Tại Diễn đàn Kinh tế tư nhân năm 2026 vòng địa phương tỉnh Lào Cai với chủ đề “Từ thể chế đến hành động - Hợp lực công tư” diễn ra chiều ngày 8/9/2026, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tuấn Anh nhấn mạnh, muốn duy trì tăng trưởng hai con số, chính quyền và doanh nghiệp phải cùng thay đổi cách làm.

Theo ông, tăng trưởng không đơn thuần là một chỉ tiêu kinh tế mà còn là thước đo năng lực điều hành, sức cạnh tranh của địa phương và khả năng huy động nguồn lực xã hội.

“Chúng tôi xác định thể chế phải đi trước để mở đường cho dòng vốn, hạ tầng phải đi trước để tạo không gian phát triển và chính quyền phải đồng hành để doanh nghiệp yên tâm đầu tư”, ông Nguyễn Tuấn Anh chia sẻ.

Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Tuấn Anh (Ảnh: Phan Chính)

Cải cách phải tạo ra thay đổi nhìn thấy được

Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai cho biết, trong 8 tháng đầu năm 2026, tổng vốn đầu tư toàn xã hội trên địa bàn đạt khoảng 49.000 tỷ đồng, giá trị sản xuất công nghiệp đạt 45.274 tỷ đồng. Thu ngân sách gần 15.000 tỷ đồng, tiến sát mục tiêu 17.500 tỷ đồng được giao.

Đằng sau những con số này, theo ông, là sự thay đổi trong phương thức điều hành của chính quyền.

Lào Cai đang chuyển từ tư duy quản lý sang phục vụ, lấy thời gian giải quyết thủ tục và hiệu quả thực tế của dự án làm một trong những thước đo năng lực của bộ máy.

Ông dẫn chứng, tại Khu công nghiệp Phú Xuân ở Gia Phú, thủ tục cấp chủ trương đầu tư được thực hiện trong một tháng hai ngày. Đây là khoảng thời gian rất ngắn nếu so với trước đây, khi một thủ tục tương tự có thể kéo dài từ 2,5 đến 5 năm.

Một trường hợp khác là dự án Đồi chè Sa Pa của Tập đoàn Ecopark. Sau khi doanh nghiệp hoàn thành nghĩa vụ tài chính, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được cấp trong vòng 24 giờ.

“Doanh nghiệp bỏ vốn ra đầu tư thì điều họ cần nhất là sự rõ ràng và tốc độ. Nếu phải chờ đợi quá lâu, cơ hội đầu tư có thể mất đi”, ông nói.

Theo Chủ tịch Lào Cai, cải cách hành chính không nên chỉ được nhìn bằng số lượng thủ tục được cắt giảm, mà quan trọng hơn là doanh nghiệp cảm nhận được sự thay đổi như thế nào trong quá trình triển khai dự án.

Tỉnh hiện có hơn 13.300 doanh nghiệp đăng ký, trong đó khoảng 7.500 doanh nghiệp đang hoạt động. Trong 8 tháng, số doanh nghiệp thành lập mới đạt 1.156, cao gần ba lần số doanh nghiệp giải thể.

Với mục tiêu duy trì tăng trưởng GDP trên 11%, Lào Cai cũng đặt trọng tâm vào xây dựng hệ thống dữ liệu dùng chung. Ông Nguyễn Tuấn Anh cho rằng dữ liệu phải “đúng, đủ, sạch, sống”, được cập nhật liên tục và có khả năng kết nối giữa chính quyền với doanh nghiệp.

Khi dữ liệu về quy hoạch, đất đai, thuế, đầu tư và thủ tục hành chính được số hóa, doanh nghiệp có thể chủ động tiếp cận thông tin thay vì phải đi hỏi từng cơ quan.

“Chính quyền không thể làm một mình. Doanh nghiệp cũng phải tham gia vào quá trình xây dựng dữ liệu bằng cách cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác. Khi dữ liệu cùng được chia sẻ, chi phí giao dịch sẽ giảm và môi trường kinh doanh minh bạch hơn”, ông nói.

Từ góc nhìn của người đứng đầu chính quyền địa phương, ông Nguyễn Tuấn Anh cho rằng đây cũng là một trong những điều kiện để Lào Cai thu hút dòng vốn dài hạn, thay vì chỉ cạnh tranh bằng ưu đãi.

Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Anh Tuấn cam kết tiếp tục tháo gỡ các vấn đề về công nghệ, thể chế và hạ tầng được doanh nghiệp, chuyên gia đặt ra tại diễn đàn (Ảnh: Phan Chính)

Hạ tầng mở không gian, cửa khẩu tạo dòng chảy mới

Cùng với cải cách thể chế, Lào Cai đang đặt kỳ vọng lớn vào hạ tầng giao thông để mở rộng không gian phát triển.

