Thứ sáu, 15/05/2026

Doanh Nhân Trẻ

  • Click để copy

Thương tiếc nhà văn trào phúng đậm chất Sài Gòn

Cẩm Lệ
- 12:50, 26/07/2021

(DNTO) - Nhà báo - nhà văn Lê Văn Nghĩa, một giọng văn trào phúng quen thuộc được nhiều bạn đọc yêu mến với nhiều biệt danh như Hai Cù Nèo, Điệp viên Không Không Thấy... đã rời cõi tạm sau thời gian dài chống chọi với căn bệnh hiểm ác. Ông ra đi, để lại nhiều tiếc thương cho độc giả và bạn bè.

Với nhiều độc giả yêu thích thể loại văn trào phúng, nhà văn Lê Văn Nghĩa là cái tên quen thuộc đã ghi dấu ấn với nhiều tác phẩm về đề tài châm biếm, cùng phong cách định hình với cách viết hài hước, hóm hỉnh nhưng không kém phần tình tự qua các tác phẩm như: Sài Gòn khâu lại mảnh thời gian (tạp bút 2008), Chú chiếu bóng, nhà ảo thuật, tay đánh bài và tụi con nít xóm nhỏ (2014), Tụi lớp nhứt trường Bình Tây, cây viết máy và con chó nhỏ (2018), Mùa tiểu học cuối cùng (2020); Mùa hè năm Petrus (2012)…

Nhà văn Lê Văn Nghĩa trong lần ra mắt sách gần đây. Ảnh: FBNV

Nhà văn Lê Văn Nghĩa trong lần ra mắt sách gần đây. Ảnh: FBNV

Không chỉ nổi tiếng với ngòi bút châm biếm qua các bút danh Hai Cù Nèo, Đại Văn Mỗ, Hoa hậu phường Cây Mít, Điệp viên Không Không Thấy... một thời gian dài trên Báo Tuổi Trẻ Cười, Lê Văn Nghĩa còn là cây bút tái hiện những hình ảnh một thời của Sài Gòn, cùng ký ức về thành phố, những kỷ niệm đẹp lứa tuổi học sinh gắn liền với những địa danh, con đường gắn bó với nhiều thế hệ độc giả từng yêu mến thành phố này.

Những năm gần đây, dù trong giai đoạn chiến đấu với bệnh tật, ông vẫn liên tục cho ra mắt nhiều tác phẩm mới: Sài Gòn khâu lại mảnh thời gian (NXB Trẻ, 2018), Văn học Sài Gòn 1954 – 1975 những chuyện bên lề (NXB Tổng hợp TP.HCM, 2020). Sài Gòn chuyện xưa mà chưa cũ (NXB Trẻ, 2020),...

Những ngày gần đây, NXB Tổng hợp đang chạy đua với thời gian và dịch bệnh để cho ra mắt hai tác phẩm đang in dang dở của ông: Điệp viên Không Không Thấy và nhà thơ thần giáng, Điệp viên Không Không Thấy và Đại Văn Mỗ, nhưng do tình hình dịch bùng phát, nên đã không kịp tới tay nhà văn trước lúc ông đi xa.

Nhà văn Lê Văn Nghĩa đã xuất bản nhiều tác phẩm thể loại châm biếm trào phúng, và các tác phẩm về Sài Gòn. Ảnh: TL

Nhà văn Lê Văn Nghĩa đã xuất bản nhiều tác phẩm thể loại châm biếm trào phúng, và các tác phẩm về Sài Gòn. Ảnh: TL

Bà Đinh Thanh Thuỷ - Giám đốc NXB Tổng hợp TP.HCM bày tỏ nỗi buồn và sự tiếc nuối trên trang cá nhân: "Tụi em đã xác định làm bộ sách thật nhanh để anh kịp cầm trên tay. Lời Nhà xuất bản, em đã tự tay viết cho người anh thân thương, đáng kính! Tuy đã nhanh, mà vẫn bị chậm vì 2 tháng ròng rã làm việc trong điều kiện giãn cách do cơn đại dịch quái ác! Đêm qua đến hôm nay, tụi em vẫn đang cố gắng, cố gắng trong sự áy náy khôn cùng...".

Sinh thời, nhiều bạn bè biết đến nhà văn Lê Văn Nghĩa là người chân thành, luôn quan tâm đến bạn bè xung quanh. Với ông, dù được nhiều người dành tặng biệt danh "Nhà Sài Gòn học", nhưng Lê Văn Nghĩa vẫn tự trào nhẹ nhàng bởi ông luôn hồn nhiên sống, đi học và làm việc trong thành phố này, như một dòng chảy ngầm bất biến, chứ không định hình mình với những danh xưng như vậy.

