Thứ bảy, 03/10/2026

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Thương tiếc nhà văn trào phúng đậm chất Sài Gòn

Cẩm Lệ
- 12:50, 26/07/2021

(DNTO) - Nhà báo - nhà văn Lê Văn Nghĩa, một giọng văn trào phúng quen thuộc được nhiều bạn đọc yêu mến với nhiều biệt danh như Hai Cù Nèo, Điệp viên Không Không Thấy... đã rời cõi tạm sau thời gian dài chống chọi với căn bệnh hiểm ác. Ông ra đi, để lại nhiều tiếc thương cho độc giả và bạn bè.

Với nhiều độc giả yêu thích thể loại văn trào phúng, nhà văn Lê Văn Nghĩa là cái tên quen thuộc đã ghi dấu ấn với nhiều tác phẩm về đề tài châm biếm, cùng phong cách định hình với cách viết hài hước, hóm hỉnh nhưng không kém phần tình tự qua các tác phẩm như: Sài Gòn khâu lại mảnh thời gian (tạp bút 2008), Chú chiếu bóng, nhà ảo thuật, tay đánh bài và tụi con nít xóm nhỏ (2014), Tụi lớp nhứt trường Bình Tây, cây viết máy và con chó nhỏ (2018), Mùa tiểu học cuối cùng (2020); Mùa hè năm Petrus (2012)…

Nhà văn Lê Văn Nghĩa trong lần ra mắt sách gần đây. Ảnh: FBNV

Nhà văn Lê Văn Nghĩa trong lần ra mắt sách gần đây. Ảnh: FBNV

Không chỉ nổi tiếng với ngòi bút châm biếm qua các bút danh Hai Cù Nèo, Đại Văn Mỗ, Hoa hậu phường Cây Mít, Điệp viên Không Không Thấy... một thời gian dài trên Báo Tuổi Trẻ Cười, Lê Văn Nghĩa còn là cây bút tái hiện những hình ảnh một thời của Sài Gòn, cùng ký ức về thành phố, những kỷ niệm đẹp lứa tuổi học sinh gắn liền với những địa danh, con đường gắn bó với nhiều thế hệ độc giả từng yêu mến thành phố này.

Những năm gần đây, dù trong giai đoạn chiến đấu với bệnh tật, ông vẫn liên tục cho ra mắt nhiều tác phẩm mới: Sài Gòn khâu lại mảnh thời gian (NXB Trẻ, 2018), Văn học Sài Gòn 1954 – 1975 những chuyện bên lề (NXB Tổng hợp TP.HCM, 2020). Sài Gòn chuyện xưa mà chưa cũ (NXB Trẻ, 2020),...

Những ngày gần đây, NXB Tổng hợp đang chạy đua với thời gian và dịch bệnh để cho ra mắt hai tác phẩm đang in dang dở của ông: Điệp viên Không Không Thấy và nhà thơ thần giáng, Điệp viên Không Không Thấy và Đại Văn Mỗ, nhưng do tình hình dịch bùng phát, nên đã không kịp tới tay nhà văn trước lúc ông đi xa.

Nhà văn Lê Văn Nghĩa đã xuất bản nhiều tác phẩm thể loại châm biếm trào phúng, và các tác phẩm về Sài Gòn. Ảnh: TL

Nhà văn Lê Văn Nghĩa đã xuất bản nhiều tác phẩm thể loại châm biếm trào phúng, và các tác phẩm về Sài Gòn. Ảnh: TL

Bà Đinh Thanh Thuỷ - Giám đốc NXB Tổng hợp TP.HCM bày tỏ nỗi buồn và sự tiếc nuối trên trang cá nhân: "Tụi em đã xác định làm bộ sách thật nhanh để anh kịp cầm trên tay. Lời Nhà xuất bản, em đã tự tay viết cho người anh thân thương, đáng kính! Tuy đã nhanh, mà vẫn bị chậm vì 2 tháng ròng rã làm việc trong điều kiện giãn cách do cơn đại dịch quái ác! Đêm qua đến hôm nay, tụi em vẫn đang cố gắng, cố gắng trong sự áy náy khôn cùng...".

Sinh thời, nhiều bạn bè biết đến nhà văn Lê Văn Nghĩa là người chân thành, luôn quan tâm đến bạn bè xung quanh. Với ông, dù được nhiều người dành tặng biệt danh "Nhà Sài Gòn học", nhưng Lê Văn Nghĩa vẫn tự trào nhẹ nhàng bởi ông luôn hồn nhiên sống, đi học và làm việc trong thành phố này, như một dòng chảy ngầm bất biến, chứ không định hình mình với những danh xưng như vậy.

