Mặc dù Việt Nam có một hệ sinh thái hỗ trợ các doanh nghiệp tạo tác động xã hội (SIB) đang phát triển nhanh chóng và sôi động, các doanh nghiệp tạo tác động xã hội tại Việt Nam vẫn đang phải đối mặt với rất nhiều thách thức để xây dựng một mô hình kinh doanh bền vững vừa cân bằng được yếu tố lợi nhuận vừa tạo ra nhiều tác động tích cực cho xã hội, đặc biệt trước những tác động tiêu cực của đại dịch Covid-19.

Ông Lê Mạnh Hùng, Cục trưởng Cục phát triển doanh nghiệp, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, cho biết, trong công cuộc thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững, các doanh nghiệp tạo tác động xã hội (hay còn gọi là SIB) là thành phần quan trọng, vừa đóng góp vào phát triển kinh tế, vừa tác động đến xã hội và môi trường thông qua tạo việc làm và cung cấp sản phẩm, dịch vụ cho nhóm yếu thế trong xã hội.

"Gói hỗ trợ doanh nghiệp tạo tác động xã hội ứng phó với Covid-19 rất có ý nghĩa và cần thiết, cấp bách và toàn diện về cả tài chính và kỹ thuật để giúp các doanh nghiệp SIB tháo gỡ khó khăn, phục hồi sản xuất kinh doanh sau các tác động tiêu cực của dịch Covid-19, bám sát các chủ trương, chính sách của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ. Trong thời gian tiếp theo, các doanh nghiệp SIB sẽ được hỗ trợ tài chính và hỗ trợ cố vấn 1-1 từ các tổ chức trung gian đã được Dự án sàng lọc và lựa chọn để đồng hành cùng từng doanh nghiệp nhằm tháo gỡ khó khăn và nâng cao năng lực quản lý, kinh doanh và phát triển sản phẩm của từng doanh nghiệp, thông qua đó góp phần nâng cao năng lực của các doanh nghiệp SIB phục hồi và phát triển”, ông Hùng nói.

Về vấn đề này, Trưởng đại diện thường trú UNDP tại Việt Nam, bà Caitlin Wiesen, chia sẻ: “Thật ấn tượng khi thấy thật nhiều những ý tưởng đa dạng và độc đáo từ các doanh nghiệp tạo tác động xã hội do phụ nữ làm chủ, từ sản xuất hàng Việt Nam chất lượng cao đến các ý tưởng độc đáo sử dụng ấu trùng biến thức ăn thừa thành phân hữu cơ, hay phương pháp canh tác lúa mới giúp tiết kiệm chi phí, luân chuyển chất dinh dưỡng và giảm khí nhà kính”.

Cũng theo bà Caitlin, với sự mở cửa trở lại của du lịch Việt Nam, hy vọng các mô hình sáng tạo như ‘nhà hàng trong bóng tối’, du lịch cộng đồng sáng tạo, hoặc ứng dụng giảm thiểu chất thải trong lĩnh vực du lịch sẽ phát triển nhanh chóng. Dự án ISEE-COVID hiện hỗ trợ xây dựng một Hệ sinh thái vững mạnh nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp tạo tác động xã hội mở rộng quy mô và phát triển thành công.

Tháng 4/2022, dự án “Hỗ trợ hệ sinh thái các doanh nghiệp tạo tác động xã hội tại Việt Nam ứng phó với Covid-19 (Dự án ISEE-COVID)” đã khởi động “Gói hỗ trợ các doanh nghiệp tạo tác động xã hội ứng phó với Covid-19” nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp SIB hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp và du lịch, đặc biệt là các đơn vị do phụ nữ và các nhóm yếu thế làm chủ.

Hơn 150 doanh nghiệp tạo tác động xã hội khắp Việt Nam đã gửi thư bày tỏ quan tâm và 29 doanh nghiệp đã được chọn để nhận gói hỗ trợ với 6 tháng đào tạo 1:1 cùng 100 triệu đồng vốn hạt giống để xây dựng và thử nghiệm mô hình kinh doanh mới. Trong số các doanh nghiệp được lựa chọn, có 20/29 doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ và 4/29 doanh nghiệp do người khuyết tập làm chủ.

Các doanh nghiệp được chọn nhận “Gói hỗ trợ doanh nghiệp tạo tác động xã hội ứng phó với Covid-19” sẽ tiếp tục làm việc cùng 3 vườn ươm - BizCare, Wise, và Angle4Us trong 6 tháng tiếp theo để: Xác định những thách thức chính tạo ra bởi Covid-19; Thiết kế và chuyển đổi mô hình kinh doanh hoặc phát triển các sản phẩm/dịch vụ mới để thích ứng với tình hình Covid-19; và hỗ trợ Vốn hạt giống cho các doanh nghiệp tạo tác động xã hội để xây dựng và thử nghiệm các mô hình kinh doanh, sản phẩm và dịch vụ mới. 

Với sự hỗ trợ của dự án, hy vọng rằng các sản phẩm và các mô hình kinh doanh mới được thử nghiệm đủ sáng tạo, bền vững, có khả năng mở rộng và phù hợp để thích ứng với những thách thức của đại dịch. Đồng thời, các doanh nghiệp nhận hỗ trợ từ dự án sẽ trở thành những tác nhân chính xây dựng và phát triển Hệ sinh thái các doanh nghiệp tạo tác động xã hội tại Việt Nam.