Theo ông Nguyễn Tuấn Anh, tuyến cao tốc Hà Nội - Lào Cai - Hải Phòng đang được đẩy nhanh tiến độ mở rộng, hướng tới hoàn thành toàn tuyến với quy mô bốn làn xe vào cuối năm. Cùng với đó là sân bay Sa Pa và hệ thống đường sắt liên vận.

Khi các phương thức vận tải được kết nối, thời gian di chuyển từ Hà Nội tới Lào Cai và khu vực biên giới được rút ngắn, địa phương sẽ có thêm lợi thế trong thu hút công nghiệp, logistics, thương mại và du lịch.

Một lợi thế khác được Chủ tịch tỉnh nhắc tới là chi phí hạ tầng công nghiệp. Theo ông, giá thuê hạ tầng tại nhiều tỉnh đồng bằng hiện khoảng 26-32 USD mỗi m2, trong khi tại Lào Cai khoảng 8-10 USD mỗi m2.

“Đây là lợi thế để doanh nghiệp tối ưu chi phí đầu tư. Nếu kết hợp được giá hạ tầng hợp lý với giao thông đường bộ, đường sắt, đường thủy và hàng không, Lào Cai có thể tạo ra một lợi thế cạnh tranh riêng”, ông phân tích.

Kinh tế cửa khẩu cũng được xác định là một trong những động lực tăng trưởng quan trọng.

Mỗi ngày, Lào Cai hiện có khoảng 700-800 xe hàng xuất khẩu qua các cửa khẩu. Riêng mặt hàng sầu riêng đạt khoảng 160 xe mỗi ngày, cho thấy nhu cầu giao thương qua khu vực biên giới ngày càng lớn.

Theo kế hoạch, trong tháng 11, cửa khẩu Bản Vược sẽ được kết nối, trở thành cửa khẩu thứ hai sau Kim Thành, với quy mô sáu làn xe. Xa hơn, mô hình “Cửa khẩu thông minh” do Lào Cai phối hợp với Viettel dự kiến vận hành trong quý I/2027.

Mục tiêu là đưa công nghệ vào quá trình thông quan, giảm thời gian chờ đợi, hạn chế ùn tắc và nâng năng lực lưu chuyển hàng hóa.

“Nếu muốn trở thành trung tâm trung chuyển hàng hóa, chúng ta không thể tiếp tục dựa vào phương thức thủ công. Cửa khẩu phải thông minh hơn, nhanh hơn và minh bạch hơn”, ông Nguyễn Tuấn Anh nói.

Không chỉ thương mại và công nghiệp, du lịch cũng được Lào Cai kỳ vọng tạo thêm dư địa tăng trưởng.

Tại Sa Pa, tỉnh đang tính toán lại không gian đô thị, trong đó có phương án bố trí ba bãi đỗ xe lớn bên ngoài khu vực trung tâm và xây dựng quảng trường khoảng 14 ha, qua đó giảm phương tiện vào khu lõi, mở rộng không gian đi bộ cho du khách.

Y Tý được định hướng trở thành một điểm đến mới, được kỳ vọng có thể bổ trợ cho Sa Pa nhờ khí hậu đặc trưng, cảnh quan và bản sắc văn hóa của cộng đồng các dân tộc.

Theo ông Nguyễn Tuấn Anh, phát triển du lịch không chỉ là xây thêm cơ sở lưu trú hay điểm tham quan, mà phải tạo ra một môi trường sống an toàn, văn minh và thuận lợi cho người dân, du khách cũng như nhà đầu tư.

Ông cho biết Lào Cai đang thúc đẩy mô hình xã, phường không ma túy, tăng cường bảo đảm an ninh trật tự ở cơ sở. Đây được xem là một phần của môi trường đầu tư, bởi doanh nghiệp muốn phát triển dài hạn cần một địa bàn ổn định.

Kết thúc phần chia sẻ tại diễn đàn, Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai cho rằng khu vực kinh tế tư nhân sẽ là một trong những lực lượng quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng của địa phương.

Tỉnh cam kết tiếp tục tháo gỡ các vấn đề về công nghệ, thể chế và hạ tầng được doanh nghiệp, chuyên gia đặt ra tại diễn đàn, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận cơ hội đầu tư.

Theo ông, Lào Cai không muốn cạnh tranh chỉ bằng tài nguyên hay những chính sách ưu đãi ngắn hạn. Lợi thế dài hạn phải đến từ một chính quyền hành động, thủ tục nhanh hơn, dữ liệu minh bạch hơn và hạ tầng ngày càng hoàn thiện.

“Điều chúng tôi mong muốn là doanh nghiệp nhìn thấy cơ hội, còn chính quyền tạo được niềm tin để doanh nghiệp biến cơ hội đó thành những dự án cụ thể”, ông Nguyễn Tuấn Anh chia sẻ.