Nhà thơ Lê Minh Quốc với sự thân thiết đã từng bày tỏ sự thán phục dành cho cây bút đàn anh: "Trông mặt mà bắt hình dong”, thành ngữ này có lẽ không đúng với nhà báo, nhà văn Lê Văn Nghĩa. Ai đời cái mặt lầm lầm lì lì, rất tiết kiệm… tiếng cười lại là người nhộn ra phết. Suốt bao nhiêu năm xông pha trên trường văn trận bút, anh chỉ “chơi” một thể loại duy nhất: trào phúng.

Viết để người ta khóc - không khó, nhưng lấy được tiếng cười lại là điều không dễ. Không khéo, người khó tính lại bảo “cười nhạt như nước ốc”! Bất chấp, Lê Văn Nghĩa vẫn kiên trì trên hành trình tìm đến xứ cười của mình".

Có thể thấy, trên hành trình sáng tạo của mình, đem đến cho bạn đọc những tiếng cười trào lộng, châm biếm, dù đã rời vị trí làm báo nhiều năm nhưng Lê Văn Nghĩa vẫn bám sát các vấn đề thời sự cuộc sống. Hai tác phẩm cuối cùng của ông sắp đến tay bạn đọc vẫn là những gửi gắm về những vấn đề được nhiều người quan tâm.

Một tác phẩm được yêu thích của nhà văn Lê Văn Nghĩa. Ảnh: TL

Một tác phẩm được yêu thích của nhà văn Lê Văn Nghĩa. Ảnh: TL

"Duyên khởi với nhà văn, nhà báo Lê Văn Nghĩa từ bản thảo cuốn "Văn học Sài Gòn 1954-1975-Những chuyện bên lề". Thật tình còn bao nhiêu ấp ủ hai anh em đã bàn với nhau. Khi đón nhận bản thảo "Điệp viên Không Không Thấy", hai anh em trao đổi về việc tách tập, thống nhất không đánh số tập, rồi đặt thêm "cái đuôi" cho tựa sách thành "Điệp viên Không Không Thấy và Đại Văn Mỗ", "Điệp viên Không Không Thấy và nhà thơ Thần Giáng".

Khi chốt hợp đồng sử dụng tác phẩm, thì anh bảo đang ốm, ủy quyền anh Trần Văn Chánh thay mặt anh ký và đọc lại bản thảo" - bà Đinh Thanh Thuỷ, Giám đốc NXB Tổng hợp TPHCM chia sẻ.

Theo thông tin từ gia đình, tang lễ nhà văn Lê Văn Nghĩa sẽ được tổ chức tại Nhà tang lễ Bộ quốc phòng (TP.HCM). Tuy nhiên, do thành phố hiện đang trong thời điểm giãn cách chống dịch, nên những người yêu mến ông, những bạn đọc chỉ còn cách bày tỏ tình cảm với nhà văn trên các trang cá nhân, thay cho hình thức đến viếng trực tiếp.

Nhà văn - nhà thơ Lê Minh Quốc:

"Viết trào phúng là cuộc chơi không dễ. Nhà văn như kép hề diễn một vai hài, “đế” một câu hài trên sân khấu. Khi tính thời sự đi qua, liệu chừng những mẩu chuyện “cười ra nước mắt” ấy có còn “đứng” được trong trí nhớ bạn đọc hay không? Khó có thể nói trước một điều gì.

Lê Văn Nghĩa cũng biết trước điều đó nhưng vẫn tiếp tục “chơi”. “Chơi” sướng nhất chính là để chơi chứ không vì một ảo tưởng nào khác, đúng vậy không anh Nghĩa?".

