Bị phạt tới 200 triệu đồng nếu vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài sản mã hóa
(DNTO) - Chính phủ vừa ban hành Nghị định 284/2026/NĐ-CP quy định chi tiết về xử phạt vi phạm hành chính đối với các hoạt động liên quan đến tài sản mã hóa và thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam. Văn bản quy phạm pháp luật này nhằm thiết lập hành lang pháp lý, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư và ngăn ngừa rủi ro phát sinh trong giai đoạn triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa.
Khung phạt tiền và các hình thức xử lý vi phạm nghiêm khắc
Quy định mới áp dụng mức phạt tiền tối đa đối với tổ chức vi phạm là 200 triệu đồng và đối với cá nhân là 100 triệu đồng. Trường hợp cá nhân thực hiện hành vi vi phạm tương tự tổ chức thì áp dụng mức phạt tiền bằng 1/2 mức phạt đối với tổ chức. Thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính chung được ấn định là 1 năm. Nếu vụ việc do cơ quan tiến hành tố tụng chuyển đến xử lý, thời hiệu xử phạt được kéo dài thêm 1 năm.
Nghị định quy định nhiều hình thức xử phạt bổ sung có tính răn đe cao. Cụ thể, tổ chức vi phạm có thể bị tước quyền sử dụng Giấy phép cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa từ 1 - 3 tháng. Các hoạt động chào bán, phát hành hoặc giao dịch tài sản mã hóa bị đình chỉ trong thời hạn từ 1 tháng đến 12 tháng. Hoạt động cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa bị đình chỉ từ 1 tháng đến 6 tháng. Cơ quan chức năng cũng có quyền tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm.
Về biện pháp khắc phục hậu quả, tổ chức và cá nhân sai phạm bắt buộc phải nộp lại toàn bộ số lợi bất hợp pháp thu được, gỡ bỏ trang thông tin điện tử, phần mềm, hệ thống giao dịch trái phép. Bên phát hành vi phạm phải hủy bỏ đợt chào bán, phát hành và hoàn trả toàn bộ số tiền đã thu cho nhà đầu tư. Việc thực hiện hủy bỏ thông tin, cải chính thông tin phải triển khai trong thời hạn tối đa 10 ngày làm việc. Thời hạn thực hiện khắc phục hậu quả nộp lại số lợi bất hợp pháp là 60 ngày.
Hình minh họa
Mức xử phạt đối với hoạt động chào bán, phát hành và tổ chức thị trường
Nghị định phân loại chi tiết các hành vi vi phạm liên quan đến hoạt động phát hành. Phạt tiền từ 70 - 100 triệu đồng đối với tổ chức phát hành vi phạm quy định về sở hữu nước ngoài đối với tài sản làm cơ sở phát hành. Phạt tiền từ 100 - 150 triệu đồng cho hành vi cung cấp thông tin không chính xác, gây hiểu nhầm. Mức phạt từ 150 - 200 triệu đồng áp dụng đối với hành vi chào bán, phát hành không đúng đối tượng, chưa đủ điều kiện hoặc không công bố Bản cáo bạch đúng quy định.
Trong khâu tổ chức thị trường, hành vi không công bố thông tin về ngày chính thức cung cấp dịch vụ trên báo điện tử hoặc báo in trong 3 số liên tiếp trong thời hạn 7 ngày làm việc sẽ bị phạt từ 70 - 100 triệu đồng. Tổ chức bị thu hồi giấy phép nhưng không chấm dứt hoạt động hoặc không tất toán tài sản khách hàng bị phạt từ 100 - 150 triệu đồng. Hành vi hoạt động không đúng nội dung giấy phép bị phạt từ 150 - 180 triệu đồng. Phạt tiền từ 180 - 200 triệu đồng đối với việc cung cấp dịch vụ, quảng cáo, tiếp thị khi chưa được cấp giấy phép.
Trách nhiệm của tổ chức dịch vụ và giao dịch của nhà đầu tư
Đối với các đơn vị cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa, hành vi không tuyên truyền phổ biến kiến thức bị xử phạt cảnh cáo. Phạt tiền từ 30 - 50 triệu đồng đối với hành vi không đăng tải quy trình vận hành, không công khai biểu giá dịch vụ. Phạt tiền từ 50 - 70 triệu đồng nếu không xác minh danh tính nhà đầu tư. Trường hợp chậm công bố thông tin dưới 15 ngày bị phạt từ 50 -70 triệu đồng; chậm từ 15 ngày trở lên bị phạt từ 70 - 100 triệu đồng.