Nhà thơ Lê Minh Quốc với sự thân thiết đã từng bày tỏ sự thán phục dành cho cây bút đàn anh: "Trông mặt mà bắt hình dong”, thành ngữ này có lẽ không đúng với nhà báo, nhà văn Lê Văn Nghĩa. Ai đời cái mặt lầm lầm lì lì, rất tiết kiệm… tiếng cười lại là người nhộn ra phết. Suốt bao nhiêu năm xông pha trên trường văn trận bút, anh chỉ “chơi” một thể loại duy nhất: trào phúng.

Viết để người ta khóc - không khó, nhưng lấy được tiếng cười lại là điều không dễ. Không khéo, người khó tính lại bảo “cười nhạt như nước ốc”! Bất chấp, Lê Văn Nghĩa vẫn kiên trì trên hành trình tìm đến xứ cười của mình".

Có thể thấy, trên hành trình sáng tạo của mình, đem đến cho bạn đọc những tiếng cười trào lộng, châm biếm, dù đã rời vị trí làm báo nhiều năm nhưng Lê Văn Nghĩa vẫn bám sát các vấn đề thời sự cuộc sống. Hai tác phẩm cuối cùng của ông sắp đến tay bạn đọc vẫn là những gửi gắm về những vấn đề được nhiều người quan tâm.

Một tác phẩm được yêu thích của nhà văn Lê Văn Nghĩa. Ảnh: TL

Một tác phẩm được yêu thích của nhà văn Lê Văn Nghĩa. Ảnh: TL

"Duyên khởi với nhà văn, nhà báo Lê Văn Nghĩa từ bản thảo cuốn "Văn học Sài Gòn 1954-1975-Những chuyện bên lề". Thật tình còn bao nhiêu ấp ủ hai anh em đã bàn với nhau. Khi đón nhận bản thảo "Điệp viên Không Không Thấy", hai anh em trao đổi về việc tách tập, thống nhất không đánh số tập, rồi đặt thêm "cái đuôi" cho tựa sách thành "Điệp viên Không Không Thấy và Đại Văn Mỗ", "Điệp viên Không Không Thấy và nhà thơ Thần Giáng".

Khi chốt hợp đồng sử dụng tác phẩm, thì anh bảo đang ốm, ủy quyền anh Trần Văn Chánh thay mặt anh ký và đọc lại bản thảo" - bà Đinh Thanh Thuỷ, Giám đốc NXB Tổng hợp TPHCM chia sẻ.

Theo thông tin từ gia đình, tang lễ nhà văn Lê Văn Nghĩa sẽ được tổ chức tại Nhà tang lễ Bộ quốc phòng (TP.HCM). Tuy nhiên, do thành phố hiện đang trong thời điểm giãn cách chống dịch, nên những người yêu mến ông, những bạn đọc chỉ còn cách bày tỏ tình cảm với nhà văn trên các trang cá nhân, thay cho hình thức đến viếng trực tiếp.

Nhà văn - nhà thơ Lê Minh Quốc:

"Viết trào phúng là cuộc chơi không dễ. Nhà văn như kép hề diễn một vai hài, “đế” một câu hài trên sân khấu. Khi tính thời sự đi qua, liệu chừng những mẩu chuyện “cười ra nước mắt” ấy có còn “đứng” được trong trí nhớ bạn đọc hay không? Khó có thể nói trước một điều gì.

Lê Văn Nghĩa cũng biết trước điều đó nhưng vẫn tiếp tục “chơi”. “Chơi” sướng nhất chính là để chơi chứ không vì một ảo tưởng nào khác, đúng vậy không anh Nghĩa?".