Tin khác

Góc Nhìn
Tại Vòng đối thoại địa phương, Diễn đàn Kinh tế tư nhân Việt Nam 2026 (VPSF 2026) tỉnh Đồng Tháp, ngày 02/10/2026, ông Lê Minh Hoan - nguyên Ủy viên Ban Chấp hành TW Đảng, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp đã đưa ra những góc nhìn sâu sắc: Muốn Đồng Tháp vươn mình trở thành cực tăng trưởng hiện đại, cả đội ngũ doanh nhân lẫn bộ máy chính quyền địa phương đều phải thay đổi tư duy và cách làm.
6 giờ
Góc Nhìn
“Phố bỗng thành dòng sông uốn  quanh…” (nhạc Trịnh Công Sơn) là thảm cảnh mà người dân TP.HCM đang đối mặt những ngày qua. Cùng với nước ngập, cây ngã đổ cũng là “nỗi bất an đô thị” của người thành phố.
22 giờ
Góc Nhìn
Chính thức có hiệu lực từ hôm nay (ngày1/10/2026), Luật Phát triển đô thị với 7 nhóm chính sách đặc thù, vượt trội không chỉ tạo bệ phóng phân quyền mạnh mẽ cho TP.HCM mà còn trực tiếp giải quyết các điểm nghẽn hạ tầng, nhà ở, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân đô thị đặc biệt.
2 ngày
Góc Nhìn
Bộ Công Thương vừa ban hành quyết định phê duyệt Đề án phát triển mô hình outlet đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Động thái này không chỉ hiện đại hóa hạ tầng thương mại nội địa mà còn đánh dấu bước chuyển mình chiến lược trong việc kết hợp giữa mua sắm, dịch vụ du lịch và trải nghiệm văn hóa giải trí.
4 ngày
Góc Nhìn
Khái niệm “giày ba ta” trong nội quy học đường tại TP.HCM hiện nay do không có một giới hạn định nghĩa chính xác hay quy chuẩn pháp lý đồng bộ nào, đã dẫn đến việc áp dụng tùy tiện khiến nhiều phụ huynh phản ứng gay gắt.
4 ngày
Sự Kiện
Một đề xuất hòa bình vừa bị khước từ trên bàn đàm phán đã lập tức kích hoạt làn sóng hoảng loạn mới trên thị trường năng lượng toàn cầu. Đằng sau đà tăng vọt của giá dầu thô là một kịch bản khắc nghiệt khi tuyến hàng hải quan trọng nhất hành tinh chưa hẹn ngày mở cửa trở lại.
5 ngày
Diễn đàn kinh tế tư nhân
PGS. TS Trần Đình Thiên, Chuyên gia kinh tế cho rằng miền Trung mang “đòn gánh non sông”, nhưng muốn cất cánh phải phá thế phân mảnh, khơi thông dòng chảy kinh tế và hình thành chuỗi liên kết doanh nghiệp xuyên địa phương.
1 tuần
Sự Kiện
Sự góp mặt của dàn lãnh đạo công nghệ quyền lực nhất nước Mỹ tại quốc yến đón Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình hé lộ những toan tính mới về trí tuệ nhân tạo và chất bán dẫn. Dưới sức ép địa chính trị ngày càng lớn, những thỏa hiệp trên bàn tiệc đang trực tiếp định hình lại bức tranh chuỗi cung ứng toàn cầu.
1 tuần
Góc Nhìn
Rằm Trung thu năm nay, trong cơn mưa tầm tã, các quầy bánh Trung thu vẫn “đỏ rực cả góc phố”. Hầu hết trong các gia đình, bánh Trung thu cũng đang tràn ngập.  
1 tuần
Góc Nhìn
Có lẽ bây giờ ít còn ai sử dụng cụm từ ‘Cho nhiêu cho’ để trao đổi, định giá một món hàng hay dùng tính công phục vụ. Kinh doanh hiện đại cần sự chuyên nghiệp hóa: Minh bạch, sòng phẳng, chính xác và công bằng, điều đó có làm cho tinh thần này mất đi?
1 tuần
Ẩm Thực
Một thương hiệu không chỉ được xây dựng bằng các chiến dịch truyền thông, bằng chất lượng sản phẩm. Thương hiệu còn được tạo nên từ cái cách mà doanh nghiệp hiện diện “gây thương nhớ” trong những khoảnh khắc rất đời. Trung thu là một dịp đặc biệt như thế.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Hàng triệu lao động tự do đang phải đánh đổi sức khỏe để duy trì mức cước phí rẻ cho các nền tảng công nghệ toàn cầu. Sự can thiệp mạnh tay từ giới lập pháp quốc tế đang buộc các hãng gọi xe phải trả lại chi phí an sinh xã hội vốn bị bỏ quên từ lâu.
2 tuần
Góc Nhìn
Nhìn lại lịch sử không chỉ để tổng kết những gì đã qua, mà quan trọng hơn là rút ra năng lực để đi tiếp. Trong bối cảnh Việt Nam hướng tới tăng trưởng “hai con số”, trí tuệ được tích lũy qua nhiều thế hệ phải được chuyển hóa thành năng suất, công nghệ, chất lượng thể chế, sức mạnh doanh nghiệp và năng lực cạnh tranh quốc gia.
2 tuần
Góc Nhìn
Việc tài xế Grab kêu gọi tắt ứng dụng cho thấy một mô hình kinh tế nền tảng chỉ bền vững khi doanh nghiệp có lợi nhuận – tài xế sống được bằng nghề – khách hàng chi trả hợp lý. Vì thế, một giải pháp thấu lý đạt tình là sự trông chờ của cả ba bên.  
2 tuần
Tài chính - Thị Trường
Thị trường tài chính toàn cầu đang chứng kiến một cục diện giằng co chưa từng có khi sức hút của công nghệ mới đối đầu trực tiếp với bóng đen thắt chặt tiền tệ.
2 tuần
Xem thêm