Năm 2025, kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam lần đầu vượt mốc 930 tỷ USD và tiếp tục là động lực quan trọng nhất của nền kinh tế. Tỷ lệ thương mại quốc tế so với GDP nhiều năm qua luôn nằm trong khoảng 165-180% và thuộc hàng cao nhất trên thế giới.

Dù vậy, từ thực tiễn cho thấy, không ít doanh nghiệp xuất khẩu bị các đối tượng lừa đảo quốc tế lợi dụng lòng tin chiếm đoạt tài sản với giá trị lớn. Tâm lý phụ thuộc vào người mua, bị động và thiếu các giải pháp quản trị với dòng tiền trong thương mại quốc tế vẫn còn tồn tại, đặc biệt với một số doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME).

Bảo hiểm Tín dụng Thương mại (TCI), một hình thức chuyển giao rủi ro thanh toán từ doanh nghiệp sang các công ty bảo hiểm, đang được nhiều doanh nghiệp Việt Nam quan tâm. Theo Fiin Group, ước tính quy mô thị trường TCI Việt Nam khoảng 30-35 triệu USD/năm và sẽ còn tăng trưởng trong các năm tiếp theo trong bối cảnh hội nhập sâu rộng hiện nay.

"Bảo hiểm tín dụng thương mại không trực tiếp tài trợ vốn nhưng mang lại nhiều dịch vụ giá trị cho doanh nghiệp như đánh giá và giám sát rủi ro trong giao dịch, hỗ trợ thu hồi nợ, tạo điều kiện thuận lợi cho tiếp cận vốn vay, thông tin thị trường, dữ liệu, phân tích và nhiều dịch vụ liên quan khác", ông Jinchang, Chuyên gia trưởng, Trưởng nhóm Cơ sở Hạ tầng Tài chính, Bộ phận Tư vấn các Định chế Tài chính, Khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, IFC và Trưởng nhóm, mạng lưới Phát triển Hạ tầng Tài chính APEC - APFF cho biết tại Tọa đàm “Quản trị rủi ro & tăng cường khả năng tiếp cận tài chính: bảo hiểm tín dụng thương mại hỗ trợ tăng trưởng doanh nghiệp” diễn ra ngày 15/6 tại TP.HCM.

Ông Đào Minh Tú, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, nhấn mạnh, tại nhiều quốc gia phát triển, bảo hiểm tín dụng thương mại cũng đã trở thành một phần quan trọng trong hệ sinh thái tài chính. Việc kết hợp dữ liệu doanh nghiệp, các nền tảng tài trợ chuỗi cung ứng và các giải pháp bảo hiểm tín dụng thương mại đang mở ra cơ hội mới trong việc xây dựng những mô hình tài trợ hiện đại và hiệu quả hơn.

Điều đáng nói, tại Việt Nam, theo Fiin Group, trong khi các doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp FDI đang tận dụng khá tốt các lợi thế từ TCI thì các doanh nghiệp SME lại có mức độ tiếp cận thấp dù nhu cầu bảo vệ khoản thu lớn và khả năng tiếp cận dữ liệu người mua ở mức hạn chế. Chính điều này đang tạo nên nhiều thách thức hơn với các doanh nghiệp trong bối cảnh bất ổn hiện nay.

Bà Võ Thị Phương Anh, Giám đốc Quốc gia Coface Việt Nam, nhấn mạnh, hiện tại doanh nghiệp phải vận hành trong thế giới nhiều bất định như chiến tranh thương mại, biến động địa chính trị, đứt gãy chuỗi cung ứng...  "Các bất định trên đang trở thành trạng thái mặc định. Rủi ro với doanh nghiệp không còn đơn lẻ mà có thể xảy ra đồng bộ, không còn gây ngạc nhiên lớn mà đang dần biến thành bình thường hoá, buộc doanh nghiệp phải thích nghi dần", bà Võ Thị Phương Anh nhấn mạnh. 

Doanh nghiệp buộc phải thích nghi, tìm thấy cơ hội và lợi thế để phát triển. TCI sẽ đóng vai trò lớn giúp doanh nghiệp bảo vệ khoản phải thu, duy trì hoạt động kinh doanh và tăng trưởng bền vững.

"Mục tiêu của quản trị rủi ro không phải tránh mọi rủi ro, mà cần hiểu rõ rủi ro nào cần chuyển giao, rủi ro nào đáng để chấp nhận nhằm tạo ra tăng trưởng mạnh mẽ", bà Võ Thị Phương Anh cho biết. 

Đại diện Coface Việt Nam cũng cho biết, nhiều doanh nghiệp còn xem TCI là gánh nặng chi phí hay đơn thuần là một phần của bộ phận kiểm soát và có không ít băn khoăn về mức giá. Tuy nhiên, mức phí sẽ phụ thuộc vào mức đánh giá theo từng dự án bao gồm quy mô doanh số, phân loại lĩnh vực sản phẩm, thông tin, chất lượng doanh nghiệp, tình hình tài chính, nợ xấu, lịch sử thanh toán... nên sẽ không giống nhau. 

Coface Group là một trong những nhà cung cấp hàng đầu về bảo hiểm tín dụng thương mại trên thế giới, hiện đang cung cấp hỗ trợ cho các khách hàng tại hơn 200 quốc gia. Năm 2025, tập đoàn đạt doanh thu hơn 1,85 tỷ EUR, giá trị thương mại được bảo hiểm đạt 725 tỷ EUR.