Tổ chức cung cấp dịch vụ không quản lý tách biệt tiền và tài sản mã hóa của khách hàng, không giám sát giao dịch, không lưu trữ dữ liệu trên máy chủ tại Việt Nam bị phạt từ 100 - 150 triệu đồng. Mức phạt từ 150 - 200 triệu đồng áp dụng đối với hành vi không bảo đảm an toàn hệ thống công nghệ thông tin hoặc không bảo đảm tính trung thực của hồ sơ gửi cơ quan quản lý.
Về phía nhà đầu tư, nhà đầu tư trong nước thực hiện giao dịch không qua tổ chức được cấp phép bị phạt từ 30 triệu đồng đến 50 triệu đồng. Nếu giao dịch tài sản mã hóa thuộc danh mục chỉ chào bán cho nhà đầu tư nước ngoài, nhà đầu tư trong nước bị phạt từ 70 - 100 triệu đồng.
Quy định chuyển tiền nước ngoài và bảo vệ dữ liệu thông tin
Nhà đầu tư nước ngoài vi phạm quy định mở, đóng, sử dụng tài khoản thanh toán bị phạt từ 30 triệu đồng đến 50 triệu đồng. Trường hợp không bảo đảm tính xác thực của hồ sơ gửi ngân hàng bị phạt từ 70 - 100 triệu đồng. Ngân hàng được phép chậm báo cáo thu chi dưới 15 ngày bị phạt từ 50 - 70 triệu đồng; chậm từ 15 ngày trở lên bị phạt từ 70 - 100 triệu đồng. Ngân hàng không kiểm tra chứng từ hoặc hạch toán sai quy định bị phạt từ 70 - 100 triệu đồng.
Hành vi thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai trái phép dữ liệu, thông tin tài khoản tài sản mã hóa bị phạt từ 150 - 200 triệu đồng, đi kèm hình thức đình chỉ giao dịch từ 1 - 3 tháng. Hành vi cản trở, từ chối cung cấp tài liệu cho đoàn thanh tra bị phạt từ 50 - 100 triệu đồng. Hành vi che giấu, tẩu tán chứng từ trong quá trình thanh tra bị phạt từ 70 triệu đồng đến 150 triệu đồng.
Siết chặt phòng chống rửa tiền và phân định thẩm quyền
Trong công tác phòng chống rửa tiền, phạt tiền từ 100 - 120 triệu đồng đối với hành vi không nhận biết khách hàng hoặc không đánh giá rủi ro. Phạt từ 100 - 150 triệu đồng nếu không áp dụng quy định kiểm soát nội bộ. Không ban hành quy định nội bộ bị phạt từ 150 - 200 triệu đồng.
Hành vi không báo cáo giao dịch giá trị lớn từ lần thứ 3 trong năm tài chính bị phạt từ 80 -120 triệu đồng. Không báo cáo giao dịch đáng ngờ, không lưu trữ hồ sơ, không áp dụng biện pháp phong tỏa tài khoản bị phạt từ 150 - 200 triệu đồng. Hành vi duy trì tài khoản vô danh bị phạt từ 160 - 180 triệu đồng. Trợ giúp hành vi rửa tiền hoặc lập quan hệ với ngân hàng vỏ bọc chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự bị phạt từ 180 - 200 triệu đồng, đồng thời bị đình chỉ hoạt động từ 6 - 12 tháng.
Thẩm quyền xử phạt tối đa 200 triệu đồng đối với tổ chức thuộc về Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, Chánh Thanh tra Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Cục trưởng Cục An ninh kinh tế và các chức danh tương đương thuộc Bộ Công an. Trưởng đoàn thanh tra cấp Cục, Vụ có thẩm quyền phạt tiền đến 100 triệu đồng. Việc xử phạt vi phạm hành chính trên môi trường điện tử được áp dụng theo các quy định hiện hành.
Nghị định này chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 9 năm 2026.