Trước đây, miếng xơ mướp mộc mạc vốn được người dân quê sử dụng để rửa chén, chà nồi vừa sạch, vừa gần gũi thiên nhiên. Cuộc sống hiện đại với công nghệ sản xuất mới đã khiến xơ mướp dần bị thay thế bởi những vật dụng vệ sinh nhà bếp tiện lợi, đẹp hơn. Người thành phố chẳng mấy ai biết dùng xơ mướp cho gian bếp nhà mình.

Nhưng có lẽ người dân quê không thể tưởng tượng có một ngày, xơ mướp sẽ mang đến cho người Việt Nam giá trị kinh tế thu về bằng ngoại tệ, tới đây còn hứa hẹn nhiều tiềm năng “lợi hại” hơn nữa trong tương lai cho cả nền công nghiệp mỹ phẩm và xử lý nước thải.    

Đỗ Đăng Khoa - chàng trai 37 tuổi, người con của Thanh Bình, Đồng Tháp, người sáng lập nên thương hiệu Mr Mướp - đã “làm điều đó” như thế nào?

Vì sao lại là xơ mướp?

Đỗ Đăng Khoa có mẹ là một nghệ nhân. Từ năm 2005, bà đã tham gia thị trường bằng các sản phẩm thủ công mỹ nghệ với mặt hàng chủ lực là hoa khô. Khoa có thể được xem là “con nhà tông”.

Một “cú hích” khiến Đỗ Đăng Khoa thêm mạnh dạn, tự tin tiếp nối truyền thống gia đình là sự kiện anh đoạt giải nhì Cuộc thi Dự án Khởi nghiệp tỉnh Đồng Tháp năm 2017.  Đánh dấu cho bước ngoặt này là sự ra đời Công ty TNHH Thảo Minh (Thảo Minh) cùng với thương hiệu Mr Mướp.

Sinh ra trên mảnh đất được mệnh danh là xứ sở Sen hồng, từ nhỏ Khoa đã được nhìn thấy sen - những cánh đồng bạt ngàn sen. Vào mùa, sen nở rộ, bông sen sắc hồng thanh sạch, dịu dàng kết hợp cùng màu trắng tinh khiết và nền nã, vươn lên khỏi mặt nước khoe mình trong nắng gió. Sen mang đến nguồn cảm hứng bất tận cho tao nhân mặc khách. Sen tạo nên nhiều ý tưởng cho ra đời đa dạng các sản phẩm phục vụ đời sống. Không ít bạn trẻ hứng khởi chọn “nàng sen” đồng hành trên con đường khởi nghiệp. Vậy vì sao Khoa chọn mướp?

Khoa chia sẻ, cách đây gần 20 năm, trong khi trào lưu sản xuất và tiêu dùng đồ nhựa đang thịnh hành, kể cả hoa cũng được làm từ nhựa (hoa ni lông) thì gia đình anh đã sản xuất hoa khô, sản phẩm thủ công mỹ nghệ làm từ nguyên liệu thiên nhiên thân thiện với môi trường.

Trước tình hình thế giới đang chuyển hướng sang nền kinh tế xanh, Khoa nhận thấy gia đình mình đã đi đúng hướng. Khoa ấp ủ ước mơ tiếp nối, phát triển doanh nghiệp với mục tiêu cao hơn là kết nối con người với thiên nhiên.

Khoa hồi tưởng, trong quá trình xuất khẩu hoa khô, anh quan sát thấy các sản phẩm từ xơ mướp được các nước rất ưa chuộng. Nói theo kiểu hài hước, xơ mướp “quê anh đầy”. Xơ mướp thỏa mãn tiêu chí là nguyên liệu có sẵn trong tự nhiên, cho ra sản phẩm thân thiện với môi trường, an toàn cho người sử dụng và dễ phân hủy, thúc đẩy xu hướng tiêu dùng xanh, đáp ứng mục tiêu phát triển kinh tế cộng đồng. Thế là Khoa chọn… xơ mướp và từng bước khẳng định thương hiệu Mr Mướp trên thị trường trong và ngoài nước.