Tin khác

Góc Nhìn
Đoàn CEO quyền lực nhất nước Mỹ cùng Trump hạ cánh tại Bắc Kinh, nhưng người nắm quân bài chủ trong ván cờ này không phải tổng thống Mỹ.
1 ngày
Góc Nhìn
Trong một tiệm nail, những cô gái trẻ đang tỉ mẫn sơn vẽ từng bộ móng cho khách như cách mà các nghệ nhân chăm chút một tác phẩm nghệ thuật tinh xảo. Ít ai nghĩ rằng, phía sau những bộ móng đẹp xinh ấy là cả một ngành kinh tế đang phát triển mạnh mẽ. Nó kích thích tiêu dùng,  tạo việc làm, mở ra cơ hội làm chủ cho rất nhiều người, đặc biệt là phụ nữ.    
2 ngày
Tài chính - Thị Trường
Nắng nóng cực đoan kết hợp cùng sự thắt chặt nguồn cung khí đốt đang đẩy lưới điện châu Á vào tình trạng báo động đỏ. Cơn ác mộng của năm 2022 đang hiện hữu trở lại, đe dọa trực tiếp đến đà phục hồi kinh tế của các quốc gia từ Nhật Bản đến khu vực Nam Á.
2 ngày
Bất động sản
Lộ trình điều chỉnh cấu trúc đô thị theo hướng giãn dân ra vùng ven và siết chặt cấp phép cao ốc tại lõi trung tâm là lời giải được Bí thư Thành ủy TP.HCM đưa ra trước bài toán quá tải hạ tầng hiện nay. Quyết định này đánh dấu bước chuyển dịch quan trọng nhằm giải cứu các quận nội đô khỏi tình trạng kẹt xe và ngập lụt kinh niên.
3 ngày
Góc Nhìn
Một năm sau khi ban hành Chương trình hành động thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân, Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam đã cho thấy tốc độ phản ứng chính sách đáng chú ý. Tuy nhiên, để thực sự tạo ra một bước ngoặt, phong trào bề nổi phải dần chuyển sang việc kiến tạo dữ liệu, nâng cao năng lực quản trị thực chất và vận hành các cơ chế giám sát thực thi.
1 tuần
Sự Kiện
Việc Samsung Electronics chính thức vượt mốc một nghìn tỷ đô la Mỹ đánh dấu bước ngoặt lịch sử của ngành công nghiệp bán dẫn châu Á. Thành tựu này được thúc đẩy bởi nhu cầu bùng nổ đối với các giải pháp công nghệ cao và chiến lược tái cấu trúc chuỗi cung ứng.
1 tuần
Sự Kiện
Lãnh đạo ASEAN chịu áp lực đưa ra giải pháp cụ thể tại hội nghị Cebu, khi cuộc chiến Iran đẩy giá năng lượng và phân bón lên mức cao nhất trong nhiều năm, đe dọa trực tiếp nền kinh tế và an ninh lương thực của khu vực.
1 tuần
Doanh nhân - Doanh nghiệp
Việc các nền tảng gọi xe đồng loạt điều chỉnh tăng cước phí trong tháng 5/2026 đang mở ra một giai đoạn mới của thị trường vận tải công nghệ. Áp lực từ chi phí đầu vào không chỉ định hình lại chiến lược của các doanh nghiệp mà còn trực tiếp tác động đến chi tiêu của hàng triệu người dùng.
1 tuần
Góc Nhìn
Sầu riêng đang vào vụ với sự lao dốc thê thảm của giá cả đang khiến cho người nông dân, đặc biệt là bà con tại các vùng trọng điểm như Đồng Nai, Tây Ninh, và ĐBSCL “đứng ngồi không yên” vì lo lắng, bất an. Bài học rút ra rõ ràng là một bài học đã cũ nhưng chúng ta vẫn cần phải lật lại.
1 tuần
Góc Nhìn
Tròn một năm Nghị quyết 68 định vị khối tư nhân vào trọng tâm trụ cột phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới. Dù đã có nhiều thành tựu lớn, tuy nhiên khát vọng tăng trưởng “hai con số” vẫn đang đụng phải bức tường thực thi. Đã đến lúc phải chữa trị dứt điểm ách tắc tín dụng và căn bệnh sợ trách nhiệm để doanh nghiệp Việt Nam thực sự cất cánh.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Trong khi châu Âu còn tranh luận về đồng Euro kỹ thuật số, nhiều nền kinh tế lớn đã hoàn thành quá trình chuyển đổi sang hệ thống thanh toán quốc gia riêng. Từ Trung Quốc đến Brazil, mỗi cách tiếp cận có lợi thế và bất cập của riêng chúng.
1 tuần
Tài chính - Thị Trường
Trong nhiều thập kỷ, hai liên minh thẻ thanh toán từ Mỹ kiểm soát phần lớn giao dịch kỹ thuật số toàn cầu, từ siêu thị ở Paris đến quầy hàng ở Mumbai. Nhưng khi địa chính trị thay đổi và chi phí giao dịch trở thành gánh nặng, hàng loạt quốc gia đã và đang tìm đến các giải pháp khác.
1 tuần
Góc Nhìn
Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) giải ngân trong 4 tháng đầu năm 2026 đang tạo ra cú hích lớn cho nền kinh tế. Sự bứt phá này không chỉ khẳng định vị thế của Việt Nam mà còn mở ra cơ hội nâng cao năng lực sản xuất trong nước.
1 tuần
Góc Nhìn
Di cư không chỉ là vấn đề của cảm xúc. Nó cần được nhìn nhận như một hiện tượng kinh tế - xã hội, một động lực tất yếu của phát triển và một bài test về quản lý cấu trúc đô thị.
1 tuần
Góc Nhìn
Báo cáo của Brand Finance cho thấy, bức tranh thương hiệu Việt năm 2025 đầy nghịch lý khi giá trị quốc gia tăng, nhưng Top 100 thương hiệu lại giảm 14%. Thực tế này cho thấy nội lực không yếu, song sự thiếu liên kết đang kìm hãm khả năng bứt phá của toàn hệ thống.
1 tuần
Xem thêm