến động mới, nhiều nhà phân tích cho biết, thị trường Mỹ tuần tiếp theo khả năng sẽ rơi vào tâm lý chờ đợi, lắng nghe xem điều gì sẽ xảy ra tiếp theo với tình hình Israel-Iran.

Theo Brian Jacobsen, nhà kinh tế trưởng tại Annex Wealth Management, "Tất cả đều đang chờ xem diễn biến tiếp theo giữa Israel và Iran. Những tình huống như thế này thường gây áp lực lên thị trường, cách tốt nhất là giữ bình tĩnh và tránh giao dịch theo cảm xúc."

Chứng khoán trong nước đang ở thời kỳ vùng trũng thông tin hỗ trợ như thời điểm báo cáo kết quả kinh doanh quý 2 của các doanh nghiệp niêm yết chưa đến, thông tin nâng hạng thị trường cần chờ đợi thêm. Thời gian qua, thị trường chịu nhiều ảnh hưởng từ câu chuyện thuế đối ứng của Mỹ. Nhiều câu hỏi vẫn chưa được nhà đầu tư tìm thấy câu trả lời như: Liệu mức thuế cao hay thấp? Ảnh hưởng như thế nào đến các doanh nghiệp và nền kinh tế trong nước...

Trong tuần qua, thông tin về cuộc chiến Trung Đông dường như không ảnh hưởng đáng kể đến thị trường. Sau phiên bán mạnh vào thứ 6, ngày 13/6, khi xung đột giữa Israel và Iran bùng nổ với việc Israel bất ngờ mở chiến dịch không kích quy mô lớn, thị trường ngay sau đó đã hồi phục lại, VN-Index bật tăng 20 điểm trong phiên đầu tuần. Chỉ số sau đó đã hồi phục thêm đáng kể với đà tăng mạnh của nhóm dầu khí và kéo theo hàng loạt nhóm cổ phiếu khác như ngân hàng, chứng khoán, thép...

Một thống kê từ Agriseco cho thấy, nhìn lại quá khứ, một số sự kiện căng thẳng địa chính trị có thể tạo ra tác động ngắn hạn, tuy nhiên lại chỉ tập trung ở những phiên ngay sau khi sự kiện xảy ra. Phần lớn  VN-Index đều không bị ảnh hưởng nhiều và sớm hồi phục trở lại sau 10-20 phiên.

"Dựa trên dữ liệu lịch sử, khi xung đột không gây ra các thiệt hại kinh tế quy mô lớn toàn thế giới, các thị trường tài chính đều không ghi nhận sự giảm điểm đáng kể nào và sớm quay trở lại xu hướng tăng ngay sau đó", Agriseco cho biết. Thậm chí sự sụt giảm ban đầu sẽ là cơ hội cho các nhà đầu tư trung, dài hạn mua vào các cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt và có kỳ vọng kết quả kinh doanh tăng trưởng.

Việt Nam ít có các hoạt động đầu tư, xuất khẩu với Israel và Iran, những tác động trực tiếp sẽ khó xảy ra. Dù vậy, các yếu tố khác cần tính đến như rủi ro lạm phát dâng cao khi giá dầu thô tăng cao, tạo áp lực lên giá năng lượng, chi phí vận tải và và tác động tới lạm phát chi phí đẩy; rủi ro đến từ tỷ giá trong nước khi chỉ số DXY có thể đảo chiều tăng trở lại.

Theo nhiều chuyên gia dự báo, nếu tác động của cuộc chiến với eo biển Hormuz không tiêu cực, giá dầu khó tăng mạnh khi đó chứng khoán trong nước sẽ chỉ chờ hai biến số lớn là thuế quan và hiệu ứng từ kết quả kinh doanh quý 2.

Ông Đinh Thế Hinh, Trưởng bộ phận vĩ mô và chiến lược thị trường, Công ty cổ phần chứng khoán VNDIRECT cho biết, trong bối cảnh nhiều yếu tố rủi ro vẫn hiện hữu - đặc biệt là xung đột tại Trung Đông diễn biến khó lường và không loại trừ khả năng leo thang thành xung đột khu vực - nhà đầu tư nên giữ danh mục ở trạng thái cân bằng, tránh gia tăng tỷ trọng quá mức.

"Quản trị rủi ro vẫn là yếu tố then chốt, dù thị trường đang phát đi những tín hiệu tích cực hơn. Các nhóm cổ phiếu có thanh khoản tốt và triển vọng kinh doanh ổn định, ít chịu tác động từ căng thẳng địa chính trị như bán lẻ, công nghệ và bất động sản có thể được ưu tiên nắm giữ trong giai đoạn này", ông Hinh nhấn mạnh.