Hành trình khẳng định thương hiệu Mr Mướp  

Ngoài sản phẩm phổ biến là miếng rửa chén và bông tắm, Thảo Minh gia công gần 30 dòng sản phẩm thủ công mỹ nghệ làm từ xơ mướp cho các thị trường Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc. Sự độc đáo ở sản phẩm Mr Mướp là đa số không trùng lặp với sản phẩm nào trên thị trường do được làm thủ công. Trong đó, đặc biệt là đồ chơi cho thú cưng. Sản phẩm này có tính an toàn cao, có thể hỗ trợ làm sạch răng cho thú cưng trong quá trình gặm nhấm. Do đó, mặt hàng này đã chinh phục được nhiều thị trường khó tính trên thế giới.

Ngoài xơ mướp là mặt hàng chủ lực, ông chủ Đăng Khoa cho biết, Green Is Gold còn kết hợp nhiều loại phụ phẩm nông nghiệp như vỏ bắp, mè… làm nguyên liệu tạo ra những sản phẩm trang trí như hoa, quả khô mang đến sự phong phú đa dạng cho sản phẩm của Mr Mướp.

Ở nước ngoài, trừ các thị trường sẵn có như Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc, sắp tới, Khoa sẽ nhắm đến thị trường tiềm năng Bắc Mỹ. 

Tại Việt Nam, trải qua đại dịch Covid -19, người dân quan tâm đến sức khỏe và có ý thức bảo vệ môi trường hơn. Đồng thời, người tiêu dùng cũng bắt đầu chuyển sang xu hướng tiêu dùng xanh. Dần thay đổi thói quen xài đồ nhựa sang sử dụng các sản phẩm thân thiện với môi trường. Đây là cơ hội để Green Is Gold triển khai mạnh thị trường trong nước, mở đại lý ở Hà Nội, Đà Nẵng, Nha Trang, kết hợp các kênh bán hàng trực tuyến, tham gia các hội chợ thương mại quốc tế để quảng bá sản phẩm và tìm kiếm đối tác.  

Khoa cho biết, sắp tới Green Is Gold sẽ cho ra đời mặt hàng nước rửa chén làm từ vỏ trái mướp; viên cô đặc chất điều vị từ quả mướp cung cấp cho thị trường ẩm thực thuần chay. Đặc biệt, dầu hạt mướp là dòng sản phẩm ứng dụng vào ngành công nghiệp mỹ phẩm, cung cấp các chất chống oxy hóa, vitamin E và các dưỡng chất phù hợp.

Thỏa mãn mục tiêu phát triển kinh tế cộng đồng

Bên cạnh việc phát triển sản phẩm thương mại thành công, Mr Mướp cũng đã đem lại nguồn thu nhập cao và ổn định cho bà con nông dân từ kế hoạch liên kết xây dựng vùng trồng mướp và bao tiêu thu mua nguyên liệu. Ngoài 30ha tại Đồng Tháp, Green Is Gold còn mở rộng vùng trồng sang các tỉnh An Giang, Bình Phước, Đồng Nai và sắp tới là Đắk Nông và Đắk Lắk.   

Công ty TNHH Green Is Gold còn liên kết với Phòng Lao động Thương binh và Xã hội huyện Thanh Bình tổ chức các lớp dạy nghề miễn phí hằng năm, đào tạo lực lượng lao động nhàn rỗi tại địa phương. Mặc dù chỉ tận dụng thời gian nhàn rỗi nhưng thu nhập của bà con hiện nay ước tính từ 3 đến 6 triệu đồng/người/tháng.  

“Tôi tin rằng đây sẽ là bệ phóng để thương hiệu Mr Mướp thực hiện sứ mệnh kết nối con người với tự nhiên thông qua những sản phẩm thân thiện với môi trường”, Giám đốc Đỗ Đăng Khoa chia sẻ.

Năm 2023, thắng lợi tại Cuộc thi Dự án khởi nghiệp xanh lần thứ 9 do BSA tổ chức, Đỗ Đăng Khoa coi đây như lần tái khởi nghiệp của mình. Mới đây, anh quyết định đổi tên Công ty TNHH Thảo Minh thành Công ty TNHH Green Is Gold với mong muốn mở rộng nhà máy, nâng công suất, đẩy mạnh xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường thế giới cho các sản phẩm từ xơ mướp mang thương hiệu Mr Mướp.