Đây là 2 trong số các kiến nghị được đưa ra tại Hội thảo khoa học quốc tế “Phát triển bền vững tiểu vùng sông Mekong” ngày 07/06/2024. Kiến nghị đến từ bài tham luận: “Vận dụng chính sách, pháp luật để chuyển đổi sinh kế cho nông dân tại đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) nhằm thích ứng với biến đổi khí hậu – từ thực tiễn tỉnh Hậu Giang” của CEO Lưu Thị Thanh Mẫu – Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM, Tổng giám đốc Phuc Khang Corporation.

Vận dụng chính sách, pháp luật về sử dụng đất nông nghiệp để chuyển đổi sinh kế

Ở khía cạnh Chính sách - Pháp luật, CEO Lưu Thị Thanh Mẫu cho rằng Chính phủ, các Bộ ngành hiện cũng đã ban hành các Nghị quyết, Quyết định, Chỉ thị về các chính sách định hướng sử dụng đất nông nghiệp để chuyển đổi sinh kế cho nông dân và phát triển kinh tế xã hội tại ĐBSCL.  

Nữ thuyền trưởng Phuc Khang Corporation cũng chỉ ra các điểm sáng của Luật Đất đai 2024 như sau: “Thông qua các chính sách của Chính phủ, các Bộ ngành cũng như quy định tại Luật Đất đai 2024, có thể khái quát một số biện pháp chuyển đổi sinh kế (nghề) cho nông dân và phát triển kinh tế - xã hội tại ĐBSCL như sau: (i) Chuyển đổi hình thức trồng trọt, chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản từ các hộ riêng lẻ, quy mô nhỏ sang hình thức trang trại, quy mô lớn kết hợp công nghệ, kỹ thuật cao, sử dụng giống cây trồng, vật nuôi chất lượng cao, có hiệu quả kinh tế lớn nhằm hướng đến mục tiêu “nông nghiệp sạch”; (ii) Sử dụng đất nông nghiệp để trồng trọt, chăn nuôi kết hợp với du lịch sinh thái”.

Kiến nghị cụ thể của CEO Lưu Thị Thanh Mẫu là cần vận dụng các quy định về mở rộng đối tượng nhận chuyển nhượng đất trồng lúa, tăng hạn mức nhận chuyển nhượng đất nông nghiệp cũng như các quy định về tập trung, tích tụ đất nông nghiệp để hình thành các khu vực hoạt động sản xuất nông nghiệp đồng bộ, quy mô lớn, áp dụng công nghệ cao, giúp hạn chế tình trạng chuyển đổi sinh kế tự phát, manh mún, nhỏ lẻ, chưa bền vững.

Thích ứng với biến đổi khí hậu vì mục tiêu phát triển bền vững

Bên cạnh vận dụng chính sách pháp luật thì thích ứng với biến đổi khí hậu cũng là một trong những giải pháp nhằm bảo đảm hiệu quả việc chuyển sinh kế cho nông dân tại ĐBSCL được các diễn giả quan tâm.

Theo CEO Lưu Thị Thanh Mẫu thì các giải pháp ứng phó với tác động của BĐKH trong sản xuất nông nghiệp thường bị cản trở bởi những thay đổi của thời tiết, thiên tai, quỹ đất cho phát triển nông nghiệp bị thu hẹp nghiêm trọng do quá trình chuyển đổi đất nông nghiệp diễn ra tràn lan, quá trình xâm nhập mặn và nhiễm phèn cũng làm cho nhiều khu vực không thể trồng lúa và hoa màu, nhiệt độ nước thay đổi, nước dâng hoặc khô hạn kéo dài ảnh hưởng lớn đến nuôi trồng thủy sản.

Nữ CEO Phuc Khang Corporation chia sẻ: “Cần xác định BĐKH và nước biển dâng là xu thế tất yếu, phải sống chung và thích nghi, phải biến thách thức thành cơ hội. Việc chuyển đổi mô hình phát triển phải dựa trên hệ sinh thái, đảm bảo phù hợp với điều kiện tự nhiên, đa dạng sinh học, văn hóa, con người và các quy luật tự nhiên; kết hợp giữa công nghệ tiên tiến, hiện đại với tri thức, kinh nghiệm truyền thống, đảm bảo tính ổn định và sinh kế của người dân”.

Phuc Khang Corporation với định hướng là một Nhà phát triển công trình xanh tiên phong, cũng đã có các hành động cụ thể để thúc đẩy sự thích ứng với biến đổi khí hậu một cách khoa học và thực tiễn. Một trong số đó là hoạt động tài trợ kinh phí cho Trung Tâm Nghiên Cứu Việt Nam và Đông Nam Á, trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn. Ngoài ra, doanh nghiệp cũng hỗ trợ đội ngũ tham gia khảo sát của đề tài khoa học và công nghệ: “Chuyển đổi sinh kế và sử dụng đất nông nghiệp của nông dân để thích ứng với biến đổi khí hậu tại tỉnh Hậu Giang” do GS. Võ Tòng Xuân làm Cố vấn Khoa Học. Những việc làm thiết thực trên mang ý nghĩa lan tỏa sâu rộng về tinh thần trách nhiệm và sự chung tay của cá nhân, doanh nghiệp nhằm giải quyết các vấn đề nóng của cộng đồng, quốc gia.